<?xml version="1.0"?>
<feed xmlns="http://www.w3.org/2005/Atom" xml:lang="cy">
	<id>https://cof.canolfanuwchgwyrfai.cymru/index.php?action=history&amp;feed=atom&amp;title=Ysgoldy_Graeanfryn_%28MC%29</id>
	<title>Ysgoldy Graeanfryn (MC) - Hanes golygu</title>
	<link rel="self" type="application/atom+xml" href="https://cof.canolfanuwchgwyrfai.cymru/index.php?action=history&amp;feed=atom&amp;title=Ysgoldy_Graeanfryn_%28MC%29"/>
	<link rel="alternate" type="text/html" href="https://cof.canolfanuwchgwyrfai.cymru/index.php?title=Ysgoldy_Graeanfryn_(MC)&amp;action=history"/>
	<updated>2026-05-06T09:43:18Z</updated>
	<subtitle>Hanes diwygio&#039;r dudalen hon ar y wici</subtitle>
	<generator>MediaWiki 1.43.1</generator>
	<entry>
		<id>https://cof.canolfanuwchgwyrfai.cymru/index.php?title=Ysgoldy_Graeanfryn_(MC)&amp;diff=15895&amp;oldid=prev</id>
		<title>Irion am 16:14, 2 Medi 2024</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://cof.canolfanuwchgwyrfai.cymru/index.php?title=Ysgoldy_Graeanfryn_(MC)&amp;diff=15895&amp;oldid=prev"/>
		<updated>2024-09-02T16:14:21Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;&lt;/p&gt;
&lt;table style=&quot;background-color: #fff; color: #202122;&quot; data-mw=&quot;interface&quot;&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;tr class=&quot;diff-title&quot; lang=&quot;cy&quot;&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;← Fersiwn hŷn&lt;/td&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;Fersiwn yn ôl 17:14, 2 Medi 2024&lt;/td&gt;
				&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot; id=&quot;mw-diff-left-l3&quot;&gt;Llinell 3:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;Llinell 3:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Codwyd &amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;Ysgoldy Graeanfryn&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039; ger [[Gorsaf reilffordd Llanwnda]] ym 1872. Adeilad syml a nodweddiadol o ysgoldai a chapeli cefn gwlad ydoedd, wedi ei rendro gyda sment ac yn gwbl ddi-addurn. Safai ar ymyl y ffordd fawr i Bwllheli ychydig cyn iddi groesi&amp;#039;r rheilffordd ar bont uchel.  &lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Codwyd &amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;Ysgoldy Graeanfryn&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039; ger [[Gorsaf reilffordd Llanwnda]] ym 1872. Adeilad syml a nodweddiadol o ysgoldai a chapeli cefn gwlad ydoedd, wedi ei rendro gyda sment ac yn gwbl ddi-addurn. Safai ar ymyl y ffordd fawr i Bwllheli ychydig cyn iddi groesi&amp;#039;r rheilffordd ar bont uchel.  &lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Pwrpas yr adeilad oedd caniatáu i blant Rhesdai Tan-y-cefn a&#039;r ardal gylchynol fedru mynychu ysgol Sul heb orfod cerdded cryn bellter i gyrraedd [[Capel Bryn&#039;rodyn (MC)|Capel Bryn&#039;rodyn]] ar draws y caeau mewn tywydd anffafriol, ac mi roedd o dan aden y capel hwnnw a&#039;i weinidog, y Parch. [[John Jones, Bryn&#039;rodyn]]. Y prif symbylwyr oedd [[Simon Hobley]] a Meyrick Griffith. Roedd Hobley wedi symud yn ôl i&#039;r ardal tua 1867 pan yn 76 oed i dŷ sylweddol [[Graeanfryn]], ond bu&#039;n weini flynyddoedd ynghynt &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;yn y &lt;/del&gt;Dinas, ac felly&#039;n ymwybodol o anghenion yr ardal.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Pwrpas yr adeilad oedd caniatáu i blant Rhesdai Tan-y-cefn a&#039;r ardal gylchynol fedru mynychu ysgol Sul heb orfod cerdded cryn bellter i gyrraedd [[Capel Bryn&#039;rodyn (MC)|Capel Bryn&#039;rodyn]] ar draws y caeau mewn tywydd anffafriol, ac mi roedd o dan aden y capel hwnnw a&#039;i weinidog, y Parch. [[John Jones, Bryn&#039;rodyn]]. Y prif symbylwyr oedd [[Simon Hobley]] a Meyrick Griffith. Roedd Hobley wedi symud yn ôl i&#039;r ardal tua 1867 pan yn 76 oed i dŷ sylweddol [[Graeanfryn]], ond bu&#039;n weini flynyddoedd ynghynt &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;ym [[Plas &lt;/ins&gt;Dinas&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;|Mhlas Dinas]]&lt;/ins&gt;, ac felly&#039;n ymwybodol o anghenion yr ardal.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Yn y lle cyntaf, cafwyd benthyg gweithdy crŷdd John William Thomas, aelod o&#039;r Wesleiaid fel oedd digwydd bod, ond erbyn haf 1871 roedd y gweithdy&#039;n rhy fach a darparodd Hobley safle ar gyfer yr ysgoldy, tra oedd Griffith yn fodlon gwneud y gwaith adeiladu am ddim, gyda dau gontractor lleol ([[Evan Jones, Plas Dolydd]] a Robert Evans, Cae&#039;r bengam), yn anfon dynion i&#039;w helpu pan oedd eu gwaith yn dawel. Cariwyd deunyddiau gan ffermwyr lleol, gyda Hobley yn gwneud unrhyw beth oedd ar ôl i&#039;w wneud. Erbyn 9 Mawrth 1872 roedd yr adeilad yn barod a chynhaliwyd cyfarfod pregethu yno.&amp;lt;ref&amp;gt;William Hobley, &#039;&#039;Hanes Methodistiaeth Arfon&#039;&#039;, (Caernarfon, 1910), Cyf. 1, t.164&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Yn y lle cyntaf, cafwyd benthyg gweithdy crŷdd John William Thomas, aelod o&#039;r Wesleiaid fel oedd digwydd bod, ond erbyn haf 1871 roedd y gweithdy&#039;n rhy fach a darparodd Hobley safle ar gyfer yr ysgoldy, tra oedd Griffith yn fodlon gwneud y gwaith adeiladu am ddim, gyda dau gontractor lleol ([[Evan Jones, Plas Dolydd]] a Robert Evans, Cae&#039;r bengam), yn anfon dynion i&#039;w helpu pan oedd eu gwaith yn dawel. Cariwyd deunyddiau gan ffermwyr lleol, gyda Hobley yn gwneud unrhyw beth oedd ar ôl i&#039;w wneud&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;. Chwalwyd llawer o furddun hen blas [[Hendre (Llanwnda)|Hendre]] a defnyddio&#039;r cerrig i godi&#039;r ysgoldy newydd&lt;/ins&gt;. Erbyn 9 Mawrth 1872 roedd yr adeilad yn barod a chynhaliwyd cyfarfod pregethu yno.&amp;lt;ref&amp;gt;William Hobley, &#039;&#039;Hanes Methodistiaeth Arfon&#039;&#039;, (Caernarfon, 1910), Cyf. 1, t.164&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;I gydnabod cyfraniad allweddol Hobley, lluniwyd englyn gan Y Parch [[John Jones, Bryn&#039;rodyn]]&amp;lt;ref&amp;gt;Hobley, &#039;&#039;loc.cit&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;,&lt;/del&gt;&#039;&#039;&amp;lt;/ref&amp;gt;:&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;I gydnabod cyfraniad allweddol Hobley, lluniwyd englyn gan Y Parch [[John Jones, Bryn&#039;rodyn]]&amp;lt;ref&amp;gt;Hobley, &#039;&#039;loc.cit&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;.&lt;/ins&gt;&#039;&#039;&amp;lt;/ref&amp;gt;:&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;   &lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;   &lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;  Dyled nid oes yn dilyn - heb ail sôn,&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;  Dyled nid oes yn dilyn - heb ail sôn,&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot; id=&quot;mw-diff-left-l18&quot;&gt;Llinell 18:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;Llinell 18:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;  Mae yna yn Graianfryn rai ugeiniau o blant bach tlodion - ac fe ddaw yno ychwaneg eto - heb esgidiau am eu traed, ac heb ddillad am eu cefnau, ac felly yn &amp;#039;&amp;#039;anfit&amp;#039;&amp;#039; i fyned i gapel &amp;#039;&amp;#039;crand&amp;#039;&amp;#039;.