John Jones (Vulcan) - Hanes golygu

Irion am 15:41, 10 Mawrth 2025

2025-03-10T15:41:49Z

← Fersiwn hŷn		Fersiwn yn ôl 16:41, 10 Mawrth 2025
Llinell 1:		Llinell 1:
	Gweinidog gyda'r Wesleaid, bardd ac awdur oedd '''John Jones (Vulcan)''' (1825-1889). Fe'i ganed ar dyddyn Cae'r Halen, [[Llandwrog]] ar Ddydd San Steffan (26 Rhagfyr) 1825. Roedd ei dad, [[Robert Jones (Callestr Fardd)\|Robert Jones]], yn fardd gwlad ac yn arddel yr enw barddol 'Callestr Fardd'. Yn fuan ar ôl geni Vulcan, symudodd y teulu i Gaernarfon ac wedyn i Fethesda. <ref>Ishmael Evans, ''Vulcan'' yn ''Y Geninen'', 1.3.1890, tt.20-5. Mae'r erthygl goffa hon yn werthfawr fel trosolwg o waith Vulcan.</ref> Yno, fe ymunodd y tad a'r mab â'r Cymreigyddion lleol ac â'r achos Wesleaidd. Ychydig o addysg gynnar a gafodd John Jones, ond diwylliodd ei hun i raddau helaeth a chafodd dymor o addysg yn y Coleg Normal yn Abertawe. Ar ôl iddo ddechrau pregethu yng Nghorris a chael ei ordeinio'n weinidog gyda'r Wesleaid bu'n gweinidogaethu mewn sawl cylchdaith Wesleaidd yng ngogledd a chanolbarth Cymru ac yn Lerpwl. Ymddeolodd ym 1887 a bu farw ar 17 Rhagfyr 1889. Wedi iddo symud o Landwrog yn blentyn ifanc iawn, ni fu'n byw o fewn ffiniau [[Uwchgwyrfai]].		Gweinidog gyda'r Wesleaid, bardd ac awdur oedd '''John Jones (Vulcan)''' (1825-1889). Fe'i ganed ar dyddyn Cae'r Halen, [[Llandwrog]] ar Ddydd San Steffan (26 Rhagfyr) 1825. Roedd ei dad, [[Robert Jones (Callestr Fardd)\|Robert Jones]], yn fardd gwlad ac yn arddel yr enw barddol 'Callestr Fardd'. Yn fuan ar ôl geni Vulcan, symudodd y teulu i Gaernarfon ac wedyn i Fethesda. <ref>Ishmael Evans, ''Vulcan'' yn ''Y Geninen'', 1.3.1890, tt.20-5. Mae'r erthygl goffa hon yn werthfawr fel trosolwg o waith Vulcan.</ref> Yno, fe ymunodd y tad a'r mab â'r Cymreigyddion lleol ac â'r achos Wesleaidd. Ychydig o addysg gynnar a gafodd John Jones, ond diwylliodd ei hun i raddau helaeth a chafodd dymor o addysg yn y Coleg Normal yn Abertawe. Ar ôl iddo ddechrau pregethu yng Nghorris a chael ei ordeinio'n weinidog gyda'r Wesleaid bu'n gweinidogaethu mewn sawl cylchdaith Wesleaidd yng ngogledd a chanolbarth Cymru ac yn Lerpwl. Ymddeolodd ym 1887 a bu farw ar 17 Rhagfyr 1889. Wedi iddo symud o Landwrog yn blentyn ifanc iawn, ni fu'n byw o fewn ffiniau [[Uwchgwyrfai]].

