<?xml version="1.0"?>
<feed xmlns="http://www.w3.org/2005/Atom" xml:lang="cy">
	<id>https://cof.canolfanuwchgwyrfai.cymru/index.php?action=history&amp;feed=atom&amp;title=John_Hughes_%28Idanfryn%29</id>
	<title>John Hughes (Idanfryn) - Hanes golygu</title>
	<link rel="self" type="application/atom+xml" href="https://cof.canolfanuwchgwyrfai.cymru/index.php?action=history&amp;feed=atom&amp;title=John_Hughes_%28Idanfryn%29"/>
	<link rel="alternate" type="text/html" href="https://cof.canolfanuwchgwyrfai.cymru/index.php?title=John_Hughes_(Idanfryn)&amp;action=history"/>
	<updated>2026-05-06T10:58:25Z</updated>
	<subtitle>Hanes diwygio&#039;r dudalen hon ar y wici</subtitle>
	<generator>MediaWiki 1.43.1</generator>
	<entry>
		<id>https://cof.canolfanuwchgwyrfai.cymru/index.php?title=John_Hughes_(Idanfryn)&amp;diff=16375&amp;oldid=prev</id>
		<title>Irion am 13:22, 12 Mai 2025</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://cof.canolfanuwchgwyrfai.cymru/index.php?title=John_Hughes_(Idanfryn)&amp;diff=16375&amp;oldid=prev"/>
		<updated>2025-05-12T13:22:30Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;&lt;/p&gt;
&lt;table style=&quot;background-color: #fff; color: #202122;&quot; data-mw=&quot;interface&quot;&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;tr class=&quot;diff-title&quot; lang=&quot;cy&quot;&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;← Fersiwn hŷn&lt;/td&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;Fersiwn yn ôl 14:22, 12 Mai 2025&lt;/td&gt;
				&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot; id=&quot;mw-diff-left-l21&quot;&gt;Llinell 21:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;Llinell 21:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;[[Categori:Athrawon]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;[[Categori:Athrawon]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;[[Categori:Beirdd]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;[[Categori:Beirdd]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-deleted&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;[[Categori:Pobl]]&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>Irion</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>https://cof.canolfanuwchgwyrfai.cymru/index.php?title=John_Hughes_(Idanfryn)&amp;diff=13539&amp;oldid=prev</id>
		<title>Cyfaill Eben am 15:20, 17 Mai 2022</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://cof.canolfanuwchgwyrfai.cymru/index.php?title=John_Hughes_(Idanfryn)&amp;diff=13539&amp;oldid=prev"/>
		<updated>2022-05-17T15:20:38Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;&lt;/p&gt;
&lt;table style=&quot;background-color: #fff; color: #202122;&quot; data-mw=&quot;interface&quot;&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;tr class=&quot;diff-title&quot; lang=&quot;cy&quot;&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;← Fersiwn hŷn&lt;/td&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;Fersiwn yn ôl 16:20, 17 Mai 2022&lt;/td&gt;
				&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot; id=&quot;mw-diff-left-l1&quot;&gt;Llinell 1:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;Llinell 1:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Roedd &#039;&#039;&#039;John Hughes (Idanfryn)&#039;&#039;&#039; (1832-1876) yn athro [[Ysgol Capel Horeb, Rhostryfan]] am flwyddyn neu ddwy tua 1866-7.&amp;lt;ref&amp;gt;W. Hobley, &#039;&#039;Hanes Methodistiaeth Arfon&#039;&#039;, Cyf.I, Dosbarth Clynnog (Caernarfon, 1910), t.236&amp;lt;/ref&amp;gt; Cafodd ei eni ym Mrynsiencyn, Ynys Môn (lle mae tŷ o&#039;r enw Idanfryn), yn fab i William Hughes, amaethwr ar raddfa fach, ac Elizabeth ei wraig, Tŷ&#039;n y gongl, Llanidan (1841), Gweitan, Niwbwrch (1851)&amp;lt;ref&amp;gt;Cyfrifiad, plwyf Llanidan 1841 a Niwbwrch 1851&amp;lt;/ref&amp;gt; ac wedyn, Glanrhos, plwyf Llanidan (1875)&amp;lt;ref&amp;gt;&#039;&#039;Caernarvon and Denbigh Herald&#039;&#039;, 18 Rhagfyr 1875, t.4&amp;lt;/ref&amp;gt;  Cafodd brentisiaeth efo crydd, tra&#039;n byw gyda&#039;i rieni yn Niwbwrch; ac yn &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;hwyrach &lt;/del&gt;yn ei fywyd disgrifiodd ei hun fel &quot;tincer&quot; - er dichon iddo ddefnyddio&#039;r gair yn ei ystyr o drempyn, neu grwydryn, yn hytrach na thrwsiwr sosbenni, gan ein bod yn clywed amdano nesaf fel athro yn Llanrhaeadr-ym-Mochnant yn union cyn ddod i Rostryfan. Symudodd wedyn i Amlwch erbyn 1869 lle bu&#039;n athro ar yr Ysgol Frytanaidd yno&amp;lt;ref&amp;gt;&#039;&#039;Trysorfa y Plant&#039;&#039;, Tachwedd 1869, t.28&amp;lt;/ref&amp;gt; ac wedyn i Gaernarfon fel pennaeth Ysgol Rad Caernarfon lle bu&#039;n byw hyd ei farwolaeth. Roedd wedi priodi merch y Capten Hugh Owen o Fangor, a bu hithau&#039;n byw &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;yno &lt;/del&gt;nes symud at ei merch yng Nghaerdydd tua 1910 a marw yn 1915 yn 73 oed.&amp;lt;ref&amp;gt;&#039;&#039;Cambrian Daily Leader&#039;&#039;, 4.5.1915, t.4&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Roedd &#039;&#039;&#039;John Hughes (Idanfryn)&#039;&#039;&#039; (1832-1876) yn athro [[Ysgol Capel Horeb, Rhostryfan]] am flwyddyn neu ddwy tua 1866-7.&amp;lt;ref&amp;gt;W. Hobley, &#039;&#039;Hanes Methodistiaeth Arfon&#039;&#039;, Cyf.I, Dosbarth Clynnog (Caernarfon, 1910), t.236&amp;lt;/ref&amp;gt; Cafodd ei eni ym Mrynsiencyn, Ynys Môn (lle mae tŷ o&#039;r enw Idanfryn), yn fab i William Hughes, amaethwr ar raddfa fach, ac Elizabeth ei wraig, Tŷ&#039;n y gongl, Llanidan (1841), Gweitan, Niwbwrch (1851)&amp;lt;ref&amp;gt;Cyfrifiad, plwyf Llanidan 1841 a Niwbwrch 1851&amp;lt;/ref&amp;gt; ac wedyn, Glanrhos, plwyf Llanidan (1875)&amp;lt;ref&amp;gt;&#039;&#039;Caernarvon and Denbigh Herald&#039;&#039;, 18 Rhagfyr 1875, t.4&amp;lt;/ref&amp;gt;  Cafodd brentisiaeth efo crydd, tra&#039;n byw gyda&#039;i rieni yn Niwbwrch; ac yn &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;ddiweddarach &lt;/ins&gt;yn ei fywyd disgrifiodd ei hun fel &quot;tincer&quot; - er dichon iddo ddefnyddio&#039;r gair yn ei ystyr o drempyn, neu grwydryn, yn hytrach na thrwsiwr sosbenni, gan ein bod yn clywed amdano nesaf fel athro yn Llanrhaeadr-ym-Mochnant yn union cyn &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;iddo &lt;/ins&gt;ddod i Rostryfan. Symudodd wedyn i Amlwch erbyn 1869 lle bu&#039;n athro ar yr Ysgol Frytanaidd yno&amp;lt;ref&amp;gt;&#039;&#039;Trysorfa y Plant&#039;&#039;, Tachwedd 1869, t.28&amp;lt;/ref&amp;gt; ac wedyn i Gaernarfon fel pennaeth Ysgol Rad Caernarfon&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;, &lt;/ins&gt;lle bu&#039;n byw hyd ei farwolaeth. Roedd wedi priodi &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;â &lt;/ins&gt;merch y Capten Hugh Owen o Fangor, a bu hithau&#039;n byw &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;yng Nghaernarfon &lt;/ins&gt;nes symud at ei merch yng Nghaerdydd tua 1910 a marw yn 1915 yn 73 oed.&amp;lt;ref&amp;gt;&#039;&#039;Cambrian Daily Leader&#039;&#039;, 4.5.1915, t.4&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Roedd Idanfryn yn fardd a gafodd gryn sylw yn ystod ei oes ac mae ei waith ar gael yn y Llyfrgell Genedlaethol.