&amp;lt;ref&amp;gt;John Jones (Pwllheli), &amp;#039;&amp;#039;Cofiant John Jones, Brynrodyn&amp;#039;&amp;#039;, (Caernarfon, 1903), t.57&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;  Mae yna yn Graianfryn rai ugeiniau o blant bach tlodion - ac fe ddaw yno ychwaneg eto - heb esgidiau am eu traed, ac heb ddillad am eu cefnau, ac felly yn &amp;#039;&amp;#039;anfit&amp;#039;&amp;#039; i fyned i gapel &amp;#039;&amp;#039;crand&amp;#039;&amp;#039;.&amp;lt;ref&amp;gt;John Jones (Pwllheli), &amp;#039;&amp;#039;Cofiant John Jones, Brynrodyn&amp;#039;&amp;#039;, (Caernarfon, 1903), t.57&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;   &lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;   &lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Dichon i&#039;r &lt;/del&gt;ysgoldy &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;golli peth o&#039;i defnyddioldeb &lt;/del&gt;wedi i [[Capel Glan-rhyd (MC), Llanwnda|Gapel Glan-rhyd]] gael ei godi ym 1899, a hynny yn sgil llwyddiant Ysgoldy Graeanfryn a oedd wedi datblygu i fod yn fan cynnal gwasanaeth gyda phregeth bob pnawn Sul.&amp;lt;ref&amp;gt;Hobley, &#039;&#039;op. cit.&#039;&#039;, t.346.&amp;lt;/ref&amp;gt; &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Yn wir&lt;/del&gt;, aeth yn fater o ffrae rhwng cefnogwyr capel newydd Glan-rhyd a rhai&#039;r fam-gapel, sef Capel Bryn&#039;rodyn, i&#039;r fath raddau fel yr oedd rhaid i&#039;r Cyfarfod Misol ffurfio cyd-bwyllgor o&#039;r ddau gapel a swyddogion yr henaduriaeth i ddatrys y mater. Enillwyd y dydd gan blaid Bryn&#039;rodyn, gyda&#039;r gweinidog, John Jones, yn defnyddio dadleuon gormodieithol i bwysleisio defnyddioldeb y lle - ond edwinai&#039;r defnydd o&#039;r ysgoldy dros y blynyddoedd wedyn&amp;lt;ref&amp;gt;John Jones (Pwllheli), &#039;&#039;Cofiant John Jones, Brynrodyn&#039;&#039;, (Caernarfon, 1903), tt.57-8&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Caewyd yr &lt;/ins&gt;ysgoldy wedi i [[Capel Glan-rhyd (MC), Llanwnda|Gapel Glan-rhyd]] gael ei godi ym 1899, a hynny &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;i raddau &lt;/ins&gt;yn sgil llwyddiant Ysgoldy Graeanfryn a oedd wedi datblygu i fod yn fan cynnal gwasanaeth gyda phregeth bob pnawn Sul.&amp;lt;ref&amp;gt;Hobley, &#039;&#039;op. cit.&#039;&#039;, t.346.&amp;lt;/ref&amp;gt; &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Roedd [[Thomas Williams, Gwylfa]], noddwr mawr y capel newydd, wedi awgrymu codi capel newydd ar yr amod na fyddid yn defnyddio Ysgoldy Graeanfryn at ddiben gwasanaethau bellach; ac na fyddai&#039;r capel newydd yn troi&#039;n &quot;siambr sorri&quot; i aeloadu Bryn&#039;rodyn nag unlle arall.&amp;lt;ref&amp;gt;Nodiadau llsg. mewn meddiant preifat gan David Williams, un o swyddogion Graeanfryn&amp;lt;/ref&amp;gt; Serch hyn&lt;/ins&gt;, aeth yn fater o ffrae rhwng cefnogwyr capel newydd Glan-rhyd a rhai&#039;r fam-gapel, sef Capel Bryn&#039;rodyn, i&#039;r fath raddau fel yr oedd rhaid i&#039;r Cyfarfod Misol ffurfio cyd-bwyllgor o&#039;r ddau gapel a swyddogion yr henaduriaeth i ddatrys y mater. Enillwyd y dydd gan blaid Bryn&#039;rodyn, gyda&#039;r gweinidog, John Jones, yn defnyddio dadleuon gormodieithol i bwysleisio defnyddioldeb y lle - ond edwinai&#039;r defnydd o&#039;r ysgoldy dros y blynyddoedd wedyn&amp;lt;ref&amp;gt;John Jones (Pwllheli), &#039;&#039;Cofiant John Jones, Brynrodyn&#039;&#039;, (Caernarfon, 1903), tt.57-8&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Defnyddiwyd yr ysgoldy ar gyfer gweithgareddau eraill. Er enghraifft, ym 1881, cynhaliwyd cyfarfod llenyddol cystadleuol yno fis Mehefin, pan ofynnwyd am farwnad i goffáu Simon Hobley; y bardd Thomas David Thomas (Glan Padarn) oedd yn fuddugol ac fe gyhoeddwyd ei waith gan O.R. Owen yr un flwyddyn.&amp;lt;ref&amp;gt;Google Books [https://books.google.co.uk/books/about/Marwnad_ar_ol_y_diweddar_Mr_Simon_Hobley.html?id=n7dMGwAACAAJ&amp;amp;redir_esc=y]&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Defnyddiwyd yr ysgoldy ar gyfer gweithgareddau eraill. Er enghraifft, ym 1881, cynhaliwyd cyfarfod llenyddol cystadleuol yno fis Mehefin, pan ofynnwyd am farwnad i goffáu Simon Hobley; y bardd Thomas David Thomas (Glan Padarn) oedd yn fuddugol ac fe gyhoeddwyd ei waith gan O.R. Owen yr un flwyddyn.&amp;lt;ref&amp;gt;Google Books [https://books.google.co.uk/books/about/Marwnad_ar_ol_y_diweddar_Mr_Simon_Hobley.html?id=n7dMGwAACAAJ&amp;amp;redir_esc=y]&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>Irion</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>https://cof.canolfanuwchgwyrfai.cymru/index.php?title=Ysgoldy_Graeanfryn_(MC)&amp;diff=9763&amp;oldid=prev</id>
		<title>Irion am 09:17, 2 Rhagfyr 2020</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://cof.canolfanuwchgwyrfai.cymru/index.php?title=Ysgoldy_Graeanfryn_(MC)&amp;diff=9763&amp;oldid=prev"/>
		<updated>2020-12-02T09:17:16Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;&lt;/p&gt;
&lt;table style=&quot;background-color: #fff; color: #202122;&quot; data-mw=&quot;interface&quot;&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;tr class=&quot;diff-title&quot; lang=&quot;cy&quot;&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;← Fersiwn hŷn&lt;/td&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;Fersiwn yn ôl 10:17, 2 Rhagfyr 2020&lt;/td&gt;
				&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot; id=&quot;mw-diff-left-l22&quot;&gt;Llinell 22:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;Llinell 22:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Defnyddiwyd yr ysgoldy ar gyfer gweithgareddau eraill. Er enghraifft, ym 1881, cynhaliwyd cyfarfod llenyddol cystadleuol yno fis Mehefin, pan ofynnwyd am farwnad i goffáu Simon Hobley; y bardd Thomas David Thomas (Glan Padarn) oedd yn fuddugol ac fe gyhoeddwyd ei waith gan O.R. Owen yr un flwyddyn.&amp;lt;ref&amp;gt;Google Books [https://books.google.co.uk/books/about/Marwnad_ar_ol_y_diweddar_Mr_Simon_Hobley.html?id=n7dMGwAACAAJ&amp;amp;redir_esc=y]&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Defnyddiwyd yr ysgoldy ar gyfer gweithgareddau eraill. Er enghraifft, ym 1881, cynhaliwyd cyfarfod llenyddol cystadleuol yno fis Mehefin, pan ofynnwyd am farwnad i goffáu Simon Hobley; y bardd Thomas David Thomas (Glan Padarn) oedd yn fuddugol ac fe gyhoeddwyd ei waith gan O.R. Owen yr un flwyddyn.&amp;lt;ref&amp;gt;Google Books [https://books.google.co.uk/books/about/Marwnad_ar_ol_y_diweddar_Mr_Simon_Hobley.html?id=n7dMGwAACAAJ&amp;amp;redir_esc=y]&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Chwalwyd yr ysgoldy (oedd wedi cael ei ddefnyddio fel storfa a gweithdy ers blynyddoedd lawer) tua 2000 wrth i&#039;r ffordd gael ei lledu ar gyfer cylchfan newydd ar yr A487. Dynodwyd ei hanes a&#039;r safle trwy godi plac llechen gan y perchennog, Ms Ann Griffiths, a gadwai&#039;r [[Tafarn y Goat (Llanwnda)|Goat]] gerllaw. Mae&#039;r plac i&#039;w weld wrth y giat mochyn sydd yn arwain at dir yr [[Hendre (&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Dolydd&lt;/del&gt;)|Hendre]].