	Ymddiddorai mewn barddoniaeth, gwleidyddiaeth a cherddoriaeth, ond athroniaeth a diwinyddiaeth oedd ei hoff feysydd ac ysgrifennodd lawer ar y pynciau hyn i gyfnodolion ei gyfnod. Yn ogystal cyhoeddodd rai cyfrolau, megis ''Traethawd ar Resymeg'' 1857 a ''Penarglwyddiaeth Duw'' 1873. Bu'n olygydd y cyfnodolyn ''Y Winllan'' 1870-73 a bu ar fwrdd golygyddol ''Y Gwyliedydd''.<ref>''Y Bywgraffiadur Cymreig hyd 1940'', t.454. Erthygl gan Griffith Thomas Roberts.</ref>		Ymddiddorai mewn barddoniaeth, gwleidyddiaeth a cherddoriaeth, ond athroniaeth a diwinyddiaeth oedd ei hoff feysydd ac ysgrifennodd lawer ar y pynciau hyn i gyfnodolion ei gyfnod. Yn ogystal cyhoeddodd rai cyfrolau, megis ''Traethawd ar Resymeg'' 1857 a ''Penarglwyddiaeth Duw'' 1873. Bu'n olygydd y cyfnodolyn ''Y Winllan'' 1870-73 a bu ar fwrdd golygyddol ''Y Gwyliedydd''.<ref>''Y Bywgraffiadur Cymreig hyd 1940'', t.454. Erthygl gan Griffith Thomas Roberts. Mae ambell i ffaith, megis enw ei dad, yn anghywir yn yr erthygl.</ref>

	Cymerodd John Jones enw urddasol iawn fel enw barddol/llenyddol, sef Vulcan, duw tân y Rhufeiniaid. Ym mytholeg Rhufain roedd Vulcan yn curo haearn ar ei engan yn dragwyddol gan greu cawodydd o wreichion ac fe'i hanfarwolwyd mewn darluniau gan rai o arlunwyr mawr y byd, megis Tintoretto a Velázquez. Tybed beth a barodd i John Jones o Landwrog gymryd (neu gael) y fath enw. Tybed a all rhywun o ddarllenwyr Cof y Cwmwd daflu goleuni (neu wreichion) ar hyn?		Cymerodd John Jones enw urddasol iawn fel enw barddol/llenyddol, sef Vulcan, duw tân y Rhufeiniaid. Ym mytholeg Rhufain roedd Vulcan yn curo haearn ar ei engan yn dragwyddol gan greu cawodydd o wreichion ac fe'i hanfarwolwyd mewn darluniau gan rai o arlunwyr mawr y byd, megis Tintoretto a Velázquez. Tybed beth a barodd i John Jones o Landwrog gymryd (neu gael) y fath enw. Tybed a all rhywun o ddarllenwyr Cof y Cwmwd daflu goleuni (neu wreichion) ar hyn?

Irion am 14:30, 10 Mawrth 2025

2025-03-10T14:30:55Z

← Fersiwn hŷn		Fersiwn yn ôl 15:30, 10 Mawrth 2025
Llinell 6:		Llinell 6:

	== Cyfeiriadau ==		== Cyfeiriadau ==

			[[Categori:Pobl]]
			[[Categori:Gweinidogion]]
			[[Categori:Beirdd]]
			[[Categori:Athronwyr]]
			[[Categori:Diwinyddion]]