&amp;lt;ref&amp;gt;Llyfrgell Genedlaethol Cymru, Llsg.NLW MS 8469A - Gwaith John Hughes (&amp;#039;Idanfryn&amp;#039;)&amp;lt;/ref&amp;gt; Arferai gyfansoddi cerddi moeswersol digon swynol a ymddangosodd weithiau yn &amp;#039;&amp;#039;Trysorfa y Plant&amp;#039;&amp;#039; yn yr 1860au, ac ambell i emyn, yn ogystal â chyflwyno ysgrifau i gyfnodolion amrywiol. Fodd bynnag, nid oedd heb gloffi weithiau yn ei ymdrechion. Dyma feirniadaeth ar waith o&amp;#039;i eiddo yng ngholofn &amp;#039;&amp;#039;Y Tyst Cymreig&amp;#039;&amp;#039; - er rhaid cyfaddef nad oedd Cymraeg y beirniad yn ddilychwin ychwaith!:&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Roedd Idanfryn yn fardd a gafodd gryn sylw yn ystod ei oes ac mae ei waith ar gael yn y Llyfrgell Genedlaethol.&amp;lt;ref&amp;gt;Llyfrgell Genedlaethol Cymru, Llsg.NLW MS 8469A - Gwaith John Hughes (&amp;#039;Idanfryn&amp;#039;)&amp;lt;/ref&amp;gt; Arferai gyfansoddi cerddi moeswersol digon swynol a ymddangosodd weithiau yn &amp;#039;&amp;#039;Trysorfa y Plant&amp;#039;&amp;#039; yn yr 1860au, ac ambell i emyn, yn ogystal â chyflwyno ysgrifau i gyfnodolion amrywiol. Fodd bynnag, nid oedd heb gloffi weithiau yn ei ymdrechion. Dyma feirniadaeth ar waith o&amp;#039;i eiddo yng ngholofn &amp;#039;&amp;#039;Y Tyst Cymreig&amp;#039;&amp;#039; - er rhaid cyfaddef nad oedd Cymraeg y beirniad yn ddilychwin ychwaith!:&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>Cyfaill Eben</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>https://cof.canolfanuwchgwyrfai.cymru/index.php?title=John_Hughes_(Idanfryn)&amp;diff=12876&amp;oldid=prev</id>
		<title>Cyfaill Eben am 16:01, 12 Chwefror 2022</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://cof.canolfanuwchgwyrfai.cymru/index.php?title=John_Hughes_(Idanfryn)&amp;diff=12876&amp;oldid=prev"/>
		<updated>2022-02-12T16:01:10Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;&lt;/p&gt;
&lt;table style=&quot;background-color: #fff; color: #202122;&quot; data-mw=&quot;interface&quot;&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;tr class=&quot;diff-title&quot; lang=&quot;cy&quot;&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;← Fersiwn hŷn&lt;/td&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;Fersiwn yn ôl 17:01, 12 Chwefror 2022&lt;/td&gt;
				&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot; id=&quot;mw-diff-left-l1&quot;&gt;Llinell 1:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;Llinell 1:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Roedd &#039;&#039;&#039;John Hughes (Idanfryn)&#039;&#039;&#039; (1832-1876) yn athro [[Ysgol Capel Horeb, Rhostryfan]] am flwyddyn neu ddwy tua 1866-7.&amp;lt;ref&amp;gt;W. Hobley, &#039;&#039;Hanes Methodistiaeth Arfon&#039;&#039;, Cyf.I, Dosbarth Clynnog (Caernarfon, 1910), t.236&amp;lt;/ref&amp;gt; Cafodd ei eni ym Mrynsiencyn, Ynys Môn (lle mae tŷ o&#039;r enw Idanfryn), yn fab i William Hughes, amaethwr ar raddfa fach ac Elizabeth ei wraig, Tŷ&#039;n y gongl, Llanidan (1841), Gweitan, Niwbwrch (1851)&amp;lt;ref&amp;gt;Cyfrifiad, plwyf Llanidan 1841 a Niwbwrch 1851&amp;lt;/ref&amp;gt; ac wedyn, Glanrhos, plwyf Llanidan (1875)&amp;lt;ref&amp;gt;&#039;&#039;Caernarvon and Denbigh Herald&#039;&#039;, 18 Rhagfyr 1875, t.4&amp;lt;/ref&amp;gt;  Cafodd brentisiaeth efo &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;crŷdd&lt;/del&gt;, tra&#039;n byw gyda&#039;i rieni yn Niwbwrch; ac yn hwyrach yn ei fywyd disgrifiodd ei hun fel &quot;tincer&quot; - er &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;dicho &lt;/del&gt;iddo ddefnyddio&#039;r gair yn ei ystyr o drempyn neu grwydryn yn hytrach na thrwsiwr sosbenni, gan ein bod yn clywed amdano nesaf fel athro yn Llanrhaeadr-ym-Mochnant yn union cyn ddod i Rostryfan&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;, a symudodd &lt;/del&gt;wedyn i Amlwch erbyn 1869 lle bu&#039;n athro ar yr Ysgol Frytanaidd yno&amp;lt;ref&amp;gt;&#039;&#039;Trysorfa y Plant&#039;&#039;, Tachwedd 1869, t.28&amp;lt;/ref&amp;gt; ac wedyn i Gaernarfon fel pennaeth Ysgol Rad Caernarfon lle bu&#039;n byw hyd ei farwolaeth. Roedd wedi priodi merch y Capten Hugh Owen o Fangor, a bu hithau&#039;n byw yno nes symud at ei merch yng Nghaerdydd tua 1910 a marw yn 1915 yn 73 oed.&amp;lt;ref&amp;gt;&#039;&#039;Cambrian Daily Leader&#039;&#039;, 4.5.1915, t.4&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Roedd &#039;&#039;&#039;John Hughes (Idanfryn)&#039;&#039;&#039; (1832-1876) yn athro [[Ysgol Capel Horeb, Rhostryfan]] am flwyddyn neu ddwy tua 1866-7.&amp;lt;ref&amp;gt;W. Hobley, &#039;&#039;Hanes Methodistiaeth Arfon&#039;&#039;, Cyf.I, Dosbarth Clynnog (Caernarfon, 1910), t.236&amp;lt;/ref&amp;gt; Cafodd ei eni ym Mrynsiencyn, Ynys Môn (lle mae tŷ o&#039;r enw Idanfryn), yn fab i William Hughes, amaethwr ar raddfa fach&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;, &lt;/ins&gt;ac Elizabeth ei wraig, Tŷ&#039;n y gongl, Llanidan (1841), Gweitan, Niwbwrch (1851)&amp;lt;ref&amp;gt;Cyfrifiad, plwyf Llanidan 1841 a Niwbwrch 1851&amp;lt;/ref&amp;gt; ac wedyn, Glanrhos, plwyf Llanidan (1875)&amp;lt;ref&amp;gt;&#039;&#039;Caernarvon and Denbigh Herald&#039;&#039;, 18 Rhagfyr 1875, t.4&amp;lt;/ref&amp;gt;  Cafodd brentisiaeth efo &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;crydd&lt;/ins&gt;, tra&#039;n byw gyda&#039;i rieni yn Niwbwrch; ac yn hwyrach yn ei fywyd disgrifiodd ei hun fel &quot;tincer&quot; - er &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;dichon &lt;/ins&gt;iddo ddefnyddio&#039;r gair yn ei ystyr o drempyn&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;, &lt;/ins&gt;neu grwydryn&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;, &lt;/ins&gt;yn hytrach na thrwsiwr sosbenni, gan ein bod yn clywed amdano nesaf fel athro yn Llanrhaeadr-ym-Mochnant yn union cyn ddod i Rostryfan&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;. Symudodd &lt;/ins&gt;wedyn i Amlwch erbyn 1869 lle bu&#039;n athro ar yr Ysgol Frytanaidd yno&amp;lt;ref&amp;gt;&#039;&#039;Trysorfa y Plant&#039;&#039;, Tachwedd 1869, t.28&amp;lt;/ref&amp;gt; ac wedyn i Gaernarfon fel pennaeth Ysgol Rad Caernarfon lle bu&#039;n byw hyd ei farwolaeth. Roedd wedi priodi merch y Capten Hugh Owen o Fangor, a bu hithau&#039;n byw yno nes symud at ei merch yng Nghaerdydd tua 1910 a marw yn 1915 yn 73 oed.&amp;lt;ref&amp;gt;&#039;&#039;Cambrian Daily Leader&#039;&#039;, 4.5.1915, t.4&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Roedd Idanfryn yn fardd a gafodd gryn sylw yn ystod ei oes ac mae ei waith ar gael yn y Llyfrgell Genedlaethol.&amp;lt;ref&amp;gt;Llyfrgell Genedlaethol Cymru, Llsg.NLW MS 8469A - Gwaith John Hughes (&amp;#039;Idanfryn&amp;#039;)&amp;lt;/ref&amp;gt; Arferai gyfansoddi cerddi moeswersol digon swynol a ymddangosodd weithiau yn &amp;#039;&amp;#039;Trysorfa y Plant&amp;#039;&amp;#039; yn yr 1860au, ac ambell i emyn, yn ogystal â chyflwyno ysgrifau i gyfnodolion amrywiol. Fodd bynnag, nid oedd heb gloffi weithiau yn ei ymdrechion. Dyma feirniadaeth ar waith o&amp;#039;i eiddo yng ngholofn &amp;#039;&amp;#039;Y Tyst Cymreig&amp;#039;&amp;#039; - er rhaid cyfaddef nad oedd Cymraeg y beirniad yn ddilychwin ychwaith!:&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Roedd Idanfryn yn fardd a gafodd gryn sylw yn ystod ei oes ac mae ei waith ar gael yn y Llyfrgell Genedlaethol.