&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Chwalwyd yr ysgoldy (oedd wedi cael ei ddefnyddio fel storfa a gweithdy ers blynyddoedd lawer) tua 2000 wrth i&#039;r ffordd gael ei lledu ar gyfer cylchfan newydd ar yr A487. Dynodwyd ei hanes a&#039;r safle trwy godi plac llechen gan y perchennog, Ms Ann Griffiths, a gadwai&#039;r [[Tafarn y Goat (Llanwnda)|Goat]] gerllaw. Mae&#039;r plac i&#039;w weld wrth y giat mochyn sydd yn arwain at dir yr [[Hendre (&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Llanwnda&lt;/ins&gt;)|Hendre]].&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;==Cyfeiriadau==&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;==Cyfeiriadau==&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>Irion</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>https://cof.canolfanuwchgwyrfai.cymru/index.php?title=Ysgoldy_Graeanfryn_(MC)&amp;diff=9762&amp;oldid=prev</id>
		<title>Irion am 09:16, 2 Rhagfyr 2020</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://cof.canolfanuwchgwyrfai.cymru/index.php?title=Ysgoldy_Graeanfryn_(MC)&amp;diff=9762&amp;oldid=prev"/>
		<updated>2020-12-02T09:16:50Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;&lt;/p&gt;
&lt;table style=&quot;background-color: #fff; color: #202122;&quot; data-mw=&quot;interface&quot;&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;tr class=&quot;diff-title&quot; lang=&quot;cy&quot;&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;← Fersiwn hŷn&lt;/td&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;Fersiwn yn ôl 10:16, 2 Rhagfyr 2020&lt;/td&gt;
				&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot; id=&quot;mw-diff-left-l3&quot;&gt;Llinell 3:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;Llinell 3:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Codwyd &amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;Ysgoldy Graeanfryn&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039; ger [[Gorsaf reilffordd Llanwnda]] ym 1872. Adeilad syml a nodweddiadol o ysgoldai a chapeli cefn gwlad ydoedd, wedi ei rendro gyda sment ac yn gwbl ddi-addurn. Safai ar ymyl y ffordd fawr i Bwllheli ychydig cyn iddi groesi&amp;#039;r rheilffordd ar bont uchel.  &lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Codwyd &amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;Ysgoldy Graeanfryn&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039; ger [[Gorsaf reilffordd Llanwnda]] ym 1872. Adeilad syml a nodweddiadol o ysgoldai a chapeli cefn gwlad ydoedd, wedi ei rendro gyda sment ac yn gwbl ddi-addurn. Safai ar ymyl y ffordd fawr i Bwllheli ychydig cyn iddi groesi&amp;#039;r rheilffordd ar bont uchel.  &lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Pwrpas yr adeilad oedd caniatáu i blant Rhesdai Tan-y-cefn a&#039;r ardal gylchynol fedru mynychu ysgol Sul heb orfod cerdded cryn bellter i gyrraedd [[Capel Bryn&#039;rodyn (MC)|Capel Bryn&#039;rodyn]] ar draws y caeau mewn tywydd anffafriol, ac mi roedd o dan aden y capel hwnnw a&#039;i weinidog, y Parch. [[John Jones, &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;(&lt;/del&gt;Bryn&#039;rodyn&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;)&lt;/del&gt;]]. Y prif symbylwyr oedd [[Simon Hobley]] a Meyrick Griffith. Roedd Hobley wedi symud yn ôl i&#039;r ardal tua 1867 pan yn 76 oed i dŷ sylweddol [[Graeanfryn]], ond bu&#039;n weini flynyddoedd ynghynt yn y Dinas, ac felly&#039;n ymwybodol o anghenion yr ardal.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Pwrpas yr adeilad oedd caniatáu i blant Rhesdai Tan-y-cefn a&#039;r ardal gylchynol fedru mynychu ysgol Sul heb orfod cerdded cryn bellter i gyrraedd [[Capel Bryn&#039;rodyn (MC)|Capel Bryn&#039;rodyn]] ar draws y caeau mewn tywydd anffafriol, ac mi roedd o dan aden y capel hwnnw a&#039;i weinidog, y Parch. [[John Jones, Bryn&#039;rodyn]]. Y prif symbylwyr oedd [[Simon Hobley]] a Meyrick Griffith. Roedd Hobley wedi symud yn ôl i&#039;r ardal tua 1867 pan yn 76 oed i dŷ sylweddol [[Graeanfryn]], ond bu&#039;n weini flynyddoedd ynghynt yn y Dinas, ac felly&#039;n ymwybodol o anghenion yr ardal.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Yn y lle cyntaf, cafwyd benthyg gweithdy crŷdd John William Thomas, aelod o&amp;#039;r Wesleiaid fel oedd digwydd bod, ond erbyn haf 1871 roedd y gweithdy&amp;#039;n rhy fach a darparodd Hobley safle ar gyfer yr ysgoldy, tra oedd Griffith yn fodlon gwneud y gwaith adeiladu am ddim, gyda dau gontractor lleol ([[Evan Jones, Plas Dolydd]] a Robert Evans, Cae&amp;#039;r bengam), yn anfon dynion i&amp;#039;w helpu pan oedd eu gwaith yn dawel. Cariwyd deunyddiau gan ffermwyr lleol, gyda Hobley yn gwneud unrhyw beth oedd ar ôl i&amp;#039;w wneud. Erbyn 9 Mawrth 1872 roedd yr adeilad yn barod a chynhaliwyd cyfarfod pregethu yno.&amp;lt;ref&amp;gt;William Hobley, &amp;#039;&amp;#039;Hanes Methodistiaeth Arfon&amp;#039;&amp;#039;, (Caernarfon, 1910), Cyf. 1, t.164&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Yn y lle cyntaf, cafwyd benthyg gweithdy crŷdd John William Thomas, aelod o&amp;#039;r Wesleiaid fel oedd digwydd bod, ond erbyn haf 1871 roedd y gweithdy&amp;#039;n rhy fach a darparodd Hobley safle ar gyfer yr ysgoldy, tra oedd Griffith yn fodlon gwneud y gwaith adeiladu am ddim, gyda dau gontractor lleol ([[Evan Jones, Plas Dolydd]] a Robert Evans, Cae&amp;#039;r bengam), yn anfon dynion i&amp;#039;w helpu pan oedd eu gwaith yn dawel. Cariwyd deunyddiau gan ffermwyr lleol, gyda Hobley yn gwneud unrhyw beth oedd ar ôl i&amp;#039;w wneud. Erbyn 9 Mawrth 1872 roedd yr adeilad yn barod a chynhaliwyd cyfarfod pregethu yno.&amp;lt;ref&amp;gt;William Hobley, &amp;#039;&amp;#039;Hanes Methodistiaeth Arfon&amp;#039;&amp;#039;, (Caernarfon, 1910), Cyf. 1, t.164&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot; id=&quot;mw-diff-left-l14&quot;&gt;Llinell 14:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;Llinell 14:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;     Unfryd, ym mro Graeanfryn.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;     Unfryd, ym mro Graeanfryn.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Cymerwyd enw oddi ar dŷ Hobley, Graeanfryn, a oedd bron gyferbyn â&#039;r ysgoldy - ac a ddefnyddid yn aml i ddisgrifio&#039;r ardal o gwmpas yr orsaf yn gyffredinol. Ystyrid yr ysgol Sul fel &quot;ysgol i&#039;r carpiog&quot; (neu &#039;&#039;ragged school&#039;&#039;) ar gyfer plant y gymdogaeth na fyddant yn gallu cael eu gwisgo&#039;n ddigon parchus i fynychu capel arall, megis Capel Bryn&#039;rodyn. Yng ngeiriau y Parch.John Jones (Bryn&#039;rodyn):&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Cymerwyd enw oddi ar dŷ Hobley, Graeanfryn, a oedd bron gyferbyn â&#039;r ysgoldy - ac a ddefnyddid yn aml i ddisgrifio&#039;r ardal o gwmpas yr orsaf yn gyffredinol. Ystyrid yr ysgol Sul fel &quot;ysgol i&#039;r carpiog&quot; (neu &#039;&#039;ragged school&#039;&#039;) ar gyfer plant y gymdogaeth na fyddant yn gallu cael eu gwisgo&#039;n ddigon parchus i fynychu capel arall, megis Capel Bryn&#039;rodyn. Yng ngeiriau y Parch. John Jones (Bryn&#039;rodyn):&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;  Mae yna yn Graianfryn rai ugeiniau o blant bach tlodion - ac fe ddaw yno ychwaneg eto - heb esgidiau am eu traed, ac heb ddillad am eu cefnau, ac felly yn &amp;#039;&amp;#039;anfit&amp;#039;&amp;#039; i fyned i gapel &amp;#039;&amp;#039;crand&amp;#039;&amp;#039;.