Irion am 14:29, 10 Mawrth 2025

2025-03-10T14:29:52Z

← Fersiwn hŷn		Fersiwn yn ôl 15:29, 10 Mawrth 2025
Llinell 1:		Llinell 1:
	Gweinidog gyda'r Wesleaid, bardd ac awdur oedd '''John Jones (Vulcan)''' (1825-1889). Fe'i ganed ar dyddyn Cae'r Halen, [[Llandwrog]] ar Ddydd San Steffan (26 Rhagfyr) 1825. Roedd ei dad, [[Robert Jones (Callestr Fardd)\|Robert Jones]], yn fardd gwlad ac yn arddel yr enw barddol 'Callestr Fardd'. Yn fuan ar ôl geni Vulcan, symudodd y teulu i Gaernarfon ac wedyn i Fethesda. <ref>''Y Geninen'', 1.3.1890, tt.20-2</ref> Yno, fe ymunodd y tad a'r mab â'r Cymreigyddion lleol ac â'r achos Wesleaidd. Ychydig o addysg gynnar a gafodd John Jones, ond diwylliodd ei hun i raddau helaeth a chafodd dymor o addysg yn y Coleg Normal yn Abertawe. Ar ôl iddo ddechrau pregethu yng Nghorris a chael ei ordeinio'n weinidog gyda'r Wesleaid bu'n gweinidogaethu mewn sawl cylchdaith Wesleaidd yng ngogledd a chanolbarth Cymru ac yn Lerpwl. Ymddeolodd ym 1887 a bu farw ar 17 Rhagfyr 1889. Wedi iddo symud o Landwrog yn blentyn ifanc iawn, ni fu'n byw o fewn ffiniau [[Uwchgwyrfai]].		Gweinidog gyda'r Wesleaid, bardd ac awdur oedd '''John Jones (Vulcan)''' (1825-1889). Fe'i ganed ar dyddyn Cae'r Halen, [[Llandwrog]] ar Ddydd San Steffan (26 Rhagfyr) 1825. Roedd ei dad, [[Robert Jones (Callestr Fardd)\|Robert Jones]], yn fardd gwlad ac yn arddel yr enw barddol 'Callestr Fardd'. Yn fuan ar ôl geni Vulcan, symudodd y teulu i Gaernarfon ac wedyn i Fethesda. <ref>Ishmael Evans, ''Vulcan'' yn ''Y Geninen'', 1.3.1890, tt.20-5. Mae'r erthygl goffa hon yn werthfawr fel trosolwg o waith Vulcan.</ref> Yno, fe ymunodd y tad a'r mab â'r Cymreigyddion lleol ac â'r achos Wesleaidd. Ychydig o addysg gynnar a gafodd John Jones, ond diwylliodd ei hun i raddau helaeth a chafodd dymor o addysg yn y Coleg Normal yn Abertawe. Ar ôl iddo ddechrau pregethu yng Nghorris a chael ei ordeinio'n weinidog gyda'r Wesleaid bu'n gweinidogaethu mewn sawl cylchdaith Wesleaidd yng ngogledd a chanolbarth Cymru ac yn Lerpwl. Ymddeolodd ym 1887 a bu farw ar 17 Rhagfyr 1889. Wedi iddo symud o Landwrog yn blentyn ifanc iawn, ni fu'n byw o fewn ffiniau [[Uwchgwyrfai]].

	Ymddiddorai mewn barddoniaeth, gwleidyddiaeth a cherddoriaeth, ond athroniaeth a diwinyddiaeth oedd ei hoff feysydd ac ysgrifennodd lawer ar y pynciau hyn i gyfnodolion ei gyfnod. Yn ogystal cyhoeddodd rai cyfrolau, megis ''Traethawd ar Resymeg'' 1857 a ''Penarglwyddiaeth Duw'' 1873. Bu'n olygydd y cyfnodolyn ''Y Winllan'' 1870-73 a bu ar fwrdd golygyddol ''Y Gwyliedydd''.<ref>''Y Bywgraffiadur Cymreig hyd 1940'', t.454. Erthygl gan Griffith Thomas Roberts.</ref>		Ymddiddorai mewn barddoniaeth, gwleidyddiaeth a cherddoriaeth, ond athroniaeth a diwinyddiaeth oedd ei hoff feysydd ac ysgrifennodd lawer ar y pynciau hyn i gyfnodolion ei gyfnod. Yn ogystal cyhoeddodd rai cyfrolau, megis ''Traethawd ar Resymeg'' 1857 a ''Penarglwyddiaeth Duw'' 1873. Bu'n olygydd y cyfnodolyn ''Y Winllan'' 1870-73 a bu ar fwrdd golygyddol ''Y Gwyliedydd''.<ref>''Y Bywgraffiadur Cymreig hyd 1940'', t.454. Erthygl gan Griffith Thomas Roberts.</ref>