&amp;lt;ref&amp;gt;Llyfrgell Genedlaethol Cymru, Llsg.NLW MS 8469A - Gwaith John Hughes (&amp;#039;Idanfryn&amp;#039;)&amp;lt;/ref&amp;gt; Arferai gyfansoddi cerddi moeswersol digon swynol a ymddangosodd weithiau yn &amp;#039;&amp;#039;Trysorfa y Plant&amp;#039;&amp;#039; yn yr 1860au, ac ambell i emyn, yn ogystal â chyflwyno ysgrifau i gyfnodolion amrywiol. Fodd bynnag, nid oedd heb gloffi weithiau yn ei ymdrechion. Dyma feirniadaeth ar waith o&amp;#039;i eiddo yng ngholofn &amp;#039;&amp;#039;Y Tyst Cymreig&amp;#039;&amp;#039; - er rhaid cyfaddef nad oedd Cymraeg y beirniad yn ddilychwin ychwaith!:&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot; id=&quot;mw-diff-left-l14&quot;&gt;Llinell 14:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;Llinell 14:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;  A phan wybu yntau fod rhai yn holi pwy ydoedd Vox, yr oedd bron tori ar ei draws yn ei ymguddfan. Ond wrth glywed y trwst ar ôl yr ysgrif ar &amp;quot;Bregethwr mawr y Corff&amp;quot;, tybiodd y truan fod cawod fras o glod ar ddisgyn ar rywun na wyddys pwy; a rhag ofn iddo gael colled, dyma fe yn d&amp;#039;od allan yn ben-noeth o&amp;#039;i ogof ddirgel, gan ddywedyd yn wylaidd (?), &amp;#039;Y Vi ydyw Vox.&amp;#039; &amp;#039;Och ni!&amp;#039; ebai y cyhoedd, &amp;#039;ai Idanfryn,—tipyn o school-master anffortunus, a tinker ar un adeg, -ai efe ydyw Vox!! Pw, pw, pw,—lol, trash, ffwlbri,&amp;#039; &amp;amp;c., &amp;amp;,c. Afreidiol yw ychwanegu ddarfod i&amp;#039;r datguddiad hwn ysboilio&amp;#039;r potes ar unwaith.&amp;lt;ref&amp;gt;&amp;#039;&amp;#039;Y Dydd&amp;#039;&amp;#039;, 17 Medi 1869, t.9&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;  A phan wybu yntau fod rhai yn holi pwy ydoedd Vox, yr oedd bron tori ar ei draws yn ei ymguddfan. Ond wrth glywed y trwst ar ôl yr ysgrif ar &amp;quot;Bregethwr mawr y Corff&amp;quot;, tybiodd y truan fod cawod fras o glod ar ddisgyn ar rywun na wyddys pwy; a rhag ofn iddo gael colled, dyma fe yn d&amp;#039;od allan yn ben-noeth o&amp;#039;i ogof ddirgel, gan ddywedyd yn wylaidd (?), &amp;#039;Y Vi ydyw Vox.&amp;#039; &amp;#039;Och ni!&amp;#039; ebai y cyhoedd, &amp;#039;ai Idanfryn,—tipyn o school-master anffortunus, a tinker ar un adeg, -ai efe ydyw Vox!! Pw, pw, pw,—lol, trash, ffwlbri,&amp;#039; &amp;amp;c., &amp;amp;,c. Afreidiol yw ychwanegu ddarfod i&amp;#039;r datguddiad hwn ysboilio&amp;#039;r potes ar unwaith.&amp;lt;ref&amp;gt;&amp;#039;&amp;#039;Y Dydd&amp;#039;&amp;#039;, 17 Medi 1869, t.9&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Bu farw 31 &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Fai &lt;/del&gt;1876, pan oedd yn byw yn Stryd y Felin, Twtil, Caernarfon ar ôl cystudd hir, gan adael gweddw, pedwar mab a dwy ferch.&amp;lt;ref&amp;gt;&#039;&#039;Llais y Wlad&#039;&#039;, 9 Mehefin 1876, t.8; &#039;&#039;Tarian y Gweithiwr&#039;&#039;, 9 Mehefin 1876, t.1&amp;lt;/ref&amp;gt; Yn eu mysg &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;oedd &lt;/del&gt;Gwilym Hughes (Ap Idanfryn), newyddiadurwr amlwg ac ysgrifennydd y &quot;Welsh National Memorial Association&quot;.&amp;lt;ref&amp;gt;Gwefan Rainbow Dragon, [http://www.rainbowdragon.org/2016/11/16/the-strange-world-of-dr-price/], cyrchwyd 23.4.2020&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Bu farw 31 &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Mai &lt;/ins&gt;1876, pan oedd yn byw yn Stryd y Felin, Twtil, Caernarfon&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;, &lt;/ins&gt;ar ôl cystudd hir, gan adael gweddw, pedwar mab a dwy ferch.&amp;lt;ref&amp;gt;&#039;&#039;Llais y Wlad&#039;&#039;, 9 Mehefin 1876, t.8; &#039;&#039;Tarian y Gweithiwr&#039;&#039;, 9 Mehefin 1876, t.1&amp;lt;/ref&amp;gt; Yn eu mysg &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;roedd &lt;/ins&gt;Gwilym Hughes (Ap Idanfryn), newyddiadurwr amlwg ac ysgrifennydd y &quot;Welsh National Memorial Association&quot;.&amp;lt;ref&amp;gt;Gwefan Rainbow Dragon, [http://www.rainbowdragon.org/2016/11/16/the-strange-world-of-dr-price/], cyrchwyd 23.4.2020&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;{{eginyn}}&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;{{eginyn}}&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>Cyfaill Eben</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>https://cof.canolfanuwchgwyrfai.cymru/index.php?title=John_Hughes_(Idanfryn)&amp;diff=8726&amp;oldid=prev</id>
		<title>Irion am 10:39, 26 Ebrill 2020</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://cof.canolfanuwchgwyrfai.cymru/index.php?title=John_Hughes_(Idanfryn)&amp;diff=8726&amp;oldid=prev"/>
		<updated>2020-04-26T10:39:52Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;&lt;/p&gt;
&lt;table style=&quot;background-color: #fff; color: #202122;&quot; data-mw=&quot;interface&quot;&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;tr class=&quot;diff-title&quot; lang=&quot;cy&quot;&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;← Fersiwn hŷn&lt;/td&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;Fersiwn yn ôl 11:39, 26 Ebrill 2020&lt;/td&gt;
				&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot; id=&quot;mw-diff-left-l1&quot;&gt;Llinell 1:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;Llinell 1:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Roedd John Hughes (Idanfryn) (1832-1876) yn athro [[Ysgol Capel Horeb, Rhostryfan]] am flwyddyn neu ddwy tua 1866-7.&amp;lt;ref&amp;gt;W. Hobley, &#039;&#039;Hanes Methodistiaeth Arfon&#039;&#039;, Cyf.I, Dosbarth Clynnog (Caernarfon, 1910), t.236&amp;lt;/ref&amp;gt; Cafodd ei eni ym Mrynsiencyn, Ynys Môn (lle mae tŷ o&#039;r enw Idanfryn), yn fab i William Hughes, amaethwr ar raddfa fach ac Elizabeth ei wraig, Tŷ&#039;n y gongl, Llanidan (1841), Gweitan, Niwbwrch (1851)&amp;lt;ref&amp;gt;Cyfrifiad, plwyf Llanidan 1841 a Niwbwrch 1851&amp;lt;/ref&amp;gt; ac wedyn, Glanrhos, plwyf Llanidan (1875)&amp;lt;ref&amp;gt;&#039;&#039;Caernarvon and Denbigh Herald&#039;&#039;, 18 Rhagfyr 1875, t.4&amp;lt;/ref&amp;gt;  Cafodd brentisiaeth efo crŷdd, tra&#039;n byw gyda&#039;i rieni yn Niwbwrch; ac yn hwyrach yn ei fywyd disgrifiodd ei hun fel &quot;tincer&quot; - er dicho iddo ddefnyddio&#039;r gair yn ei ystyr o drempyn neu grwydryn yn hytrach na thrwsiwr sosbenni, gan ein bod yn clywed amdano nesaf fel athro yn Llanrhaeadr-ym-Mochnant yn union cyn ddod i Rostryfan, a symudodd wedyn i Amlwch erbyn 1869 lle bu&#039;n athro ar yr Ysgol Frytanaidd yno&amp;lt;ref&amp;gt;&#039;&#039;Trysorfa y Plant&#039;&#039;, Tachwedd 1869, t.28&amp;lt;/ref&amp;gt; ac wedyn i Gaernarfon fel pennaeth Ysgol Rad Caernarfon lle bu&#039;n byw hyd ei farwolaeth. Roedd wedi priodi merch y Capten Hugh Owen o Fangor, a bu hithau&#039;n byw yno nes symud at ei merch yng Nghaerdydd tua 1910 a marw yn 1915 yn 73 oed.