&amp;lt;ref&amp;gt;John Jones (Pwllheli), &amp;#039;&amp;#039;Cofiant John Jones, Brynrodyn&amp;#039;&amp;#039;, (Caernarfon, 1903), t.57&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;  Mae yna yn Graianfryn rai ugeiniau o blant bach tlodion - ac fe ddaw yno ychwaneg eto - heb esgidiau am eu traed, ac heb ddillad am eu cefnau, ac felly yn &amp;#039;&amp;#039;anfit&amp;#039;&amp;#039; i fyned i gapel &amp;#039;&amp;#039;crand&amp;#039;&amp;#039;.&amp;lt;ref&amp;gt;John Jones (Pwllheli), &amp;#039;&amp;#039;Cofiant John Jones, Brynrodyn&amp;#039;&amp;#039;, (Caernarfon, 1903), t.57&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot; id=&quot;mw-diff-left-l22&quot;&gt;Llinell 22:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;Llinell 22:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Defnyddiwyd yr ysgoldy ar gyfer gweithgareddau eraill. Er enghraifft, ym 1881, cynhaliwyd cyfarfod llenyddol cystadleuol yno fis Mehefin, pan ofynnwyd am farwnad i goffáu Simon Hobley; y bardd Thomas David Thomas (Glan Padarn) oedd yn fuddugol ac fe gyhoeddwyd ei waith gan O.R. Owen yr un flwyddyn.&amp;lt;ref&amp;gt;Google Books [https://books.google.co.uk/books/about/Marwnad_ar_ol_y_diweddar_Mr_Simon_Hobley.html?id=n7dMGwAACAAJ&amp;amp;redir_esc=y]&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Defnyddiwyd yr ysgoldy ar gyfer gweithgareddau eraill. Er enghraifft, ym 1881, cynhaliwyd cyfarfod llenyddol cystadleuol yno fis Mehefin, pan ofynnwyd am farwnad i goffáu Simon Hobley; y bardd Thomas David Thomas (Glan Padarn) oedd yn fuddugol ac fe gyhoeddwyd ei waith gan O.R. Owen yr un flwyddyn.&amp;lt;ref&amp;gt;Google Books [https://books.google.co.uk/books/about/Marwnad_ar_ol_y_diweddar_Mr_Simon_Hobley.html?id=n7dMGwAACAAJ&amp;amp;redir_esc=y]&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Chwalwyd yr ysgoldy (oedd wedi cael ei ddefnyddio fel storfa a gweithdy ers blynyddoedd lawer) tua 2000 wrth i&#039;r ffordd gael ei lledu ar gyfer cylchfan newydd ar yr A487. Dynodwyd ei hanes a&#039;r safle trwy godi plac llechen gan y perchennog, Ms Ann Griffiths, a gadwai&#039;r [[Tafarn y Goat (Llanwnda)|Goat]] gerllaw. Mae&#039;r plac i&#039;w weld wrth y giat mochyn sydd yn arwain at dir yr Hendre.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Chwalwyd yr ysgoldy (oedd wedi cael ei ddefnyddio fel storfa a gweithdy ers blynyddoedd lawer) tua 2000 wrth i&#039;r ffordd gael ei lledu ar gyfer cylchfan newydd ar yr A487. Dynodwyd ei hanes a&#039;r safle trwy godi plac llechen gan y perchennog, Ms Ann Griffiths, a gadwai&#039;r [[Tafarn y Goat (Llanwnda)|Goat]] gerllaw. Mae&#039;r plac i&#039;w weld wrth y giat mochyn sydd yn arwain at dir yr &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;[[&lt;/ins&gt;Hendre &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;(Dolydd)|Hendre]]&lt;/ins&gt;.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;==Cyfeiriadau==&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;==Cyfeiriadau==&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>Irion</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>https://cof.canolfanuwchgwyrfai.cymru/index.php?title=Ysgoldy_Graeanfryn_(MC)&amp;diff=9761&amp;oldid=prev</id>
		<title>Irion am 09:13, 2 Rhagfyr 2020</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://cof.canolfanuwchgwyrfai.cymru/index.php?title=Ysgoldy_Graeanfryn_(MC)&amp;diff=9761&amp;oldid=prev"/>
		<updated>2020-12-02T09:13:56Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;&lt;/p&gt;
&lt;table style=&quot;background-color: #fff; color: #202122;&quot; data-mw=&quot;interface&quot;&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;tr class=&quot;diff-title&quot; lang=&quot;cy&quot;&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;← Fersiwn hŷn&lt;/td&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;Fersiwn yn ôl 10:13, 2 Rhagfyr 2020&lt;/td&gt;
				&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot; id=&quot;mw-diff-left-l3&quot;&gt;Llinell 3:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;Llinell 3:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Codwyd &amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;Ysgoldy Graeanfryn&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039; ger [[Gorsaf reilffordd Llanwnda]] ym 1872. Adeilad syml a nodweddiadol o ysgoldai a chapeli cefn gwlad ydoedd, wedi ei rendro gyda sment ac yn gwbl ddi-addurn. Safai ar ymyl y ffordd fawr i Bwllheli ychydig cyn iddi groesi&amp;#039;r rheilffordd ar bont uchel.  &lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Codwyd &amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;Ysgoldy Graeanfryn&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039; ger [[Gorsaf reilffordd Llanwnda]] ym 1872. Adeilad syml a nodweddiadol o ysgoldai a chapeli cefn gwlad ydoedd, wedi ei rendro gyda sment ac yn gwbl ddi-addurn. Safai ar ymyl y ffordd fawr i Bwllheli ychydig cyn iddi groesi&amp;#039;r rheilffordd ar bont uchel.  &lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Pwrpas yr adeilad oedd caniatáu i blant Rhesdai Tan-y-cefn a&#039;r ardal gylchynol fedru mynychu ysgol Sul heb orfod cerdded cryn bellter i gyrraedd [[Capel Bryn&#039;rodyn (MC)|Capel Bryn&#039;rodyn]] ar draws y caeau mewn tywydd anffafriol. Y prif symbylwyr oedd [[Simon Hobley]] a Meyrick Griffith. Roedd Hobley wedi symud yn ôl i&#039;r ardal tua 1867 pan yn 76 oed i dŷ sylweddol Graeanfryn, ond bu&#039;n weini flynyddoedd ynghynt yn y Dinas, ac felly&#039;n ymwybodol o anghenion yr ardal.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Pwrpas yr adeilad oedd caniatáu i blant Rhesdai Tan-y-cefn a&#039;r ardal gylchynol fedru mynychu ysgol Sul heb orfod cerdded cryn bellter i gyrraedd [[Capel Bryn&#039;rodyn (MC)|Capel Bryn&#039;rodyn]] ar draws y caeau mewn tywydd anffafriol&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;, ac mi roedd o dan aden y capel hwnnw a&#039;i weinidog, y Parch. [[John Jones, (Bryn&#039;rodyn)]]&lt;/ins&gt;. Y prif symbylwyr oedd [[Simon Hobley]] a Meyrick Griffith. Roedd Hobley wedi symud yn ôl i&#039;r ardal tua 1867 pan yn 76 oed i dŷ sylweddol &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;[[&lt;/ins&gt;Graeanfryn&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;]]&lt;/ins&gt;, ond bu&#039;n weini flynyddoedd ynghynt yn y Dinas, ac felly&#039;n ymwybodol o anghenion yr ardal.