Irion am 14:26, 10 Mawrth 2025

2025-03-10T14:26:38Z

← Fersiwn hŷn		Fersiwn yn ôl 15:26, 10 Mawrth 2025
Llinell 1:		Llinell 1:
	Gweinidog gyda'r Wesleaid, bardd ac awdur oedd '''John Jones (Vulcan)''' (1825-1889). Fe'i ganed ar dyddyn Cae'r Halen, [[Llandwrog]] ar Ddydd San Steffan (26 Rhagfyr) 1825. Roedd ei dad, [[Robert Jones (Callestr Fardd)\|Robert Jones]], yn fardd gwlad ac yn arddel yr enw barddol 'Callestr Fardd'. Yn fuan ar ôl geni Vulcan, symudodd y teulu i Gaernarfon ac wedyn i Fethesda. <ref>''Y Geninen'', 1.3.1890, tt.20-2</ref> Yno, fe ymunodd y tad a'r mab â'r Cymreigyddion lleol ac â'r achos Wesleaidd. Ychydig o addysg gynnar a gafodd John Jones, ond diwylliodd ei hun i raddau helaeth a chafodd dymor o addysg yn y Coleg Normal yn Abertawe. Ar ôl iddo ddechrau pregethu yng Nghorris a chael ei ordeinio'n weinidog gyda'r Wesleaid bu'n gweinidogaethu mewn sawl cylchdaith Wesleaidd yng ngogledd a chanolbarth Cymru ac yn Lerpwl. Ymddeolodd ym 1887 a bu farw ar 17 Rhagfyr 1889.		Gweinidog gyda'r Wesleaid, bardd ac awdur oedd '''John Jones (Vulcan)''' (1825-1889). Fe'i ganed ar dyddyn Cae'r Halen, [[Llandwrog]] ar Ddydd San Steffan (26 Rhagfyr) 1825. Roedd ei dad, [[Robert Jones (Callestr Fardd)\|Robert Jones]], yn fardd gwlad ac yn arddel yr enw barddol 'Callestr Fardd'. Yn fuan ar ôl geni Vulcan, symudodd y teulu i Gaernarfon ac wedyn i Fethesda. <ref>''Y Geninen'', 1.3.1890, tt.20-2</ref> Yno, fe ymunodd y tad a'r mab â'r Cymreigyddion lleol ac â'r achos Wesleaidd. Ychydig o addysg gynnar a gafodd John Jones, ond diwylliodd ei hun i raddau helaeth a chafodd dymor o addysg yn y Coleg Normal yn Abertawe. Ar ôl iddo ddechrau pregethu yng Nghorris a chael ei ordeinio'n weinidog gyda'r Wesleaid bu'n gweinidogaethu mewn sawl cylchdaith Wesleaidd yng ngogledd a chanolbarth Cymru ac yn Lerpwl. Ymddeolodd ym 1887 a bu farw ar 17 Rhagfyr 1889. Wedi iddo symud o Landwrog yn blentyn ifanc iawn, ni fu'n byw o fewn ffiniau [[Uwchgwyrfai]].

	Ymddiddorai mewn barddoniaeth, gwleidyddiaeth a cherddoriaeth, ond athroniaeth a diwinyddiaeth oedd ei hoff feysydd ac ysgrifennodd lawer ar y pynciau hyn i gyfnodolion ei gyfnod. Yn ogystal cyhoeddodd rai cyfrolau, megis ''Traethawd ar Resymeg'' 1857 a ''Penarglwyddiaeth Duw'' 1873. Bu'n olygydd y cyfnodolyn ''Y Winllan'' 1870-73 a bu ar fwrdd golygyddol ''Y Gwyliedydd''.<ref>''Y Bywgraffiadur Cymreig hyd 1940'', t.454. Erthygl gan Griffith Thomas Roberts.</ref>		Ymddiddorai mewn barddoniaeth, gwleidyddiaeth a cherddoriaeth, ond athroniaeth a diwinyddiaeth oedd ei hoff feysydd ac ysgrifennodd lawer ar y pynciau hyn i gyfnodolion ei gyfnod. Yn ogystal cyhoeddodd rai cyfrolau, megis ''Traethawd ar Resymeg'' 1857 a ''Penarglwyddiaeth Duw'' 1873. Bu'n olygydd y cyfnodolyn ''Y Winllan'' 1870-73 a bu ar fwrdd golygyddol ''Y Gwyliedydd''.<ref>''Y Bywgraffiadur Cymreig hyd 1940'', t.454. Erthygl gan Griffith Thomas Roberts.</ref>

