<?xml version="1.0"?>
<feed xmlns="http://www.w3.org/2005/Atom" xml:lang="cy">
	<id>https://cof.canolfanuwchgwyrfai.cymru/index.php?action=history&amp;feed=atom&amp;title=Pen_Hendra%2C_Trefor</id>
	<title>Pen Hendra, Trefor - Hanes golygu</title>
	<link rel="self" type="application/atom+xml" href="https://cof.canolfanuwchgwyrfai.cymru/index.php?action=history&amp;feed=atom&amp;title=Pen_Hendra%2C_Trefor"/>
	<link rel="alternate" type="text/html" href="https://cof.canolfanuwchgwyrfai.cymru/index.php?title=Pen_Hendra,_Trefor&amp;action=history"/>
	<updated>2026-05-06T05:04:24Z</updated>
	<subtitle>Hanes diwygio&#039;r dudalen hon ar y wici</subtitle>
	<generator>MediaWiki 1.43.1</generator>
	<entry>
		<id>https://cof.canolfanuwchgwyrfai.cymru/index.php?title=Pen_Hendra,_Trefor&amp;diff=12226&amp;oldid=prev</id>
		<title>Cudyll am 10:05, 16 Tachwedd 2021</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://cof.canolfanuwchgwyrfai.cymru/index.php?title=Pen_Hendra,_Trefor&amp;diff=12226&amp;oldid=prev"/>
		<updated>2021-11-16T10:05:00Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;&lt;/p&gt;
&lt;table style=&quot;background-color: #fff; color: #202122;&quot; data-mw=&quot;interface&quot;&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;tr class=&quot;diff-title&quot; lang=&quot;cy&quot;&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;← Fersiwn hŷn&lt;/td&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;Fersiwn yn ôl 11:05, 16 Tachwedd 2021&lt;/td&gt;
				&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot; id=&quot;mw-diff-left-l1&quot;&gt;Llinell 1:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;Llinell 1:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;Pen Hendra&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039; (neu &amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;Ben Hendra&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;) yw canolbwynt pentref [[Trefor]], lle mae pedair ffordd yn cyfarfod i ffurfio sgwâr bychan.  &lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;Pen Hendra&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039; (neu &amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;Ben Hendra&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;) yw canolbwynt pentref [[Trefor]], lle mae pedair ffordd yn cyfarfod i ffurfio sgwâr bychan.  &lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Hyd yn oed cyn adeiladu&#039;r tai cyntaf yn y pentref ym 1856, pan elwid yr ardal o ffermydd, tyddynnod ac ychydig fythynnod yn [[Hendref (Llanaelhaearn)|&quot;Yr Hendra&quot;]], roedd y llecyn hwn yn fan lle cyfarfyddai nifer o lwybrau neu ffyrdd trol. Ai un i fyny&#039;n syth i gyfeiriad [[Elernion]] a&#039;r ffordd fawr o Gaernarfon i Bwllheli. Roedd ffordd arall yn mynd i&#039;r gorllewin a dros [[Afon Tâl]] i gyfeiriad fferm Sychnant a llechweddau&#039;r [[Yr Eifl|Eifl]], a&#039;r llall yn mynd i&#039;r gogledd-ddwyrain ar hyd Croeshigol a heibio i ffermydd Llwynaethnen a Gwydir Mawr ac i lan y môr. Gelwid y traeth bryd hynny yn &quot;Porth Llanaelhaearn&quot; a diddorol nodi fod [[Eben Fardd]] yn nodi yn ei ddyddlyfr (a gadwai yn Saesneg) iddo fynd i &quot;Llanaelhaearn Creek&quot; gyda&#039;i hanner brawd hŷn yn ystod tymor pysgota 1815. Roedd Eben tua 13 oed ar y pryd ac nid yw&#039;n dweud ai mynd yno i bysgota eu hunain ynteu i brynu pysgod yr aethant yno.