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Yn y lle cyntaf, cafwyd benthyg gweithdy crŷdd John William Thomas, aelod o&#039;r Wesleiaid fel oedd digwydd bod, ond erbyn haf 1871 roedd y gweithdy&#039;n rhy fach a darparodd Hobley safle ar gyfer yr ysgoldy, tra oedd Griffith yn fodlon gwneud y gwaith adeiladu am ddim, gyda dau gontractor lleol ([[Evan Jones, Plas Dolydd]] a Robert Evans, Cae&#039;r bengam), yn anfon dynion i&#039;w helpu pan oedd eu gwaith yn dawel. Cariwyd deunyddiau gan ffermwyr lleol, gyda Hobley yn gwneud unrhyw beth oedd ar &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;ol &lt;/del&gt;i&#039;w wneud. Erbyn 9 Mawrth 1872 roedd yr adeilad yn barod a chynhaliwyd cyfarfod pregethu yno.&amp;lt;ref&amp;gt;William Hobley, &#039;&#039;Hanes Methodistiaeth Arfon&#039;&#039;, (Caernarfon, 1910), Cyf. 1, t.164&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Yn y lle cyntaf, cafwyd benthyg gweithdy crŷdd John William Thomas, aelod o&#039;r Wesleiaid fel oedd digwydd bod, ond erbyn haf 1871 roedd y gweithdy&#039;n rhy fach a darparodd Hobley safle ar gyfer yr ysgoldy, tra oedd Griffith yn fodlon gwneud y gwaith adeiladu am ddim, gyda dau gontractor lleol ([[Evan Jones, Plas Dolydd]] a Robert Evans, Cae&#039;r bengam), yn anfon dynion i&#039;w helpu pan oedd eu gwaith yn dawel. Cariwyd deunyddiau gan ffermwyr lleol, gyda Hobley yn gwneud unrhyw beth oedd ar &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;ôl &lt;/ins&gt;i&#039;w wneud. Erbyn 9 Mawrth 1872 roedd yr adeilad yn barod a chynhaliwyd cyfarfod pregethu yno.&amp;lt;ref&amp;gt;William Hobley, &#039;&#039;Hanes Methodistiaeth Arfon&#039;&#039;, (Caernarfon, 1910), Cyf. 1, t.164&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;I gydnabod cyfraniad allweddol Hobley, lluniwyd englyn gan Y Parch [[John Jones, Bryn&amp;#039;rodyn]]&amp;lt;ref&amp;gt;Hobley, &amp;#039;&amp;#039;loc.cit,&amp;#039;&amp;#039;&amp;lt;/ref&amp;gt;:&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;I gydnabod cyfraniad allweddol Hobley, lluniwyd englyn gan Y Parch [[John Jones, Bryn&amp;#039;rodyn]]&amp;lt;ref&amp;gt;Hobley, &amp;#039;&amp;#039;loc.cit,&amp;#039;&amp;#039;&amp;lt;/ref&amp;gt;:&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot; id=&quot;mw-diff-left-l14&quot;&gt;Llinell 14:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;Llinell 14:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;     Unfryd, ym mro Graeanfryn.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;     Unfryd, ym mro Graeanfryn.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Cymerwyd enw oddi ar dŷ Hobley, Graeanfryn, a oedd bron gyferbyn â&#039;r ysgoldy. Dichon i&#039;r ysgoldy golli peth o&#039;i defnyddioldeb wedi i [[Capel Glan-rhyd (MC), Llanwnda|Gapel Glan-rhyd]] gael ei godi ym 1899, a hynny yn sgil llwyddiant Ysgoldy Graeanfryn a oedd wedi datblygu i fod yn fan cynnal gwasanaeth gyda phregeth bob pnawn Sul.&amp;lt;ref&amp;gt;Hobley, &#039;&#039;op. cit.&#039;&#039;, t.346.&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Cymerwyd enw oddi ar dŷ Hobley, Graeanfryn, a oedd bron gyferbyn â&#039;r ysgoldy &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;- ac a ddefnyddid yn aml i ddisgrifio&#039;r ardal o gwmpas yr orsaf yn gyffredinol. Ystyrid yr ysgol Sul fel &quot;ysgol i&#039;r carpiog&quot; (neu &#039;&#039;ragged school&#039;&#039;) ar gyfer plant y gymdogaeth na fyddant yn gallu cael eu gwisgo&#039;n ddigon parchus i fynychu capel arall, megis Capel Bryn&#039;rodyn&lt;/ins&gt;. &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Yng ngeiriau y Parch.John Jones (Bryn&#039;rodyn):&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-deleted&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt; &lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-deleted&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt; Mae yna yn Graianfryn rai ugeiniau o blant bach tlodion - ac fe ddaw yno ychwaneg eto - heb esgidiau am eu traed, ac heb ddillad am eu cefnau, ac felly yn &#039;&#039;anfit&#039;&#039; i fyned i gapel &#039;&#039;crand&#039;&#039;.&amp;lt;ref&amp;gt;John Jones (Pwllheli), &#039;&#039;Cofiant John Jones, Brynrodyn&#039;&#039;, (Caernarfon, 1903), t.57&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-deleted&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt; &lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-deleted&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Dichon i&#039;r ysgoldy golli peth o&#039;i defnyddioldeb wedi i [[Capel Glan-rhyd (MC), Llanwnda|Gapel Glan-rhyd]] gael ei godi ym 1899, a hynny yn sgil llwyddiant Ysgoldy Graeanfryn a oedd wedi datblygu i fod yn fan cynnal gwasanaeth gyda phregeth bob pnawn Sul.&amp;lt;ref&amp;gt;Hobley, &#039;&#039;op. cit.&#039;&#039;, t.346.&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&amp;lt;/ref&amp;gt; Yn wir, aeth yn fater o ffrae rhwng cefnogwyr capel newydd Glan-rhyd a rhai&#039;r fam-gapel, sef Capel Bryn&#039;rodyn, i&#039;r fath raddau fel yr oedd rhaid i&#039;r Cyfarfod Misol ffurfio cyd-bwyllgor o&#039;r ddau gapel a swyddogion yr henaduriaeth i ddatrys y mater. Enillwyd y dydd gan blaid Bryn&#039;rodyn, gyda&#039;r gweinidog, John Jones, yn defnyddio dadleuon gormodieithol i bwysleisio defnyddioldeb y lle - ond edwinai&#039;r defnydd o&#039;r ysgoldy dros y blynyddoedd wedyn&amp;lt;ref&amp;gt;John Jones (Pwllheli), &#039;&#039;Cofiant John Jones, Brynrodyn&#039;&#039;, (Caernarfon, 1903), tt.57-8&lt;/ins&gt;&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Defnyddiwyd yr ysgoldy ar gyfer gweithgareddau eraill. Er enghraifft, ym 1881, cynhaliwyd cyfarfod llenyddol cystadleuol yno fis Mehefin, pan ofynnwyd am farwnad i goffáu Simon Hobley; y bardd Thomas David Thomas (Glan Padarn) oedd yn fuddugol ac fe gyhoeddwyd ei waith gan O.R. Owen yr un flwyddyn.&amp;lt;ref&amp;gt;Google Books [https://books.google.co.uk/books/about/Marwnad_ar_ol_y_diweddar_Mr_Simon_Hobley.html?id=n7dMGwAACAAJ&amp;amp;redir_esc=y]&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Defnyddiwyd yr ysgoldy ar gyfer gweithgareddau eraill. Er enghraifft, ym 1881, cynhaliwyd cyfarfod llenyddol cystadleuol yno fis Mehefin, pan ofynnwyd am farwnad i goffáu Simon Hobley; y bardd Thomas David Thomas (Glan Padarn) oedd yn fuddugol ac fe gyhoeddwyd ei waith gan O.R. Owen yr un flwyddyn.&amp;lt;ref&amp;gt;Google Books [https://books.google.co.uk/books/about/Marwnad_ar_ol_y_diweddar_Mr_Simon_Hobley.html?id=n7dMGwAACAAJ&amp;amp;redir_esc=y]&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>Irion</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>https://cof.canolfanuwchgwyrfai.cymru/index.php?title=Ysgoldy_Graeanfryn_(MC)&amp;diff=5975&amp;oldid=prev</id>
		<title>Irion am 07:56, 18 Mai 2019</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://cof.canolfanuwchgwyrfai.cymru/index.php?title=Ysgoldy_Graeanfryn_(MC)&amp;diff=5975&amp;oldid=prev"/>
		<updated>2019-05-18T07:56:11Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;&lt;/p&gt;
&lt;table style=&quot;background-color: #fff; color: #202122;&quot; data-mw=&quot;interface&quot;&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;tr class=&quot;diff-title&quot; lang=&quot;cy&quot;&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;← Fersiwn hŷn&lt;/td&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;Fersiwn yn ôl 08:56, 18 Mai 2019&lt;/td&gt;