&amp;lt;ref&amp;gt;&#039;&#039;Cambrian Daily Leader&#039;&#039;, 4.5.1915, t.4&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Roedd &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&#039;&#039;&#039;&lt;/ins&gt;John Hughes (Idanfryn)&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&#039;&#039;&#039; &lt;/ins&gt;(1832-1876) yn athro [[Ysgol Capel Horeb, Rhostryfan]] am flwyddyn neu ddwy tua 1866-7.&amp;lt;ref&amp;gt;W. Hobley, &#039;&#039;Hanes Methodistiaeth Arfon&#039;&#039;, Cyf.I, Dosbarth Clynnog (Caernarfon, 1910), t.236&amp;lt;/ref&amp;gt; Cafodd ei eni ym Mrynsiencyn, Ynys Môn (lle mae tŷ o&#039;r enw Idanfryn), yn fab i William Hughes, amaethwr ar raddfa fach ac Elizabeth ei wraig, Tŷ&#039;n y gongl, Llanidan (1841), Gweitan, Niwbwrch (1851)&amp;lt;ref&amp;gt;Cyfrifiad, plwyf Llanidan 1841 a Niwbwrch 1851&amp;lt;/ref&amp;gt; ac wedyn, Glanrhos, plwyf Llanidan (1875)&amp;lt;ref&amp;gt;&#039;&#039;Caernarvon and Denbigh Herald&#039;&#039;, 18 Rhagfyr 1875, t.4&amp;lt;/ref&amp;gt;  Cafodd brentisiaeth efo crŷdd, tra&#039;n byw gyda&#039;i rieni yn Niwbwrch; ac yn hwyrach yn ei fywyd disgrifiodd ei hun fel &quot;tincer&quot; - er dicho iddo ddefnyddio&#039;r gair yn ei ystyr o drempyn neu grwydryn yn hytrach na thrwsiwr sosbenni, gan ein bod yn clywed amdano nesaf fel athro yn Llanrhaeadr-ym-Mochnant yn union cyn ddod i Rostryfan, a symudodd wedyn i Amlwch erbyn 1869 lle bu&#039;n athro ar yr Ysgol Frytanaidd yno&amp;lt;ref&amp;gt;&#039;&#039;Trysorfa y Plant&#039;&#039;, Tachwedd 1869, t.28&amp;lt;/ref&amp;gt; ac wedyn i Gaernarfon fel pennaeth Ysgol Rad Caernarfon lle bu&#039;n byw hyd ei farwolaeth. Roedd wedi priodi merch y Capten Hugh Owen o Fangor, a bu hithau&#039;n byw yno nes symud at ei merch yng Nghaerdydd tua 1910 a marw yn 1915 yn 73 oed.&amp;lt;ref&amp;gt;&#039;&#039;Cambrian Daily Leader&#039;&#039;, 4.5.1915, t.4&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Roedd Idanfryn yn fardd a gafodd gryn sylw yn ystod ei oes ac mae ei waith ar gael yn y Llyfrgell Genedlaethol.&amp;lt;ref&amp;gt;Llyfrgell Genedlaethol Cymru, Llsg.NLW MS 8469A - Gwaith John Hughes (&amp;#039;Idanfryn&amp;#039;)&amp;lt;/ref&amp;gt; Arferai gyfansoddi cerddi moeswersol digon swynol a ymddangosodd weithiau yn &amp;#039;&amp;#039;Trysorfa y Plant&amp;#039;&amp;#039; yn yr 1860au, ac ambell i emyn, yn ogystal â chyflwyno ysgrifau i gyfnodolion amrywiol. Fodd bynnag, nid oedd heb gloffi weithiau yn ei ymdrechion. Dyma feirniadaeth ar waith o&amp;#039;i eiddo yng ngholofn &amp;#039;&amp;#039;Y Tyst Cymreig&amp;#039;&amp;#039; - er rhaid cyfaddef nad oedd Cymraeg y beirniad yn ddilychwin ychwaith!:&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Roedd Idanfryn yn fardd a gafodd gryn sylw yn ystod ei oes ac mae ei waith ar gael yn y Llyfrgell Genedlaethol.&amp;lt;ref&amp;gt;Llyfrgell Genedlaethol Cymru, Llsg.NLW MS 8469A - Gwaith John Hughes (&amp;#039;Idanfryn&amp;#039;)&amp;lt;/ref&amp;gt; Arferai gyfansoddi cerddi moeswersol digon swynol a ymddangosodd weithiau yn &amp;#039;&amp;#039;Trysorfa y Plant&amp;#039;&amp;#039; yn yr 1860au, ac ambell i emyn, yn ogystal â chyflwyno ysgrifau i gyfnodolion amrywiol. Fodd bynnag, nid oedd heb gloffi weithiau yn ei ymdrechion. Dyma feirniadaeth ar waith o&amp;#039;i eiddo yng ngholofn &amp;#039;&amp;#039;Y Tyst Cymreig&amp;#039;&amp;#039; - er rhaid cyfaddef nad oedd Cymraeg y beirniad yn ddilychwin ychwaith!:&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>Irion</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>https://cof.canolfanuwchgwyrfai.cymru/index.php?title=John_Hughes_(Idanfryn)&amp;diff=8721&amp;oldid=prev</id>
		<title>Irion am 18:40, 25 Ebrill 2020</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://cof.canolfanuwchgwyrfai.cymru/index.php?title=John_Hughes_(Idanfryn)&amp;diff=8721&amp;oldid=prev"/>
		<updated>2020-04-25T18:40:43Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;&lt;/p&gt;
&lt;table style=&quot;background-color: #fff; color: #202122;&quot; data-mw=&quot;interface&quot;&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;tr class=&quot;diff-title&quot; lang=&quot;cy&quot;&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;← Fersiwn hŷn&lt;/td&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;Fersiwn yn ôl 19:40, 25 Ebrill 2020&lt;/td&gt;
				&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot; id=&quot;mw-diff-left-l1&quot;&gt;Llinell 1:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;Llinell 1:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Roedd John Hughes (Idanfryn) (1832-1876) yn athro [[Ysgol Capel Horeb, Rhostryfan]] am flwyddyn neu ddwy tua 1866-7.&amp;lt;ref&amp;gt;W. Hobley, &#039;&#039;Hanes Methodistiaeth Arfon&#039;&#039;, Cyf.I, Dosbarth Clynnog (Caernarfon, 1910), t.236&amp;lt;/ref&amp;gt; Cafodd ei eni ym Mrynsiencyn, Ynys Môn (lle mae tŷ o&#039;r enw Idanfryn), yn fab i William Hughes, Glanrhos, plwyf Llanidan&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;.&lt;/del&gt;&amp;lt;ref&amp;gt;&#039;&#039;Caernarvon and Denbigh Herald&#039;&#039;, 18 Rhagfyr 1875, t.4&amp;lt;/ref&amp;gt;  &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Roedd o&lt;/del&gt;&#039;n athro yn Llanrhaeadr-ym-Mochnant yn union cyn ddod i Rostryfan, a symudodd wedyn i Amlwch erbyn 1869 lle bu&#039;n athro ar yr Ysgol Frytanaidd yno&amp;lt;ref&amp;gt;&#039;&#039;Trysorfa y Plant&#039;&#039;, Tachwedd 1869, t.28&amp;lt;/ref&amp;gt; ac wedyn i Gaernarfon fel pennaeth Ysgol Rad Caernarfon lle bu&#039;n byw hyd ei farwolaeth. Roedd wedi priodi merch y Capten Hugh Owen o Fangor, a bu hithau&#039;n byw yno nes symud at ei merch yng Nghaerdydd tua 1910 a marw yn 1915 yn 73 oed.&amp;lt;ref&amp;gt;&#039;&#039;Cambrian Daily Leader&#039;&#039;, 4.5.1915, t.4&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Roedd John Hughes (Idanfryn) (1832-1876) yn athro [[Ysgol Capel Horeb, Rhostryfan]] am flwyddyn neu ddwy tua 1866-7.&amp;lt;ref&amp;gt;W. Hobley, &#039;&#039;Hanes Methodistiaeth Arfon&#039;&#039;, Cyf.I, Dosbarth Clynnog (Caernarfon, 1910), t.236&amp;lt;/ref&amp;gt; Cafodd ei eni ym Mrynsiencyn, Ynys Môn (lle mae tŷ o&#039;r enw Idanfryn), yn fab i William Hughes&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;, amaethwr ar raddfa fach ac Elizabeth ei wraig, Tŷ&#039;n y gongl, Llanidan (1841), Gweitan, Niwbwrch (1851)&amp;lt;ref&amp;gt;Cyfrifiad, plwyf Llanidan 1841 a Niwbwrch 1851&amp;lt;/ref&amp;gt; ac wedyn&lt;/ins&gt;, Glanrhos, plwyf Llanidan &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;(1875)&lt;/ins&gt;&amp;lt;ref&amp;gt;&#039;&#039;Caernarvon and Denbigh Herald&#039;&#039;, 18 Rhagfyr 1875, t.4&amp;lt;/ref&amp;gt;  &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Cafodd brentisiaeth efo crŷdd, tra&lt;/ins&gt;&#039;n &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;byw gyda&#039;i rieni yn Niwbwrch; ac yn hwyrach yn ei fywyd disgrifiodd ei hun fel &quot;tincer&quot; - er dicho iddo ddefnyddio&#039;r gair yn ei ystyr o drempyn neu grwydryn yn hytrach na thrwsiwr sosbenni, gan ein bod yn clywed amdano nesaf fel &lt;/ins&gt;athro yn Llanrhaeadr-ym-Mochnant yn union cyn ddod i Rostryfan, a symudodd wedyn i Amlwch erbyn 1869 lle bu&#039;n athro ar yr Ysgol Frytanaidd yno&amp;lt;ref&amp;gt;&#039;&#039;Trysorfa y Plant&#039;&#039;, Tachwedd 1869, t.28&amp;lt;/ref&amp;gt; ac wedyn i Gaernarfon fel pennaeth Ysgol Rad Caernarfon lle bu&#039;n byw hyd ei farwolaeth. Roedd wedi priodi merch y Capten Hugh Owen o Fangor, a bu hithau&#039;n byw yno nes symud at ei merch yng Nghaerdydd tua 1910 a marw yn 1915 yn 73 oed.