Irion am 11:09, 10 Mawrth 2025

2025-03-10T11:09:34Z

← Fersiwn hŷn		Fersiwn yn ôl 12:09, 10 Mawrth 2025
Llinell 1:		Llinell 1:
	Gweinidog gyda'r Wesleaid, bardd ac awdur oedd '''John Jones (Vulcan)''' (1825-1889). Fe'i ganed yn [[Llandwrog]] ar Ddydd San Steffan (26 Rhagfyr) 1825. Roedd ei dad, ~~Richard~~ Jones, yn fardd gwlad ac yn arddel yr enw barddol 'Callestr Fardd'. ~~Ymunodd~~ y tad a'r mab â'r Cymreigyddion lleol ac â'r achos Wesleaidd ~~ym Methesda~~. Ychydig o addysg gynnar a gafodd John Jones, ond diwylliodd ei hun i raddau helaeth a chafodd dymor o addysg yn y Coleg Normal yn Abertawe. Ar ôl iddo ddechrau pregethu yng Nghorris a chael ei ordeinio'n weinidog gyda'r Wesleaid bu'n gweinidogaethu mewn sawl cylchdaith Wesleaidd yng ngogledd a chanolbarth Cymru ac yn Lerpwl. Ymddeolodd ym 1887 a bu farw ar 17 Rhagfyr 1889.		Gweinidog gyda'r Wesleaid, bardd ac awdur oedd '''John Jones (Vulcan)''' (1825-1889). Fe'i ganed ar dyddyn Cae'r Halen, [[Llandwrog]] ar Ddydd San Steffan (26 Rhagfyr) 1825. Roedd ei dad, [[Robert Jones (Callestr Fardd)\|Robert Jones]], yn fardd gwlad ac yn arddel yr enw barddol 'Callestr Fardd'. Yn fuan ar ôl geni Vulcan, symudodd y teulu i Gaernarfon ac wedyn i Fethesda. <ref>''Y Geninen'', 1.3.1890, tt.20-2</ref> Yno, fe ymunodd y tad a'r mab â'r Cymreigyddion lleol ac â'r achos Wesleaidd. Ychydig o addysg gynnar a gafodd John Jones, ond diwylliodd ei hun i raddau helaeth a chafodd dymor o addysg yn y Coleg Normal yn Abertawe. Ar ôl iddo ddechrau pregethu yng Nghorris a chael ei ordeinio'n weinidog gyda'r Wesleaid bu'n gweinidogaethu mewn sawl cylchdaith Wesleaidd yng ngogledd a chanolbarth Cymru ac yn Lerpwl. Ymddeolodd ym 1887 a bu farw ar 17 Rhagfyr 1889.

	Ymddiddorai mewn barddoniaeth, gwleidyddiaeth a cherddoriaeth, ond athroniaeth a diwinyddiaeth oedd ei hoff feysydd ac ysgrifennodd lawer ar y pynciau hyn i gyfnodolion ei gyfnod. Yn ogystal cyhoeddodd rai cyfrolau, megis ''Traethawd ar Resymeg'' 1857 a ''Penarglwyddiaeth Duw'' 1873. Bu'n olygydd y cyfnodolyn ''Y Winllan'' 1870-73 a bu ar fwrdd golygyddol ''Y Gwyliedydd''.<ref>''Y Bywgraffiadur Cymreig hyd 1940'', t.454. Erthygl gan Griffith Thomas Roberts.</ref>		Ymddiddorai mewn barddoniaeth, gwleidyddiaeth a cherddoriaeth, ond athroniaeth a diwinyddiaeth oedd ei hoff feysydd ac ysgrifennodd lawer ar y pynciau hyn i gyfnodolion ei gyfnod. Yn ogystal cyhoeddodd rai cyfrolau, megis ''Traethawd ar Resymeg'' 1857 a ''Penarglwyddiaeth Duw'' 1873. Bu'n olygydd y cyfnodolyn ''Y Winllan'' 1870-73 a bu ar fwrdd golygyddol ''Y Gwyliedydd''.<ref>''Y Bywgraffiadur Cymreig hyd 1940'', t.454. Erthygl gan Griffith Thomas Roberts.</ref>