				&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot; id=&quot;mw-diff-left-l14&quot;&gt;Llinell 14:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;Llinell 14:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;     Unfryd, ym mro Graeanfryn.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;     Unfryd, ym mro Graeanfryn.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Cymerwyd enw oddi ar dŷ Hobley, Graeanfryn, a oedd bron gyferbyn â&#039;r ysgoldy. Dichon i&#039;r ysgoldy golli peth o&#039;i defnyddioldeb wedi i [[Capel Glan-rhyd (MC)|Gapel Glan-rhyd]] gael ei godi ym 1899, a hynny yn sgil llwyddiant Ysgoldy Graeanfryn a oedd wedi datblygu i fod yn fan cynnal gwasanaeth gyda phregeth bob pnawn Sul.&amp;lt;ref&amp;gt;Hobley, &#039;&#039;op. cit.&#039;&#039;, t.346.&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Cymerwyd enw oddi ar dŷ Hobley, Graeanfryn, a oedd bron gyferbyn â&#039;r ysgoldy. Dichon i&#039;r ysgoldy golli peth o&#039;i defnyddioldeb wedi i [[Capel Glan-rhyd (MC)&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;, Llanwnda&lt;/ins&gt;|Gapel Glan-rhyd]] gael ei godi ym 1899, a hynny yn sgil llwyddiant Ysgoldy Graeanfryn a oedd wedi datblygu i fod yn fan cynnal gwasanaeth gyda phregeth bob pnawn Sul.&amp;lt;ref&amp;gt;Hobley, &#039;&#039;op. cit.&#039;&#039;, t.346.&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Defnyddiwyd yr ysgoldy ar gyfer gweithgareddau eraill. Er enghraifft, ym 1881, cynhaliwyd cyfarfod llenyddol cystadleuol yno fis Mehefin, pan ofynnwyd am farwnad i goffáu Simon Hobley; y bardd Thomas David Thomas (Glan Padarn) oedd yn fuddugol ac fe gyhoeddwyd ei waith gan O.R. Owen yr un flwyddyn.&amp;lt;ref&amp;gt;Google Books [https://books.google.co.uk/books/about/Marwnad_ar_ol_y_diweddar_Mr_Simon_Hobley.html?id=n7dMGwAACAAJ&amp;amp;redir_esc=y]&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Defnyddiwyd yr ysgoldy ar gyfer gweithgareddau eraill. Er enghraifft, ym 1881, cynhaliwyd cyfarfod llenyddol cystadleuol yno fis Mehefin, pan ofynnwyd am farwnad i goffáu Simon Hobley; y bardd Thomas David Thomas (Glan Padarn) oedd yn fuddugol ac fe gyhoeddwyd ei waith gan O.R. Owen yr un flwyddyn.&amp;lt;ref&amp;gt;Google Books [https://books.google.co.uk/books/about/Marwnad_ar_ol_y_diweddar_Mr_Simon_Hobley.html?id=n7dMGwAACAAJ&amp;amp;redir_esc=y]&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>Irion</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>https://cof.canolfanuwchgwyrfai.cymru/index.php?title=Ysgoldy_Graeanfryn_(MC)&amp;diff=4156&amp;oldid=prev</id>
		<title>Irion am 09:17, 28 Awst 2018</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://cof.canolfanuwchgwyrfai.cymru/index.php?title=Ysgoldy_Graeanfryn_(MC)&amp;diff=4156&amp;oldid=prev"/>
		<updated>2018-08-28T09:17:55Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;&lt;/p&gt;
&lt;table style=&quot;background-color: #fff; color: #202122;&quot; data-mw=&quot;interface&quot;&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;tr class=&quot;diff-title&quot; lang=&quot;cy&quot;&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;← Fersiwn hŷn&lt;/td&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;Fersiwn yn ôl 10:17, 28 Awst 2018&lt;/td&gt;
				&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot; id=&quot;mw-diff-left-l5&quot;&gt;Llinell 5:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;Llinell 5:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Pwrpas yr adeilad oedd caniatáu i blant Rhesdai Tan-y-cefn a&amp;#039;r ardal gylchynol fedru mynychu ysgol Sul heb orfod cerdded cryn bellter i gyrraedd [[Capel Bryn&amp;#039;rodyn (MC)|Capel Bryn&amp;#039;rodyn]] ar draws y caeau mewn tywydd anffafriol. Y prif symbylwyr oedd [[Simon Hobley]] a Meyrick Griffith. Roedd Hobley wedi symud yn ôl i&amp;#039;r ardal tua 1867 pan yn 76 oed i dŷ sylweddol Graeanfryn, ond bu&amp;#039;n weini flynyddoedd ynghynt yn y Dinas, ac felly&amp;#039;n ymwybodol o anghenion yr ardal.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Pwrpas yr adeilad oedd caniatáu i blant Rhesdai Tan-y-cefn a&amp;#039;r ardal gylchynol fedru mynychu ysgol Sul heb orfod cerdded cryn bellter i gyrraedd [[Capel Bryn&amp;#039;rodyn (MC)|Capel Bryn&amp;#039;rodyn]] ar draws y caeau mewn tywydd anffafriol. Y prif symbylwyr oedd [[Simon Hobley]] a Meyrick Griffith. Roedd Hobley wedi symud yn ôl i&amp;#039;r ardal tua 1867 pan yn 76 oed i dŷ sylweddol Graeanfryn, ond bu&amp;#039;n weini flynyddoedd ynghynt yn y Dinas, ac felly&amp;#039;n ymwybodol o anghenion yr ardal.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Yn y lle cyntaf, cafwyd benthyg gweithdy crŷdd John William Thomas, aelod o&#039;r Wesleiaid fel oedd digwydd bod, ond erbyn haf 1871 roedd y gweithdy&#039;n rhy fach a darparodd Hobley safle ar gyfer yr ysgoldy, tra oedd Griffith yn fodlon gwneud y gwaith adeiladu am ddim, gyda dau gontractor lleol ([[Evan Jones, Dolydd]] a Robert Evans, Cae&#039;r bengam), yn anfon dynion i&#039;w helpu pan oedd eu gwaith yn dawel. Cariwyd deunyddiau gan ffermwyr lleol, gyda Hobley yn gwneud unrhyw beth oedd ar ol i&#039;w wneud. Erbyn 9 Mawrth 1872 roedd yr adeilad yn barod a chynhaliwyd cyfarfod pregethu yno.&amp;lt;ref&amp;gt;William Hobley, &#039;&#039;Hanes Methodistiaeth Arfon&#039;&#039;, (Caernarfon, 1910), Cyf. 1, t.164&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Yn y lle cyntaf, cafwyd benthyg gweithdy crŷdd John William Thomas, aelod o&#039;r Wesleiaid fel oedd digwydd bod, ond erbyn haf 1871 roedd y gweithdy&#039;n rhy fach a darparodd Hobley safle ar gyfer yr ysgoldy, tra oedd Griffith yn fodlon gwneud y gwaith adeiladu am ddim, gyda dau gontractor lleol ([[Evan Jones, &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Plas &lt;/ins&gt;Dolydd]] a Robert Evans, Cae&#039;r bengam), yn anfon dynion i&#039;w helpu pan oedd eu gwaith yn dawel. Cariwyd deunyddiau gan ffermwyr lleol, gyda Hobley yn gwneud unrhyw beth oedd ar ol i&#039;w wneud. Erbyn 9 Mawrth 1872 roedd yr adeilad yn barod a chynhaliwyd cyfarfod pregethu yno.&amp;lt;ref&amp;gt;William Hobley, &#039;&#039;Hanes Methodistiaeth Arfon&#039;&#039;, (Caernarfon, 1910), Cyf. 1, t.164&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;I gydnabod cyfraniad allweddol Hobley, lluniwyd englyn gan Y Parch [[John Jones, Bryn&amp;#039;rodyn]]&amp;lt;ref&amp;gt;Hobley, &amp;#039;&amp;#039;loc.cit,&amp;#039;&amp;#039;&amp;lt;/ref&amp;gt;:&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;I gydnabod cyfraniad allweddol Hobley, lluniwyd englyn gan Y Parch [[John Jones, Bryn&amp;#039;rodyn]]&amp;lt;ref&amp;gt;Hobley, &amp;#039;&amp;#039;loc.cit,&amp;#039;&amp;#039;&amp;lt;/ref&amp;gt;:&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>Irion</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>https://cof.canolfanuwchgwyrfai.cymru/index.php?title=Ysgoldy_Graeanfryn_(MC)&amp;diff=3480&amp;oldid=prev</id>