&amp;lt;ref&amp;gt;&#039;&#039;Cambrian Daily Leader&#039;&#039;, 4.5.1915, t.4&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Roedd Idanfryn yn fardd a gafodd gryn sylw yn ystod ei oes ac mae ei waith ar gael yn y Llyfrgell Genedlaethol.&amp;lt;ref&amp;gt;Llyfrgell Genedlaethol Cymru, Llsg.NLW MS 8469A - Gwaith John Hughes (&amp;#039;Idanfryn&amp;#039;)&amp;lt;/ref&amp;gt; Arferai gyfansoddi cerddi moeswersol digon swynol a ymddangosodd weithiau yn &amp;#039;&amp;#039;Trysorfa y Plant&amp;#039;&amp;#039; yn yr 1860au, ac ambell i emyn, yn ogystal â chyflwyno ysgrifau i gyfnodolion amrywiol. Fodd bynnag, nid oedd heb gloffi weithiau yn ei ymdrechion. Dyma feirniadaeth ar waith o&amp;#039;i eiddo yng ngholofn &amp;#039;&amp;#039;Y Tyst Cymreig&amp;#039;&amp;#039; - er rhaid cyfaddef nad oedd Cymraeg y beirniad yn ddilychwin ychwaith!:&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Roedd Idanfryn yn fardd a gafodd gryn sylw yn ystod ei oes ac mae ei waith ar gael yn y Llyfrgell Genedlaethol.&amp;lt;ref&amp;gt;Llyfrgell Genedlaethol Cymru, Llsg.NLW MS 8469A - Gwaith John Hughes (&amp;#039;Idanfryn&amp;#039;)&amp;lt;/ref&amp;gt; Arferai gyfansoddi cerddi moeswersol digon swynol a ymddangosodd weithiau yn &amp;#039;&amp;#039;Trysorfa y Plant&amp;#039;&amp;#039; yn yr 1860au, ac ambell i emyn, yn ogystal â chyflwyno ysgrifau i gyfnodolion amrywiol. Fodd bynnag, nid oedd heb gloffi weithiau yn ei ymdrechion. Dyma feirniadaeth ar waith o&amp;#039;i eiddo yng ngholofn &amp;#039;&amp;#039;Y Tyst Cymreig&amp;#039;&amp;#039; - er rhaid cyfaddef nad oedd Cymraeg y beirniad yn ddilychwin ychwaith!:&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>Irion</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>https://cof.canolfanuwchgwyrfai.cymru/index.php?title=John_Hughes_(Idanfryn)&amp;diff=8720&amp;oldid=prev</id>
		<title>Irion am 11:09, 25 Ebrill 2020</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://cof.canolfanuwchgwyrfai.cymru/index.php?title=John_Hughes_(Idanfryn)&amp;diff=8720&amp;oldid=prev"/>
		<updated>2020-04-25T11:09:57Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;&lt;/p&gt;
&lt;table style=&quot;background-color: #fff; color: #202122;&quot; data-mw=&quot;interface&quot;&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;tr class=&quot;diff-title&quot; lang=&quot;cy&quot;&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;← Fersiwn hŷn&lt;/td&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;Fersiwn yn ôl 12:09, 25 Ebrill 2020&lt;/td&gt;
				&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot; id=&quot;mw-diff-left-l1&quot;&gt;Llinell 1:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;Llinell 1:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Roedd John Hughes (Idanfryn) (1832-1876) yn athro [[Ysgol Capel Horeb, Rhostryfan]] am flwyddyn neu ddwy tua 1866-7.&amp;lt;ref&amp;gt;W. Hobley, &#039;&#039;Hanes Methodistiaeth Arfon&#039;&#039;, Cyf.I, Dosbarth Clynnog (Caernarfon, 1910), t.236&amp;lt;/ref&amp;gt; Cafodd ei eni ym Mrynsiencyn, Ynys Môn (lle mae tŷ o&#039;r enw Idanfryn).  Roedd o&#039;n athro yn Llanrhaeadr-ym-Mochnant yn union cyn ddod i Rostryfan, a symudodd wedyn i Amlwch erbyn 1869 lle bu&#039;n athro ar yr Ysgol Frytanaidd yno&amp;lt;ref&amp;gt;&#039;&#039;Trysorfa y Plant&#039;&#039;, Tachwedd 1869, t.28&amp;lt;/ref&amp;gt; ac wedyn i Gaernarfon fel pennaeth Ysgol Rad Caernarfon lle bu&#039;n byw hyd ei farwolaeth. Roedd wedi priodi merch y Capten Hugh Owen o Fangor, a bu hithau&#039;n byw yno nes symud at ei merch yng Nghaerdydd tua 1910 a marw yn 1915 yn 73 oed.&amp;lt;ref&amp;gt;&#039;&#039;Cambrian Daily Leader&#039;&#039;, 4.5.1915, t.4&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Roedd John Hughes (Idanfryn) (1832-1876) yn athro [[Ysgol Capel Horeb, Rhostryfan]] am flwyddyn neu ddwy tua 1866-7.&amp;lt;ref&amp;gt;W. Hobley, &#039;&#039;Hanes Methodistiaeth Arfon&#039;&#039;, Cyf.I, Dosbarth Clynnog (Caernarfon, 1910), t.236&amp;lt;/ref&amp;gt; Cafodd ei eni ym Mrynsiencyn, Ynys Môn (lle mae tŷ o&#039;r enw Idanfryn)&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;, yn fab i William Hughes, Glanrhos, plwyf Llanidan&lt;/ins&gt;.&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&amp;lt;ref&amp;gt;&#039;&#039;Caernarvon and Denbigh Herald&#039;&#039;, 18 Rhagfyr 1875, t.4&amp;lt;/ref&amp;gt; &lt;/ins&gt; Roedd o&#039;n athro yn Llanrhaeadr-ym-Mochnant yn union cyn ddod i Rostryfan, a symudodd wedyn i Amlwch erbyn 1869 lle bu&#039;n athro ar yr Ysgol Frytanaidd yno&amp;lt;ref&amp;gt;&#039;&#039;Trysorfa y Plant&#039;&#039;, Tachwedd 1869, t.28&amp;lt;/ref&amp;gt; ac wedyn i Gaernarfon fel pennaeth Ysgol Rad Caernarfon lle bu&#039;n byw hyd ei farwolaeth. Roedd wedi priodi merch y Capten Hugh Owen o Fangor, a bu hithau&#039;n byw yno nes symud at ei merch yng Nghaerdydd tua 1910 a marw yn 1915 yn 73 oed.&amp;lt;ref&amp;gt;&#039;&#039;Cambrian Daily Leader&#039;&#039;, 4.5.1915, t.4&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Roedd Idanfryn yn fardd a gafodd gryn sylw yn ystod ei oes ac mae ei waith ar gael yn y Llyfrgell Genedlaethol.&amp;lt;ref&amp;gt;Llyfrgell Genedlaethol Cymru, Llsg.NLW MS 8469A - Gwaith John Hughes (&amp;#039;Idanfryn&amp;#039;)&amp;lt;/ref&amp;gt; Arferai gyfansoddi cerddi moeswersol digon swynol a ymddangosodd weithiau yn &amp;#039;&amp;#039;Trysorfa y Plant&amp;#039;&amp;#039; yn yr 1860au, ac ambell i emyn, yn ogystal â chyflwyno ysgrifau i gyfnodolion amrywiol. Fodd bynnag, nid oedd heb gloffi weithiau yn ei ymdrechion. Dyma feirniadaeth ar waith o&amp;#039;i eiddo yng ngholofn &amp;#039;&amp;#039;Y Tyst Cymreig&amp;#039;&amp;#039; - er rhaid cyfaddef nad oedd Cymraeg y beirniad yn ddilychwin ychwaith!:&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Roedd Idanfryn yn fardd a gafodd gryn sylw yn ystod ei oes ac mae ei waith ar gael yn y Llyfrgell Genedlaethol.&amp;lt;ref&amp;gt;Llyfrgell Genedlaethol Cymru, Llsg.NLW MS 8469A - Gwaith John Hughes (&amp;#039;Idanfryn&amp;#039;)&amp;lt;/ref&amp;gt; Arferai gyfansoddi cerddi moeswersol digon swynol a ymddangosodd weithiau yn &amp;#039;&amp;#039;Trysorfa y Plant&amp;#039;&amp;#039; yn yr 1860au, ac ambell i emyn, yn ogystal â chyflwyno ysgrifau i gyfnodolion amrywiol. Fodd bynnag, nid oedd heb gloffi weithiau yn ei ymdrechion. Dyma feirniadaeth ar waith o&amp;#039;i eiddo yng ngholofn &amp;#039;&amp;#039;Y Tyst Cymreig&amp;#039;&amp;#039; - er rhaid cyfaddef nad oedd Cymraeg y beirniad yn ddilychwin ychwaith!:&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>Irion</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>https://cof.canolfanuwchgwyrfai.cymru/index.php?title=John_Hughes_(Idanfryn)&amp;diff=8719&amp;oldid=prev</id>