&amp;lt;ref&amp;gt;E.G. Millward (gol.), &#039;&#039;Detholion o Ddyddiadur Eben Fardd&#039;&#039;, (Caerdydd, Gwasg Prifysgol Cymru, 1968), t.1.&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Hyd yn oed cyn adeiladu&#039;r tai cyntaf yn y pentref ym 1856, pan elwid yr ardal o ffermydd, tyddynnod ac ychydig fythynnod yn [[Hendref (Llanaelhaearn)|&quot;Yr Hendra&quot;]], roedd y llecyn hwn yn fan lle cyfarfyddai nifer o lwybrau neu ffyrdd trol. Ai un i fyny&#039;n syth i gyfeiriad [[Elernion]] a&#039;r ffordd fawr o Gaernarfon i Bwllheli. Roedd ffordd arall yn mynd i&#039;r gorllewin a dros [[Afon Tâl]] i gyfeiriad fferm Sychnant a llechweddau&#039;r [[Yr Eifl|Eifl]], a&#039;r llall yn mynd i&#039;r gogledd-ddwyrain ar hyd Croeshigol a heibio i ffermydd Llwynaethnen a &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;[[Gwydir Bach a Gwydir Mawr|&lt;/ins&gt;Gwydir Mawr&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;]] &lt;/ins&gt;ac i lan y môr. Gelwid y traeth bryd hynny yn &quot;Porth Llanaelhaearn&quot; a diddorol nodi fod [[Eben Fardd]] yn nodi yn ei ddyddlyfr (a gadwai yn Saesneg) iddo fynd i &quot;Llanaelhaearn Creek&quot; gyda&#039;i hanner brawd hŷn yn ystod tymor pysgota 1815. Roedd Eben tua 13 oed ar y pryd ac nid yw&#039;n dweud ai mynd yno i bysgota eu hunain ynteu i brynu pysgod yr aethant yno.&amp;lt;ref&amp;gt;E.G. Millward (gol.), &#039;&#039;Detholion o Ddyddiadur Eben Fardd&#039;&#039;, (Caerdydd, Gwasg Prifysgol Cymru, 1968), t.1.&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Ger Pen Hendra safai fferm fechan Tŷ Newydd, neu&amp;#039;r Hendra fel y&amp;#039;i gelwid hefyd, ac ar dir hon yr adeiladwyd tai cyntaf pentref Trefor ym 1856 a&amp;#039;u galw&amp;#039;n Trefor Row. Ymgorfforwyd ffermdy Tŷ Newydd o fewn y rhes newydd hon. Roedd gan Tŷ Newydd ysgubor rhyw 100 llath oddi wrth y ffermdy ar lan yr afon yn union ar ôl croesi&amp;#039;r bont ar y ffordd i gyfeiriad Sychnant. Addaswyd yr ysgubor hon yn dŷ yn ddiweddarach a&amp;#039;i alw&amp;#039;n Pen Bont ac mae&amp;#039;n sefyll o hyd gan ffurfio un pen i Lime Street - y stryd lle ffilmiwyd y gyfres deledu &amp;#039;&amp;#039;Minafon&amp;#039;&amp;#039; yn y 1980au.  &lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Ger Pen Hendra safai fferm fechan Tŷ Newydd, neu&amp;#039;r Hendra fel y&amp;#039;i gelwid hefyd, ac ar dir hon yr adeiladwyd tai cyntaf pentref Trefor ym 1856 a&amp;#039;u galw&amp;#039;n Trefor Row. Ymgorfforwyd ffermdy Tŷ Newydd o fewn y rhes newydd hon. Roedd gan Tŷ Newydd ysgubor rhyw 100 llath oddi wrth y ffermdy ar lan yr afon yn union ar ôl croesi&amp;#039;r bont ar y ffordd i gyfeiriad Sychnant. Addaswyd yr ysgubor hon yn dŷ yn ddiweddarach a&amp;#039;i alw&amp;#039;n Pen Bont ac mae&amp;#039;n sefyll o hyd gan ffurfio un pen i Lime Street - y stryd lle ffilmiwyd y gyfres deledu &amp;#039;&amp;#039;Minafon&amp;#039;&amp;#039; yn y 1980au.  &lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>Cudyll</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>https://cof.canolfanuwchgwyrfai.cymru/index.php?title=Pen_Hendra,_Trefor&amp;diff=12224&amp;oldid=prev</id>
		<title>Irion am 09:57, 16 Tachwedd 2021</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://cof.canolfanuwchgwyrfai.cymru/index.php?title=Pen_Hendra,_Trefor&amp;diff=12224&amp;oldid=prev"/>
		<updated>2021-11-16T09:57:06Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;&lt;/p&gt;