		<title>Irion am 08:53, 22 Mai 2018</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://cof.canolfanuwchgwyrfai.cymru/index.php?title=Ysgoldy_Graeanfryn_(MC)&amp;diff=3480&amp;oldid=prev"/>
		<updated>2018-05-22T08:53:09Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;&lt;/p&gt;
&lt;table style=&quot;background-color: #fff; color: #202122;&quot; data-mw=&quot;interface&quot;&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;tr class=&quot;diff-title&quot; lang=&quot;cy&quot;&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;← Fersiwn hŷn&lt;/td&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;Fersiwn yn ôl 09:53, 22 Mai 2018&lt;/td&gt;
				&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot; id=&quot;mw-diff-left-l1&quot;&gt;Llinell 1:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;Llinell 1:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;[[Delwedd:Plac Graeanfryn.jpg|bawd|400px|de|Y plac ger y fan lle safai Capel Graeanfryn]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;[[Delwedd:Plac Graeanfryn.jpg|bawd|400px|de|Y plac ger y fan lle safai Capel Graeanfryn]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Codwyd &#039;&#039;&#039;Ysgoldy Graeanfryn&#039;&#039;&#039; ger [[Gorsaf reilffordd Llanwnda]] ym 1872. Adeilad syml a nodweddiadol o ysgoldai a chapeli cefn gwlad ydoedd, wedi ei rendro gyda sment ac yn gwbl ddi-addurn. Safai ar ymyl y ffordd fawr i Bwllheli ychydig cyn iddi groesi&#039;r rheilffordd ar bont uchel&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;. Wrth chwalu&#039;r bont a lledu&#039;r ffordd fe chwalwyd yr hen ysgoldy, a oedd wedi cael ei ddefnyddio ers blynyddoedd fel storfa&lt;/del&gt;.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Codwyd &#039;&#039;&#039;Ysgoldy Graeanfryn&#039;&#039;&#039; ger [[Gorsaf reilffordd Llanwnda]] ym 1872. Adeilad syml a nodweddiadol o ysgoldai a chapeli cefn gwlad ydoedd, wedi ei rendro gyda sment ac yn gwbl ddi-addurn. Safai ar ymyl y ffordd fawr i Bwllheli ychydig cyn iddi groesi&#039;r rheilffordd ar bont uchel.  &lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Pwrpas yr adeilad oedd caniatáu i blant Rhesdai Tan-y-cefn a&amp;#039;r ardal gylchynol fedru mynychu ysgol Sul heb orfod cerdded cryn bellter i gyrraedd [[Capel Bryn&amp;#039;rodyn (MC)|Capel Bryn&amp;#039;rodyn]] ar draws y caeau mewn tywydd anffafriol. Y prif symbylwyr oedd [[Simon Hobley]] a Meyrick Griffith. Roedd Hobley wedi symud yn ôl i&amp;#039;r ardal tua 1867 pan yn 76 oed i dŷ sylweddol Graeanfryn, ond bu&amp;#039;n weini flynyddoedd ynghynt yn y Dinas, ac felly&amp;#039;n ymwybodol o anghenion yr ardal.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Pwrpas yr adeilad oedd caniatáu i blant Rhesdai Tan-y-cefn a&amp;#039;r ardal gylchynol fedru mynychu ysgol Sul heb orfod cerdded cryn bellter i gyrraedd [[Capel Bryn&amp;#039;rodyn (MC)|Capel Bryn&amp;#039;rodyn]] ar draws y caeau mewn tywydd anffafriol. Y prif symbylwyr oedd [[Simon Hobley]] a Meyrick Griffith. Roedd Hobley wedi symud yn ôl i&amp;#039;r ardal tua 1867 pan yn 76 oed i dŷ sylweddol Graeanfryn, ond bu&amp;#039;n weini flynyddoedd ynghynt yn y Dinas, ac felly&amp;#039;n ymwybodol o anghenion yr ardal.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>Irion</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>https://cof.canolfanuwchgwyrfai.cymru/index.php?title=Ysgoldy_Graeanfryn_(MC)&amp;diff=3479&amp;oldid=prev</id>
		<title>Irion am 08:52, 22 Mai 2018</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://cof.canolfanuwchgwyrfai.cymru/index.php?title=Ysgoldy_Graeanfryn_(MC)&amp;diff=3479&amp;oldid=prev"/>
		<updated>2018-05-22T08:52:30Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;&lt;/p&gt;
&lt;table style=&quot;background-color: #fff; color: #202122;&quot; data-mw=&quot;interface&quot;&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;tr class=&quot;diff-title&quot; lang=&quot;cy&quot;&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;← Fersiwn hŷn&lt;/td&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;Fersiwn yn ôl 09:52, 22 Mai 2018&lt;/td&gt;
				&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot; id=&quot;mw-diff-left-l1&quot;&gt;Llinell 1:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;Llinell 1:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;[[Delwedd:Plac Graeanfryn.jpg|bawd|400px|de|Y plac ger y fan lle safai Capel Graeanfryn]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;[[Delwedd:Plac Graeanfryn.jpg|bawd|400px|de|Y plac ger y fan lle safai Capel Graeanfryn]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Codwyd &#039;&#039;&#039;Ysgoldy Graeanfryn&#039;&#039;&#039; ger [[Gorsaf reilffordd Llanwnda]] ym 1872. Adeilad syml a nodweddiadol o ysgoldai a chapeli cefn gwlad ydoedd, wedi ei rendro gyda sment ac yn gwbl ddi-addurn.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Codwyd &#039;&#039;&#039;Ysgoldy Graeanfryn&#039;&#039;&#039; ger [[Gorsaf reilffordd Llanwnda]] ym 1872. Adeilad syml a nodweddiadol o ysgoldai a chapeli cefn gwlad ydoedd, wedi ei rendro gyda sment ac yn gwbl ddi-addurn&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;. Safai ar ymyl y ffordd fawr i Bwllheli ychydig cyn iddi groesi&#039;r rheilffordd ar bont uchel. Wrth chwalu&#039;r bont a lledu&#039;r ffordd fe chwalwyd yr hen ysgoldy, a oedd wedi cael ei ddefnyddio ers blynyddoedd fel storfa&lt;/ins&gt;.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Pwrpas yr adeilad oedd caniatáu i blant Rhesdai Tan-y-cefn a&amp;#039;r ardal gylchynol fedru mynychu ysgol Sul heb orfod cerdded cryn bellter i gyrraedd [[Capel Bryn&amp;#039;rodyn (MC)|Capel Bryn&amp;#039;rodyn]] ar draws y caeau mewn tywydd anffafriol. Y prif symbylwyr oedd [[Simon Hobley]] a Meyrick Griffith. Roedd Hobley wedi symud yn ôl i&amp;#039;r ardal tua 1867 pan yn 76 oed i dŷ sylweddol Graeanfryn, ond bu&amp;#039;n weini flynyddoedd ynghynt yn y Dinas, ac felly&amp;#039;n ymwybodol o anghenion yr ardal.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Pwrpas yr adeilad oedd caniatáu i blant Rhesdai Tan-y-cefn a&amp;#039;r ardal gylchynol fedru mynychu ysgol Sul heb orfod cerdded cryn bellter i gyrraedd [[Capel Bryn&amp;#039;rodyn (MC)|Capel Bryn&amp;#039;rodyn]] ar draws y caeau mewn tywydd anffafriol. Y prif symbylwyr oedd [[Simon Hobley]] a Meyrick Griffith. Roedd Hobley wedi symud yn ôl i&amp;#039;r ardal tua 1867 pan yn 76 oed i dŷ sylweddol Graeanfryn, ond bu&amp;#039;n weini flynyddoedd ynghynt yn y Dinas, ac felly&amp;#039;n ymwybodol o anghenion yr ardal.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>Irion</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>https://cof.canolfanuwchgwyrfai.cymru/index.php?title=Ysgoldy_Graeanfryn_(MC)&amp;diff=3478&amp;oldid=prev</id>
		<title>Irion am 08:50, 22 Mai 2018</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://cof.canolfanuwchgwyrfai.cymru/index.php?title=Ysgoldy_Graeanfryn_(MC)&amp;diff=3478&amp;oldid=prev"/>
		<updated>2018-05-22T08:50:17Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;&lt;/p&gt;