		<title>Irion am 11:06, 25 Ebrill 2020</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://cof.canolfanuwchgwyrfai.cymru/index.php?title=John_Hughes_(Idanfryn)&amp;diff=8719&amp;oldid=prev"/>
		<updated>2020-04-25T11:06:11Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;&lt;/p&gt;
&lt;table style=&quot;background-color: #fff; color: #202122;&quot; data-mw=&quot;interface&quot;&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;tr class=&quot;diff-title&quot; lang=&quot;cy&quot;&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;← Fersiwn hŷn&lt;/td&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;Fersiwn yn ôl 12:06, 25 Ebrill 2020&lt;/td&gt;
				&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot; id=&quot;mw-diff-left-l1&quot;&gt;Llinell 1:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;Llinell 1:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Roedd John Hughes (Idanfryn) (1832-1876) yn athro [[Ysgol Capel Horeb, Rhostryfan]] am flwyddyn neu ddwy tua 1866-7.&amp;lt;ref&amp;gt;W. Hobley, &amp;#039;&amp;#039;Hanes Methodistiaeth Arfon&amp;#039;&amp;#039;, Cyf.I, Dosbarth Clynnog (Caernarfon, 1910), t.236&amp;lt;/ref&amp;gt; Cafodd ei eni ym Mrynsiencyn, Ynys Môn (lle mae tŷ o&amp;#039;r enw Idanfryn).  Roedd o&amp;#039;n athro yn Llanrhaeadr-ym-Mochnant yn union cyn ddod i Rostryfan, a symudodd wedyn i Amlwch erbyn 1869 lle bu&amp;#039;n athro ar yr Ysgol Frytanaidd yno&amp;lt;ref&amp;gt;&amp;#039;&amp;#039;Trysorfa y Plant&amp;#039;&amp;#039;, Tachwedd 1869, t.28&amp;lt;/ref&amp;gt; ac wedyn i Gaernarfon fel pennaeth Ysgol Rad Caernarfon lle bu&amp;#039;n byw hyd ei farwolaeth. Roedd wedi priodi merch y Capten Hugh Owen o Fangor, a bu hithau&amp;#039;n byw yno nes symud at ei merch yng Nghaerdydd tua 1910 a marw yn 1915 yn 73 oed.&amp;lt;ref&amp;gt;&amp;#039;&amp;#039;Cambrian Daily Leader&amp;#039;&amp;#039;, 4.5.1915, t.4&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Roedd John Hughes (Idanfryn) (1832-1876) yn athro [[Ysgol Capel Horeb, Rhostryfan]] am flwyddyn neu ddwy tua 1866-7.&amp;lt;ref&amp;gt;W. Hobley, &amp;#039;&amp;#039;Hanes Methodistiaeth Arfon&amp;#039;&amp;#039;, Cyf.I, Dosbarth Clynnog (Caernarfon, 1910), t.236&amp;lt;/ref&amp;gt; Cafodd ei eni ym Mrynsiencyn, Ynys Môn (lle mae tŷ o&amp;#039;r enw Idanfryn).  Roedd o&amp;#039;n athro yn Llanrhaeadr-ym-Mochnant yn union cyn ddod i Rostryfan, a symudodd wedyn i Amlwch erbyn 1869 lle bu&amp;#039;n athro ar yr Ysgol Frytanaidd yno&amp;lt;ref&amp;gt;&amp;#039;&amp;#039;Trysorfa y Plant&amp;#039;&amp;#039;, Tachwedd 1869, t.28&amp;lt;/ref&amp;gt; ac wedyn i Gaernarfon fel pennaeth Ysgol Rad Caernarfon lle bu&amp;#039;n byw hyd ei farwolaeth. Roedd wedi priodi merch y Capten Hugh Owen o Fangor, a bu hithau&amp;#039;n byw yno nes symud at ei merch yng Nghaerdydd tua 1910 a marw yn 1915 yn 73 oed.&amp;lt;ref&amp;gt;&amp;#039;&amp;#039;Cambrian Daily Leader&amp;#039;&amp;#039;, 4.5.1915, t.4&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Roedd Idanfryn yn fardd a gafodd gryn sylw yn ystod ei oes ac mae ei waith ar gael yn y Llyfrgell Genedlaethol.&amp;lt;ref&amp;gt;Llyfrgell Genedlaethol Cymru, Llsg.NLW MS 8469A - Gwaith John Hughes (&#039;Idanfryn&#039;)&amp;lt;/ref&amp;gt; Arferai gyfansoddi cerddi moeswersol digon swynol a ymddangosodd weithiau yn &#039;&#039;Trysorfa y Plant&#039;&#039; yn yr 1860au, ac ambell i emyn, yn ogystal â chyflwyno ysgrifau i gyfnodolion amrywiol. Fodd bynnag, nid oedd heb gloffi weithiau yn ei ymdrechion. Dyma feirniadaeth ar waith o&#039;i eiddo yng ngholofn &#039;&#039;Y Tyst Cymreig&#039; - er rhaid cyfaddef nad oedd Cymraeg y beirniad yn ddilychwin ychwaith!:&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Roedd Idanfryn yn fardd a gafodd gryn sylw yn ystod ei oes ac mae ei waith ar gael yn y Llyfrgell Genedlaethol.&amp;lt;ref&amp;gt;Llyfrgell Genedlaethol Cymru, Llsg.NLW MS 8469A - Gwaith John Hughes (&#039;Idanfryn&#039;)&amp;lt;/ref&amp;gt; Arferai gyfansoddi cerddi moeswersol digon swynol a ymddangosodd weithiau yn &#039;&#039;Trysorfa y Plant&#039;&#039; yn yr 1860au, ac ambell i emyn, yn ogystal â chyflwyno ysgrifau i gyfnodolion amrywiol. Fodd bynnag, nid oedd heb gloffi weithiau yn ei ymdrechion. Dyma feirniadaeth ar waith o&#039;i eiddo yng ngholofn &#039;&#039;Y Tyst Cymreig&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&#039;&lt;/ins&gt;&#039; - er rhaid cyfaddef nad oedd Cymraeg y beirniad yn ddilychwin ychwaith!:&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;  IDANFRYN.—Y mae genych eiriau fel hyn: &amp;#039;&amp;#039;Tewyllwch—Dinion—Tiwydd—Canio—Digwidd—&amp;#039;&amp;#039;&amp;amp;c. Ac y mae genych benill mor ddigrif a hwn hefyd:  &lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;  IDANFRYN.—Y mae genych eiriau fel hyn: &amp;#039;&amp;#039;Tewyllwch—Dinion—Tiwydd—Canio—Digwidd—&amp;#039;&amp;#039;&amp;amp;c. Ac y mae genych benill mor ddigrif a hwn hefyd:  &lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot; id=&quot;mw-diff-left-l10&quot;&gt;Llinell 10:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;Llinell 10:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;  Da chwi, Idanfryn, mynwch gael Geiriadur a dysgwch wybod y gwahaniaeth sydd rhwng i ac y, a rhwng u, ac y. Y mae genych waith mawr i ddysgu adnabod y llythyrenau, cyn y deuwch i wybod sut i roddi eich meddwl ar bapur yn briodol.  Ac un o&amp;#039;r bethau mwyaf anoddefol genym, yw gweled un nas gall ysgrifenu yr enw &amp;#039;&amp;#039;dyn&amp;#039;&amp;#039; yn cerdded yn warsyth, ac yn cymeryd amo fod yn rhyw beth, ac yntau heb fod yn ddim!&amp;lt;ref&amp;gt;&amp;#039;&amp;#039;Y Tyst Cymreig&amp;#039;&amp;#039;, 9 Hydref 1868, t.6&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;  Da chwi, Idanfryn, mynwch gael Geiriadur a dysgwch wybod y gwahaniaeth sydd rhwng i ac y, a rhwng u, ac y. Y mae genych waith mawr i ddysgu adnabod y llythyrenau, cyn y deuwch i wybod sut i roddi eich meddwl ar bapur yn briodol.  Ac un o&amp;#039;r bethau mwyaf anoddefol genym, yw gweled un nas gall ysgrifenu yr enw &amp;#039;&amp;#039;dyn&amp;#039;&amp;#039; yn cerdded yn warsyth, ac yn cymeryd amo fod yn rhyw beth, ac yntau heb fod yn ddim!&amp;lt;ref&amp;gt;&amp;#039;&amp;#039;Y Tyst Cymreig&amp;#039;&amp;#039;, 9 Hydref 1868, t.6&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Ysgrifennodd golofnau papur newydd weithiau dan y ffugenw &quot;Vox&quot;, &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;ac yn &lt;/del&gt;un o&#039;i golofnau fe ddatgelodd ei hun fel hyn:  &lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Ysgrifennodd golofnau papur newydd weithiau dan y ffugenw &quot;Vox&quot;, &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;colofnau a ddangosai ei hiwmor. Yn &lt;/ins&gt;un o&#039;i golofnau fe ddatgelodd ei hun fel hyn:  &lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;  A phan wybu yntau fod rhai yn holi pwy ydoedd Vox, yr oedd bron tori ar ei draws yn ei ymguddfan. Ond wrth glywed y trwst ar ôl yr ysgrif ar &quot;Bregethwr mawr y Corff&quot;, tybiodd y truan fod cawod fras o glod ar ddisgyn ar rywun na wyddys pwy; a rhag ofn iddo gael colled, dyma fe yn d&#039;od allan yn ben-noeth o&#039;i ogof ddirgel, gan ddywedyd yn wylaidd (?), &#039;Y Vi ydyw Vox.