&lt;table style=&quot;background-color: #fff; color: #202122;&quot; data-mw=&quot;interface&quot;&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;tr class=&quot;diff-title&quot; lang=&quot;cy&quot;&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;← Fersiwn hŷn&lt;/td&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;Fersiwn yn ôl 10:57, 16 Tachwedd 2021&lt;/td&gt;
				&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot; id=&quot;mw-diff-left-l1&quot;&gt;Llinell 1:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;Llinell 1:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&#039;&#039;&#039;Pen Hendra&#039;&#039;&#039; (neu &#039;&#039;&#039;Ben Hendra&#039;&#039;&#039;) yw canolbwynt pentref Trefor, lle mae pedair ffordd yn cyfarfod i ffurfio sgwâr bychan.  &lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&#039;&#039;&#039;Pen Hendra&#039;&#039;&#039; (neu &#039;&#039;&#039;Ben Hendra&#039;&#039;&#039;) yw canolbwynt pentref &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;[[&lt;/ins&gt;Trefor&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;]]&lt;/ins&gt;, lle mae pedair ffordd yn cyfarfod i ffurfio sgwâr bychan.  &lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Hyd yn oed cyn adeiladu&#039;r tai cyntaf yn y pentref ym 1856, pan elwid yr ardal o ffermydd, tyddynnod ac ychydig fythynnod yn &quot;Yr Hendra&quot;, roedd y llecyn hwn yn fan lle cyfarfyddai nifer o lwybrau neu ffyrdd trol. Ai un i fyny&#039;n syth i gyfeiriad Elernion a&#039;r ffordd fawr o Gaernarfon i Bwllheli. Roedd ffordd arall yn mynd i&#039;r gorllewin a dros Afon Tâl i gyfeiriad fferm Sychnant a llechweddau&#039;r Eifl, a&#039;r llall yn mynd i&#039;r gogledd-ddwyrain ar hyd Croeshigol a heibio i ffermydd Llwynaethnen a Gwydir Mawr ac i lan y môr. Gelwid y traeth bryd hynny yn &quot;Porth Llanaelhaearn&quot; a diddorol nodi fod Eben Fardd yn nodi yn ei ddyddlyfr (a gadwai yn Saesneg) iddo fynd i &quot;Llanaelhaearn Creek&quot; gyda&#039;i hanner brawd hŷn yn ystod tymor pysgota 1815. Roedd Eben tua 13 oed ar y pryd ac nid yw&#039;n dweud ai mynd yno i bysgota eu hunain ynteu i brynu pysgod yr aethant yno.&amp;lt;&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;sup&lt;/del&gt;&amp;gt;&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;[&lt;/del&gt;1&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;]&lt;/del&gt;&amp;lt;/&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;sup&lt;/del&gt;&amp;gt;  &lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Hyd yn oed cyn adeiladu&#039;r tai cyntaf yn y pentref ym 1856, pan elwid yr ardal o ffermydd, tyddynnod ac ychydig fythynnod yn &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;[[Hendref (Llanaelhaearn)|&lt;/ins&gt;&quot;Yr Hendra&quot;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;]]&lt;/ins&gt;, roedd y llecyn hwn yn fan lle cyfarfyddai nifer o lwybrau neu ffyrdd trol. Ai un i fyny&#039;n syth i gyfeiriad &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;[[&lt;/ins&gt;Elernion&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;]] &lt;/ins&gt;a&#039;r ffordd fawr o Gaernarfon i Bwllheli. Roedd ffordd arall yn mynd i&#039;r gorllewin a dros &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;[[&lt;/ins&gt;Afon Tâl&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;]] &lt;/ins&gt;i gyfeiriad fferm Sychnant a llechweddau&#039;r &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;[[Yr