&lt;table style=&quot;background-color: #fff; color: #202122;&quot; data-mw=&quot;interface&quot;&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;tr class=&quot;diff-title&quot; lang=&quot;cy&quot;&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;← Fersiwn hŷn&lt;/td&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;Fersiwn yn ôl 09:50, 22 Mai 2018&lt;/td&gt;
				&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot; id=&quot;mw-diff-left-l14&quot;&gt;Llinell 14:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;Llinell 14:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;     Unfryd, ym mro Graeanfryn.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;     Unfryd, ym mro Graeanfryn.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Cymerwyd enw oddi ar dŷ Hobley, Graeanfryn, a oedd bron gyferbyn â&#039;r ysgoldy. Dichon i&#039;r ysgoldy golli peth o&#039;i defnyddioldeb wedi i [[Capel Glan-rhyd (MC)|Gapel Glan-rhyd]] gael ei godi ym 1899, a hynny yn sgil llwyddiant Ysgoldy &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Glan-rhyd &lt;/del&gt;a oedd wedi datblygu i fod yn fan cynnal gwasanaeth gyda phregeth bob pnawn Sul.&amp;lt;ref&amp;gt;Hobley, &#039;&#039;op. cit.&#039;&#039;, t.346.&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Cymerwyd enw oddi ar dŷ Hobley, Graeanfryn, a oedd bron gyferbyn â&#039;r ysgoldy. Dichon i&#039;r ysgoldy golli peth o&#039;i defnyddioldeb wedi i [[Capel Glan-rhyd (MC)|Gapel Glan-rhyd]] gael ei godi ym 1899, a hynny yn sgil llwyddiant Ysgoldy &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Graeanfryn &lt;/ins&gt;a oedd wedi datblygu i fod yn fan cynnal gwasanaeth gyda phregeth bob pnawn Sul.&amp;lt;ref&amp;gt;Hobley, &#039;&#039;op. cit.&#039;&#039;, t.346.&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Defnyddiwyd yr ysgoldy ar gyfer gweithgareddau eraill. Er enghraifft, ym 1881, cynhaliwyd cyfarfod llenyddol cystadleuol yno fis Mehefin, pan ofynnwyd am farwnad i goffáu Simon Hobley; y bardd Thomas David Thomas (Glan Padarn) oedd yn fuddugol ac fe gyhoeddwyd ei waith gan O.R. Owen yr un flwyddyn.&amp;lt;ref&amp;gt;Google Books [https://books.google.co.uk/books/about/Marwnad_ar_ol_y_diweddar_Mr_Simon_Hobley.html?id=n7dMGwAACAAJ&amp;amp;redir_esc=y]&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Defnyddiwyd yr ysgoldy ar gyfer gweithgareddau eraill. Er enghraifft, ym 1881, cynhaliwyd cyfarfod llenyddol cystadleuol yno fis Mehefin, pan ofynnwyd am farwnad i goffáu Simon Hobley; y bardd Thomas David Thomas (Glan Padarn) oedd yn fuddugol ac fe gyhoeddwyd ei waith gan O.R. Owen yr un flwyddyn.&amp;lt;ref&amp;gt;Google Books [https://books.google.co.uk/books/about/Marwnad_ar_ol_y_diweddar_Mr_Simon_Hobley.html?id=n7dMGwAACAAJ&amp;amp;redir_esc=y]&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>Irion</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>https://cof.canolfanuwchgwyrfai.cymru/index.php?title=Ysgoldy_Graeanfryn_(MC)&amp;diff=3477&amp;oldid=prev</id>
		<title>Irion am 08:49, 22 Mai 2018</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://cof.canolfanuwchgwyrfai.cymru/index.php?title=Ysgoldy_Graeanfryn_(MC)&amp;diff=3477&amp;oldid=prev"/>
		<updated>2018-05-22T08:49:30Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;&lt;/p&gt;
&lt;table style=&quot;background-color: #fff; color: #202122;&quot; data-mw=&quot;interface&quot;&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;tr class=&quot;diff-title&quot; lang=&quot;cy&quot;&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;← Fersiwn hŷn&lt;/td&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;Fersiwn yn ôl 09:49, 22 Mai 2018&lt;/td&gt;
				&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot; id=&quot;mw-diff-left-l5&quot;&gt;Llinell 5:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;Llinell 5:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Pwrpas yr adeilad oedd caniatáu i blant Rhesdai Tan-y-cefn a&amp;#039;r ardal gylchynol fedru mynychu ysgol Sul heb orfod cerdded cryn bellter i gyrraedd [[Capel Bryn&amp;#039;rodyn (MC)|Capel Bryn&amp;#039;rodyn]] ar draws y caeau mewn tywydd anffafriol. Y prif symbylwyr oedd [[Simon Hobley]] a Meyrick Griffith. Roedd Hobley wedi symud yn ôl i&amp;#039;r ardal tua 1867 pan yn 76 oed i dŷ sylweddol Graeanfryn, ond bu&amp;#039;n weini flynyddoedd ynghynt yn y Dinas, ac felly&amp;#039;n ymwybodol o anghenion yr ardal.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Pwrpas yr adeilad oedd caniatáu i blant Rhesdai Tan-y-cefn a&amp;#039;r ardal gylchynol fedru mynychu ysgol Sul heb orfod cerdded cryn bellter i gyrraedd [[Capel Bryn&amp;#039;rodyn (MC)|Capel Bryn&amp;#039;rodyn]] ar draws y caeau mewn tywydd anffafriol. Y prif symbylwyr oedd [[Simon Hobley]] a Meyrick Griffith. Roedd Hobley wedi symud yn ôl i&amp;#039;r ardal tua 1867 pan yn 76 oed i dŷ sylweddol Graeanfryn, ond bu&amp;#039;n weini flynyddoedd ynghynt yn y Dinas, ac felly&amp;#039;n ymwybodol o anghenion yr ardal.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Yn y lle cyntaf, cafwyd benthyg gweithdy crŷdd John William Thomas, aelod o&#039;r Wesleiaid fel oedd digwydd bod, ond erbyn haf 1871 roedd y gweithdy&#039;n rhy fach a darparodd Hobley safle ar gyfer yr ysgoldy, tra oedd Griffith yn fodlon gwneud y gwaith adeiladu am ddim, gyda dau gontractor lleol ([[Evan Jones, Dolydd]] a Robert Evans, Cae&#039;r bengam, yn anfon dynion i&#039;w helpu pan oedd eu gwaith yn dawel. Cariwyd deunyddiau gan ffermwyr lleol, gyda Hobley yn gwneud unrhyw beth oedd ar ol i&#039;w wneud. Erbyn 9 Mawrth 1872 roedd yr adeilad yn barod a chynhaliwyd cyfarfod pregethu yno.&amp;lt;ref&amp;gt;William Hobley, &#039;&#039;Hanes Methodistiaeth Arfon&#039;&#039;, (Caernarfon, 1910), Cyf. 1, t.164&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Yn y lle cyntaf, cafwyd benthyg gweithdy crŷdd John William Thomas, aelod o&#039;r Wesleiaid fel oedd digwydd bod, ond erbyn haf 1871 roedd y gweithdy&#039;n rhy fach a darparodd Hobley safle ar gyfer yr ysgoldy, tra oedd Griffith yn fodlon gwneud y gwaith adeiladu am ddim, gyda dau gontractor lleol ([[Evan Jones, Dolydd]] a Robert Evans, Cae&#039;r bengam&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;)&lt;/ins&gt;, yn anfon dynion i&#039;w helpu pan oedd eu gwaith yn dawel. Cariwyd deunyddiau gan ffermwyr lleol, gyda Hobley yn gwneud unrhyw beth oedd ar ol i&#039;w wneud. Erbyn 9 Mawrth 1872 roedd yr adeilad yn barod a chynhaliwyd cyfarfod pregethu yno.&amp;lt;ref&amp;gt;William Hobley, &#039;&#039;Hanes Methodistiaeth Arfon&#039;&#039;, (Caernarfon, 1910), Cyf. 1, t.164&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;I gydnabod cyfraniad allweddol Hobley, lluniwyd englyn gan Y Parch [[John Jones, Bryn&amp;#039;rodyn]]&amp;lt;ref&amp;gt;Hobley, &amp;#039;&amp;#039;loc.cit,&amp;#039;&amp;#039;&amp;lt;/ref&amp;gt;:&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;I gydnabod cyfraniad allweddol Hobley, lluniwyd englyn gan Y Parch [[John Jones, Bryn&amp;#039;rodyn]]&amp;lt;ref&amp;gt;Hobley, &amp;#039;&amp;#039;loc.cit,&amp;#039;&amp;#039;&amp;lt;/ref&amp;gt;:&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>Irion</name></author>
	</entry>
</feed>