Cyfaill Eben am 16:22, 6 Mawrth 2025

2025-03-06T16:22:40Z

← Fersiwn hŷn		Fersiwn yn ôl 17:22, 6 Mawrth 2025
Llinell 1:		Llinell 1:
	Gweinidog gyda'r Wesleaid, bardd ac awdur oedd '''John Jones (Vulcan)''' (1825-1889). Fe'i ganed yn [[Llandwrog]] ar Ddydd San Steffan (26 Rhagfyr) 1825. Roedd ei dad, Richard Jones, yn fardd gwlad ac yn arddel yr enw barddol 'Callestr Fardd'. Ymunodd y tad a'r mab â'r Cymreigyddion lleol ac â'r achos Wesleaidd ~~yn [[Bethesda Bach]]~~. Ychydig o addysg gynnar a gafodd John Jones, ond diwylliodd ei hun i raddau helaeth a chafodd dymor o addysg yn y Coleg Normal yn Abertawe. Ar ôl iddo ddechrau pregethu yng Nghorris a chael ei ordeinio'n weinidog gyda'r Wesleaid bu'n gweinidogaethu mewn sawl cylchdaith Wesleaidd yng ngogledd a chanolbarth Cymru ac yn Lerpwl. Ymddeolodd ym 1887 a bu farw ar 17 Rhagfyr 1889.		Gweinidog gyda'r Wesleaid, bardd ac awdur oedd '''John Jones (Vulcan)''' (1825-1889). Fe'i ganed yn [[Llandwrog]] ar Ddydd San Steffan (26 Rhagfyr) 1825. Roedd ei dad, Richard Jones, yn fardd gwlad ac yn arddel yr enw barddol 'Callestr Fardd'. Ymunodd y tad a'r mab â'r Cymreigyddion lleol ac â'r achos Wesleaidd ym Methesda. Ychydig o addysg gynnar a gafodd John Jones, ond diwylliodd ei hun i raddau helaeth a chafodd dymor o addysg yn y Coleg Normal yn Abertawe. Ar ôl iddo ddechrau pregethu yng Nghorris a chael ei ordeinio'n weinidog gyda'r Wesleaid bu'n gweinidogaethu mewn sawl cylchdaith Wesleaidd yng ngogledd a chanolbarth Cymru ac yn Lerpwl. Ymddeolodd ym 1887 a bu farw ar 17 Rhagfyr 1889.

	Ymddiddorai mewn barddoniaeth, gwleidyddiaeth a cherddoriaeth, ond athroniaeth a diwinyddiaeth oedd ei hoff feysydd ac ysgrifennodd lawer ar y pynciau hyn i gyfnodolion ei gyfnod. Yn ogystal cyhoeddodd rai cyfrolau, megis ''Traethawd ar Resymeg'' 1857 a ''Penarglwyddiaeth Duw'' 1873. Bu'n olygydd y cyfnodolyn ''Y Winllan'' 1870-73 a bu ar fwrdd golygyddol ''Y Gwyliedydd''.<ref>''Y Bywgraffiadur Cymreig hyd 1940'', t.454. Erthygl gan Griffith Thomas Roberts.</ref>		Ymddiddorai mewn barddoniaeth, gwleidyddiaeth a cherddoriaeth, ond athroniaeth a diwinyddiaeth oedd ei hoff feysydd ac ysgrifennodd lawer ar y pynciau hyn i gyfnodolion ei gyfnod. Yn ogystal cyhoeddodd rai cyfrolau, megis ''Traethawd ar Resymeg'' 1857 a ''Penarglwyddiaeth Duw'' 1873. Bu'n olygydd y cyfnodolyn ''Y Winllan'' 1870-73 a bu ar fwrdd golygyddol ''Y Gwyliedydd''.<ref>''Y Bywgraffiadur Cymreig hyd 1940'', t.454. Erthygl gan Griffith Thomas Roberts.</ref>

	Cymerodd John Jones enw urddasol iawn fel enw barddol/llenyddol, sef Vulcan, duw tân y Rhufeiniaid. Ym mytholeg Rhufain roedd Vulcan yn curo haearn ar ei engan yn dragwyddol gan greu cawodydd o wreichion ac fe'i hanfarwolwyd mewn darluniau gan rai o arlunwyr mawr y byd, megis Tintoretto a Velázquez. Tybed beth a barodd i John Jones o Landwrog gymryd (neu gael) y fath enw. Tybed a all rhywun o ddarllenwyr Cof y Cwmwd daflu goleuni (neu wreichion) ar hyn?		Cymerodd John Jones enw urddasol iawn fel enw barddol/llenyddol, sef Vulcan, duw tân y Rhufeiniaid. Ym mytholeg Rhufain roedd Vulcan yn curo haearn ar ei engan yn dragwyddol gan greu cawodydd o wreichion ac fe'i hanfarwolwyd mewn darluniau gan rai o arlunwyr mawr y byd, megis Tintoretto a Velázquez. Tybed beth a barodd i John Jones o Landwrog gymryd (neu gael) y fath enw. Tybed a all rhywun o ddarllenwyr Cof y Cwmwd daflu goleuni (neu wreichion) ar hyn?