Eifl|&lt;/ins&gt;Eifl&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;]]&lt;/ins&gt;, a&#039;r llall yn mynd i&#039;r gogledd-ddwyrain ar hyd Croeshigol a heibio i ffermydd Llwynaethnen a Gwydir Mawr ac i lan y môr. Gelwid y traeth bryd hynny yn &quot;Porth Llanaelhaearn&quot; a diddorol nodi fod &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;[[&lt;/ins&gt;Eben Fardd&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;]] &lt;/ins&gt;yn nodi yn ei ddyddlyfr (a gadwai yn Saesneg) iddo fynd i &quot;Llanaelhaearn Creek&quot; gyda&#039;i hanner brawd hŷn yn ystod tymor pysgota 1815. Roedd Eben tua 13 oed ar y pryd ac nid yw&#039;n dweud ai mynd yno i bysgota eu hunain ynteu i brynu pysgod yr aethant yno.&amp;lt;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;ref&lt;/ins&gt;&amp;gt;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;E.G. Millward (gol.), &#039;&#039;Detholion o Ddyddiadur Eben Fardd&#039;&#039;, (Caerdydd, Gwasg Prifysgol Cymru, 1968), t.&lt;/ins&gt;1&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;.&lt;/ins&gt;&amp;lt;/&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;ref&lt;/ins&gt;&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Ger Pen Hendra safai fferm fechan Tŷ Newydd, neu&amp;#039;r Hendra fel y&amp;#039;i gelwid hefyd, ac ar dir hon yr adeiladwyd tai cyntaf pentref Trefor ym 1856 a&amp;#039;u galw&amp;#039;n Trefor Row. Ymgorfforwyd ffermdy Tŷ Newydd o fewn y rhes newydd hon. Roedd gan Tŷ Newydd ysgubor rhyw 100 llath oddi wrth y ffermdy ar lan yr afon yn union ar ôl croesi&amp;#039;r bont ar y ffordd i gyfeiriad Sychnant. Addaswyd yr ysgubor hon yn dŷ yn ddiweddarach a&amp;#039;i alw&amp;#039;n Pen Bont ac mae&amp;#039;n sefyll o hyd gan ffurfio un pen i Lime Street - y stryd lle ffilmiwyd y gyfres deledu &amp;#039;&amp;#039;Minafon&amp;#039;&amp;#039; yn y 1980au.  &lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Ger Pen Hendra safai fferm fechan Tŷ Newydd, neu&amp;#039;r Hendra fel y&amp;#039;i gelwid hefyd, ac ar dir hon yr adeiladwyd tai cyntaf pentref Trefor ym 1856 a&amp;#039;u galw&amp;#039;n Trefor Row. Ymgorfforwyd ffermdy Tŷ Newydd o fewn y rhes newydd hon. Roedd gan Tŷ Newydd ysgubor rhyw 100 llath oddi wrth y ffermdy ar lan yr afon yn union ar ôl croesi&amp;#039;r bont ar y ffordd i gyfeiriad Sychnant. Addaswyd yr ysgubor hon yn dŷ yn ddiweddarach a&amp;#039;i alw&amp;#039;n Pen Bont ac mae&amp;#039;n sefyll o hyd gan ffurfio un pen i Lime Street - y stryd lle ffilmiwyd y gyfres deledu &amp;#039;&amp;#039;Minafon&amp;#039;&amp;#039; yn y 1980au.  &lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot; id=&quot;mw-diff-left-l8&quot;&gt;Llinell 8:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;Llinell 8:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;== Cyfeiriadau ==&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;== Cyfeiriadau ==&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;1. E.G. Millward (gol.), &#039;&#039;Detholion o Ddyddiadur Eben Fardd&#039;&#039;, (Caerdydd, Gwasg Prifysgol Cymru, 1968), t.1.&lt;/del&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;[[Categori:Daearyddiaeth ddynol]]&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>Irion</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>https://cof.canolfanuwchgwyrfai.cymru/index.php?title=Pen_Hendra,_Trefor&amp;diff=12217&amp;oldid=prev</id>