&#039; &#039;Och ni!&#039; ebai y cyhoedd, &#039;ai Idanfryn,—tipyn o school- master anffortunus, a tinker ar un adeg,-ai efe ydyw Vox!! Pw, pw, pw,—lol, trash, ffwlbri,&#039; &amp;amp;c., &amp;amp;,c. Afreidiol yw ychwanegu ddarfod i&#039;r datguddiad hwn ysboilio&#039;r potes ar unwaith.  &lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;  A phan wybu yntau fod rhai yn holi pwy ydoedd Vox, yr oedd bron tori ar ei draws yn ei ymguddfan. Ond wrth glywed y trwst ar ôl yr ysgrif ar &quot;Bregethwr mawr y Corff&quot;, tybiodd y truan fod cawod fras o glod ar ddisgyn ar rywun na wyddys pwy; a rhag ofn iddo gael colled, dyma fe yn d&#039;od allan yn ben-noeth o&#039;i ogof ddirgel, gan ddywedyd yn wylaidd (?), &#039;Y Vi ydyw Vox.&#039; &#039;Och ni!&#039; ebai y cyhoedd, &#039;ai Idanfryn,—tipyn o school-master anffortunus, a tinker ar un adeg, -ai efe ydyw Vox!! Pw, pw, pw,—lol, trash, ffwlbri,&#039; &amp;amp;c., &amp;amp;,c. Afreidiol yw ychwanegu ddarfod i&#039;r datguddiad hwn ysboilio&#039;r potes ar unwaith.&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&amp;lt;ref&amp;gt;&#039;&#039;Y Dydd&#039;&#039;, 17 Medi 1869, t.9&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Bu farw 31 Fai 1876, pan oedd yn byw yn Stryd y Felin, Twtil, Caernarfon ar ôl cystudd hir, gan adael gweddw, pedwar mab a dwy ferch.&amp;lt;ref&amp;gt;&amp;#039;&amp;#039;Llais y Wlad&amp;#039;&amp;#039;, 9 Mehefin 1876, t.8; &amp;#039;&amp;#039;Tarian y Gweithiwr&amp;#039;&amp;#039;, 9 Mehefin 1876, t.1&amp;lt;/ref&amp;gt; Yn eu mysg oedd Gwilym Hughes (Ap Idanfryn), newyddiadurwr amlwg ac ysgrifennydd y &amp;quot;Welsh National Memorial Association&amp;quot;.&amp;lt;ref&amp;gt;Gwefan Rainbow Dragon, [http://www.rainbowdragon.org/2016/11/16/the-strange-world-of-dr-price/], cyrchwyd 23.4.2020&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Bu farw 31 Fai 1876, pan oedd yn byw yn Stryd y Felin, Twtil, Caernarfon ar ôl cystudd hir, gan adael gweddw, pedwar mab a dwy ferch.&amp;lt;ref&amp;gt;&amp;#039;&amp;#039;Llais y Wlad&amp;#039;&amp;#039;, 9 Mehefin 1876, t.8; &amp;#039;&amp;#039;Tarian y Gweithiwr&amp;#039;&amp;#039;, 9 Mehefin 1876, t.1&amp;lt;/ref&amp;gt; Yn eu mysg oedd Gwilym Hughes (Ap Idanfryn), newyddiadurwr amlwg ac ysgrifennydd y &amp;quot;Welsh National Memorial Association&amp;quot;.&amp;lt;ref&amp;gt;Gwefan Rainbow Dragon, [http://www.rainbowdragon.org/2016/11/16/the-strange-world-of-dr-price/], cyrchwyd 23.4.2020&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>Irion</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>https://cof.canolfanuwchgwyrfai.cymru/index.php?title=John_Hughes_(Idanfryn)&amp;diff=8718&amp;oldid=prev</id>
		<title>Irion am 11:03, 25 Ebrill 2020</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://cof.canolfanuwchgwyrfai.cymru/index.php?title=John_Hughes_(Idanfryn)&amp;diff=8718&amp;oldid=prev"/>
		<updated>2020-04-25T11:03:03Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;&lt;/p&gt;
&lt;table style=&quot;background-color: #fff; color: #202122;&quot; data-mw=&quot;interface&quot;&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;tr class=&quot;diff-title&quot; lang=&quot;cy&quot;&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;← Fersiwn hŷn&lt;/td&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;Fersiwn yn ôl 12:03, 25 Ebrill 2020&lt;/td&gt;
				&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot; id=&quot;mw-diff-left-l1&quot;&gt;Llinell 1:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;Llinell 1:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Roedd John Hughes (Idanfryn) (1832-1876) yn athro [[Ysgol Capel Horeb, Rhostryfan]] am flwyddyn neu ddwy tua 1866-7.&amp;lt;ref&amp;gt;W. Hobley, &#039;&#039;Hanes Methodistiaeth Arfon&#039;&#039;, Cyf.I, Dosbarth Clynnog (Caernarfon, 1910), t.236&amp;lt;/ref&amp;gt; Cafodd ei eni ym Mrynsiencyn, Ynys Môn (lle mae tŷ o&#039;r enw Idanfryn).  Roedd o&#039;n athro yn Llanrhaeadr-ym-Mochnant yn union cyn ddod i Rostryfan, a symudodd wedyn i Amlwch erbyn 1869 lle bu&#039;n athro ar yr Ysgol Frytanaidd yno&amp;lt;ref&amp;gt;&#039;&#039;Trysorfa y Plant&#039;&#039;, Tachwedd 1869, t.28&amp;lt;/ref&amp;gt; ac wedyn i Gaernarfon lle bu&#039;n byw hyd ei farwolaeth. Roedd wedi priodi merch y Capten Hugh Owen o Fangor, a bu hithau&#039;n byw yno nes symud at ei merch yng Nghaerdydd tua 1910 a marw yn 1915 yn 73 oed.&amp;lt;ref&amp;gt;&#039;&#039;Cambrian Daily Leader&#039;&#039;, 4.5.1915, t.4&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Roedd John Hughes (Idanfryn) (1832-1876) yn athro [[Ysgol Capel Horeb, Rhostryfan]] am flwyddyn neu ddwy tua 1866-7.&amp;lt;ref&amp;gt;W. Hobley, &#039;&#039;Hanes Methodistiaeth Arfon&#039;&#039;, Cyf.I, Dosbarth Clynnog (Caernarfon, 1910), t.236&amp;lt;/ref&amp;gt; Cafodd ei eni ym Mrynsiencyn, Ynys Môn (lle mae tŷ o&#039;r enw Idanfryn).  Roedd o&#039;n athro yn Llanrhaeadr-ym-Mochnant yn union cyn ddod i Rostryfan, a symudodd wedyn i Amlwch erbyn 1869 lle bu&#039;n athro ar yr Ysgol Frytanaidd yno&amp;lt;ref&amp;gt;&#039;&#039;Trysorfa y Plant&#039;&#039;, Tachwedd 1869, t.28&amp;lt;/ref&amp;gt; ac wedyn i Gaernarfon &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;fel pennaeth Ysgol Rad Caernarfon &lt;/ins&gt;lle bu&#039;n byw hyd ei farwolaeth. Roedd wedi priodi merch y Capten Hugh Owen o Fangor, a bu hithau&#039;n byw yno nes symud at ei merch yng Nghaerdydd tua 1910 a marw yn 1915 yn 73 oed.&amp;lt;ref&amp;gt;&#039;&#039;Cambrian Daily Leader&#039;&#039;, 4.5.1915, t.4&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Roedd Idanfryn yn fardd a gafodd gryn sylw yn ystod ei oes ac mae ei waith ar gael yn y Llyfrgell Genedlaethol.&amp;lt;ref&amp;gt;Llyfrgell Genedlaethol Cymru, Llsg.NLW MS 8469A - Gwaith John Hughes (&#039;Idanfryn&#039;)&amp;lt;/ref&amp;gt; Arferai gyfansoddi cerddi moeswersol digon swynol a ymddangosodd weithiau yn &#039;&#039;Trysorfa y Plant&#039;&#039; yn yr 1860au, ac ambell i emyn, yn ogystal â chyflwyno ysgrifau i gyfnodolion amrywiol. Fodd bynnag, nid oedd heb gloffi weithiau yn ei ymdrechion. Dyma feirniadaeth ar &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;ei &lt;/del&gt;waith yng ngholofn &#039;&#039;Y Tyst Cymreig&#039; - er rhaid cyfaddef nad oedd Cymraeg y beirniad yn ddilychwin ychwaith!:&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Roedd Idanfryn yn fardd a gafodd gryn sylw yn ystod ei oes ac mae ei waith ar gael yn y Llyfrgell Genedlaethol.&amp;lt;ref&amp;gt;Llyfrgell Genedlaethol Cymru, Llsg.NLW MS 8469A - Gwaith John Hughes (&#039;Idanfryn&#039;)&amp;lt;/ref&amp;gt; Arferai gyfansoddi cerddi moeswersol digon swynol a ymddangosodd weithiau yn &#039;&#039;Trysorfa y Plant&#039;&#039; yn yr 1860au, ac ambell i emyn, yn ogystal â chyflwyno ysgrifau i gyfnodolion amrywiol. Fodd bynnag, nid oedd heb gloffi weithiau yn ei ymdrechion. Dyma feirniadaeth ar waith &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;o&#039;i eiddo &lt;/ins&gt;yng ngholofn &#039;&#039;Y Tyst Cymreig&#039; - er rhaid cyfaddef nad oedd Cymraeg y beirniad yn ddilychwin ychwaith!:&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;  IDANFRYN.