			== Cyfeiriadau ==

Cyfaill Eben: Dechrau tudalen newydd gyda "Gweinidog gyda'r Wesleaid, bardd ac awdur oedd '''John Jones (Vulcan)''' (1825-1889). Fe'i ganed yn Llandwrog ar Ddydd San Steffan (26 Rhagfyr) 1825. Roedd ei dad, Richard Jones, yn fardd gwlad ac yn arddel yr enw barddol 'Callestr Fardd'. Ymunodd y tad a'r mab â'r Cymreigyddion lleol ac â'r achos Wesleaidd yn Bethesda Bach. Ychydig o addysg gynnar a gafodd John Jones, ond diwylliodd ei hun i raddau helaeth a chafodd dymor o addysg yn y Coleg Normal y..."

2025-03-06T16:16:34Z

Dechrau tudalen newydd gyda "Gweinidog gyda'r Wesleaid, bardd ac awdur oedd '''John Jones (Vulcan)''' (1825-1889). Fe'i ganed yn Llandwrog ar Ddydd San Steffan (26 Rhagfyr) 1825. Roedd ei dad, Richard Jones, yn fardd gwlad ac yn arddel yr enw barddol 'Callestr Fardd'. Ymunodd y tad a'r mab â'r Cymreigyddion lleol ac â'r achos Wesleaidd yn Bethesda Bach. Ychydig o addysg gynnar a gafodd John Jones, ond diwylliodd ei hun i raddau helaeth a chafodd dymor o addysg yn y Coleg Normal y..."

Tudalen newydd

Gweinidog gyda'r Wesleaid, bardd ac awdur oedd '''John Jones (Vulcan)''' (1825-1889). Fe'i ganed yn [[Llandwrog]] ar Ddydd San Steffan (26 Rhagfyr) 1825. Roedd ei dad, Richard Jones, yn fardd gwlad ac yn arddel yr enw barddol 'Callestr Fardd'. Ymunodd y tad a'r mab â'r Cymreigyddion lleol ac â'r achos Wesleaidd yn [[Bethesda Bach]]. Ychydig o addysg gynnar a gafodd John Jones, ond diwylliodd ei hun i raddau helaeth a chafodd dymor o addysg yn y Coleg Normal yn Abertawe. Ar ôl iddo ddechrau pregethu yng Nghorris a chael ei ordeinio'n weinidog gyda'r Wesleaid bu'n gweinidogaethu mewn sawl cylchdaith Wesleaidd yng ngogledd a chanolbarth Cymru ac yn Lerpwl. Ymddeolodd ym 1887 a bu farw ar 17 Rhagfyr 1889.

Ymddiddorai mewn barddoniaeth, gwleidyddiaeth a cherddoriaeth, ond athroniaeth a diwinyddiaeth oedd ei hoff feysydd ac ysgrifennodd lawer ar y pynciau hyn i gyfnodolion ei gyfnod. Yn ogystal cyhoeddodd rai cyfrolau, megis ''Traethawd ar Resymeg'' 1857 a ''Penarglwyddiaeth Duw'' 1873. Bu'n olygydd y cyfnodolyn ''Y Winllan'' 1870-73 a bu ar fwrdd golygyddol ''Y Gwyliedydd''.<ref>''Y Bywgraffiadur Cymreig hyd 1940'', t.454. Erthygl gan Griffith Thomas Roberts.</ref>

Cymerodd John Jones enw urddasol iawn fel enw barddol/llenyddol, sef Vulcan, duw tân y Rhufeiniaid. Ym mytholeg Rhufain roedd Vulcan yn curo haearn ar ei engan yn dragwyddol gan greu cawodydd o wreichion ac fe'i hanfarwolwyd mewn darluniau gan rai o arlunwyr mawr y byd, megis Tintoretto a Velázquez. Tybed beth a barodd i John Jones o Landwrog gymryd (neu gael) y fath enw. Tybed a all rhywun o ddarllenwyr Cof y Cwmwd daflu goleuni (neu wreichion) ar hyn?