		<title>Cyfaill Eben: Crëwyd tudalen newydd yn dechrau gyda &#039;&#039;&#039;&#039;Pen Hendra&#039;&#039;&#039; (neu &#039;&#039;&#039;Ben Hendra&#039;&#039;&#039;) yw canolbwynt pentref Trefor, lle mae pedair ffordd yn cyfarfod i ffurfio sgwâr bychan.   Hyd yn oed cyn adeiladu...&#039;</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://cof.canolfanuwchgwyrfai.cymru/index.php?title=Pen_Hendra,_Trefor&amp;diff=12217&amp;oldid=prev"/>
		<updated>2021-11-15T17:23:28Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;Crëwyd tudalen newydd yn dechrau gyda &amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;Pen Hendra&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039; (neu &amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;Ben Hendra&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;) yw canolbwynt pentref Trefor, lle mae pedair ffordd yn cyfarfod i ffurfio sgwâr bychan.   Hyd yn oed cyn adeiladu...&amp;#039;&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;&lt;b&gt;Tudalen newydd&lt;/b&gt;&lt;/p&gt;&lt;div&gt;&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;Pen Hendra&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039; (neu &amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;Ben Hendra&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;) yw canolbwynt pentref Trefor, lle mae pedair ffordd yn cyfarfod i ffurfio sgwâr bychan. &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Hyd yn oed cyn adeiladu&amp;#039;r tai cyntaf yn y pentref ym 1856, pan elwid yr ardal o ffermydd, tyddynnod ac ychydig fythynnod yn &amp;quot;Yr Hendra&amp;quot;, roedd y llecyn hwn yn fan lle cyfarfyddai nifer o lwybrau neu ffyrdd trol. Ai un i fyny&amp;#039;n syth i gyfeiriad Elernion a&amp;#039;r ffordd fawr o Gaernarfon i Bwllheli. Roedd ffordd arall yn mynd i&amp;#039;r gorllewin a dros Afon Tâl i gyfeiriad fferm Sychnant a llechweddau&amp;#039;r Eifl, a&amp;#039;r llall yn mynd i&amp;#039;r gogledd-ddwyrain ar hyd Croeshigol a heibio i ffermydd Llwynaethnen a Gwydir Mawr ac i lan y môr. Gelwid y traeth bryd hynny yn &amp;quot;Porth Llanaelhaearn&amp;quot; a diddorol nodi fod Eben Fardd yn nodi yn ei ddyddlyfr (a gadwai yn Saesneg) iddo fynd i &amp;quot;Llanaelhaearn Creek&amp;quot; gyda&amp;#039;i hanner brawd hŷn yn ystod tymor pysgota 1815. Roedd Eben tua 13 oed ar y pryd ac nid yw&amp;#039;n dweud ai mynd yno i bysgota eu hunain ynteu i brynu pysgod yr aethant yno.&amp;lt;sup&amp;gt;[1]&amp;lt;/sup&amp;gt; &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Ger Pen Hendra safai fferm fechan Tŷ Newydd, neu&amp;#039;r Hendra fel y&amp;#039;i gelwid hefyd, ac ar dir hon yr adeiladwyd tai cyntaf pentref Trefor ym 1856 a&amp;#039;u galw&amp;#039;n Trefor Row. Ymgorfforwyd ffermdy Tŷ Newydd o fewn y rhes newydd hon. Roedd gan Tŷ Newydd ysgubor rhyw 100 llath oddi wrth y ffermdy ar lan yr afon yn union ar ôl croesi&amp;#039;r bont ar y ffordd i gyfeiriad Sychnant. Addaswyd yr ysgubor hon yn dŷ yn ddiweddarach a&amp;#039;i alw&amp;#039;n Pen Bont ac mae&amp;#039;n sefyll o hyd gan ffurfio un pen i Lime Street - y stryd lle ffilmiwyd y gyfres deledu &amp;#039;&amp;#039;Minafon&amp;#039;&amp;#039; yn y 1980au. &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
== Cyfeiriadau ==&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
1. E.G. Millward (gol.), &amp;#039;&amp;#039;Detholion o Ddyddiadur Eben Fardd&amp;#039;&amp;#039;, (Caerdydd, Gwasg Prifysgol Cymru, 1968), t.1.&lt;/div&gt;</summary>
		<author><name>Cyfaill Eben</name></author>
	</entry>
</feed>