—Y mae genych eiriau fel hyn: Tewyllwch—Dinion—Tiwydd—Canio—Digwidd—&amp;amp;c. Ac y mae genych benill mor ddigrif a hwn hefyd:  &lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;  IDANFRYN.—Y mae genych eiriau fel hyn: &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&#039;&#039;&lt;/ins&gt;Tewyllwch—Dinion—Tiwydd—Canio—Digwidd—&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&#039;&#039;&lt;/ins&gt;&amp;amp;c. Ac y mae genych benill mor ddigrif a hwn hefyd:  &lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;       &amp;#039;&amp;#039;Mae&amp;#039;r&amp;#039;&amp;#039; hail &amp;#039;&amp;#039;yn&amp;#039;&amp;#039; gweni &amp;#039;&amp;#039;ar y &amp;#039;&amp;#039;brun,  &lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;       &amp;#039;&amp;#039;Mae&amp;#039;r&amp;#039;&amp;#039; hail &amp;#039;&amp;#039;yn&amp;#039;&amp;#039; gweni &amp;#039;&amp;#039;ar y &amp;#039;&amp;#039;brun,  &lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;       &amp;#039;&amp;#039;Wrth wel&amp;#039;d ei&amp;#039;&amp;#039; gisgod &amp;#039;&amp;#039;yn y&amp;#039;&amp;#039; llin;  &lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;       &amp;#039;&amp;#039;Wrth wel&amp;#039;d ei&amp;#039;&amp;#039; gisgod &amp;#039;&amp;#039;yn y&amp;#039;&amp;#039; llin;  &lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot; id=&quot;mw-diff-left-l9&quot;&gt;Llinell 9:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;Llinell 9:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;       &amp;#039;&amp;#039;Gan &amp;#039;&amp;#039;ddeid&amp;#039;&amp;#039; ei fod yn &amp;#039;&amp;#039;ddyrfawr&amp;#039;&amp;#039; les.  &lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;       &amp;#039;&amp;#039;Gan &amp;#039;&amp;#039;ddeid&amp;#039;&amp;#039; ei fod yn &amp;#039;&amp;#039;ddyrfawr&amp;#039;&amp;#039; les.  &lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;  Da chwi, Idanfryn, mynwch gael Geiriadur a dysgwch wybod y gwahaniaeth sydd rhwng i ac y, a rhwng u, ac y. Y mae genych waith mawr i ddysgu adnabod y llythyrenau, cyn y deuwch i wybod sut i roddi eich meddwl ar bapur yn briodol.  Ac un o&amp;#039;r bethau mwyaf anoddefol genym, yw gweled un nas gall ysgrifenu yr enw &amp;#039;&amp;#039;dyn&amp;#039;&amp;#039; yn cerdded yn warsyth, ac yn cymeryd amo fod yn rhyw beth, ac yntau heb fod yn ddim!&amp;lt;ref&amp;gt;&amp;#039;&amp;#039;Y Tyst Cymreig&amp;#039;&amp;#039;, 9 Hydref 1868, t.6&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;  Da chwi, Idanfryn, mynwch gael Geiriadur a dysgwch wybod y gwahaniaeth sydd rhwng i ac y, a rhwng u, ac y. Y mae genych waith mawr i ddysgu adnabod y llythyrenau, cyn y deuwch i wybod sut i roddi eich meddwl ar bapur yn briodol.  Ac un o&amp;#039;r bethau mwyaf anoddefol genym, yw gweled un nas gall ysgrifenu yr enw &amp;#039;&amp;#039;dyn&amp;#039;&amp;#039; yn cerdded yn warsyth, ac yn cymeryd amo fod yn rhyw beth, ac yntau heb fod yn ddim!&amp;lt;ref&amp;gt;&amp;#039;&amp;#039;Y Tyst Cymreig&amp;#039;&amp;#039;, 9 Hydref 1868, t.6&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-deleted&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-deleted&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Ysgrifennodd golofnau papur newydd weithiau dan y ffugenw &quot;Vox&quot;, ac yn un o&#039;i golofnau fe ddatgelodd ei hun fel hyn: &lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-deleted&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-deleted&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt; A phan wybu yntau fod rhai yn holi pwy ydoedd Vox, yr oedd bron tori ar ei draws yn ei ymguddfan. Ond wrth glywed y trwst ar ôl yr ysgrif ar &quot;Bregethwr mawr y Corff&quot;, tybiodd y truan fod cawod fras o glod ar ddisgyn ar rywun na wyddys pwy; a rhag ofn iddo gael colled, dyma fe yn d&#039;od allan yn ben-noeth o&#039;i ogof ddirgel, gan ddywedyd yn wylaidd (?), &#039;Y Vi ydyw Vox.&#039; &#039;Och ni!&#039; ebai y cyhoedd, &#039;ai Idanfryn,—tipyn o school- master anffortunus, a tinker ar un adeg,-ai efe ydyw Vox!! Pw, pw, pw,—lol, trash, ffwlbri,&#039; &amp;amp;c., &amp;amp;,c. Afreidiol yw ychwanegu ddarfod i&#039;r datguddiad hwn ysboilio&#039;r potes ar unwaith. &lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Bu farw 31 Fai 1876, pan oedd yn byw yn Stryd y Felin, Twtil, Caernarfon ar ôl cystudd hir, gan adael gweddw, pedwar mab a dwy ferch.&amp;lt;ref&amp;gt;&amp;#039;&amp;#039;Llais y Wlad&amp;#039;&amp;#039;, 9 Mehefin 1876, t.8; &amp;#039;&amp;#039;Tarian y Gweithiwr&amp;#039;&amp;#039;, 9 Mehefin 1876, t.1&amp;lt;/ref&amp;gt; Yn eu mysg oedd Gwilym Hughes (Ap Idanfryn), newyddiadurwr amlwg ac ysgrifennydd y &amp;quot;Welsh National Memorial Association&amp;quot;.&amp;lt;ref&amp;gt;Gwefan Rainbow Dragon, [http://www.rainbowdragon.org/2016/11/16/the-strange-world-of-dr-price/], cyrchwyd 23.4.2020&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Bu farw 31 Fai 1876, pan oedd yn byw yn Stryd y Felin, Twtil, Caernarfon ar ôl cystudd hir, gan adael gweddw, pedwar mab a dwy ferch.&amp;lt;ref&amp;gt;&amp;#039;&amp;#039;Llais y Wlad&amp;#039;&amp;#039;, 9 Mehefin 1876, t.8; &amp;#039;&amp;#039;Tarian y Gweithiwr&amp;#039;&amp;#039;, 9 Mehefin 1876, t.1&amp;lt;/ref&amp;gt; Yn eu mysg oedd Gwilym Hughes (Ap Idanfryn), newyddiadurwr amlwg ac ysgrifennydd y &amp;quot;Welsh National Memorial Association&amp;quot;.&amp;lt;ref&amp;gt;Gwefan Rainbow Dragon, [http://www.rainbowdragon.org/2016/11/16/the-strange-world-of-dr-price/], cyrchwyd 23.4.2020&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>Irion</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>https://cof.canolfanuwchgwyrfai.cymru/index.php?title=John_Hughes_(Idanfryn)&amp;diff=8717&amp;oldid=prev</id>
		<title>Irion am 10:47, 25 Ebrill 2020</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://cof.canolfanuwchgwyrfai.cymru/index.php?title=John_Hughes_(Idanfryn)&amp;diff=8717&amp;oldid=prev"/>
		<updated>2020-04-25T10:47:53Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;&lt;/p&gt;
&lt;table style=&quot;background-color: #fff; color: #202122;&quot; data-mw=&quot;interface&quot;&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;tr class=&quot;diff-title&quot; lang=&quot;cy&quot;&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;← Fersiwn hŷn&lt;/td&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;Fersiwn yn ôl 11:47, 25 Ebrill 2020&lt;/td&gt;
				&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot; id=&quot;mw-diff-left-l1&quot;&gt;Llinell 1:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;Llinell 1:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Roedd John Hughes (Idanfryn) (1832-1876) yn athro [[Ysgol Capel Horeb, Rhostryfan]] am flwyddyn neu ddwy tua 1866-7.&amp;lt;ref&amp;gt;W. Hobley, &amp;#039;&amp;#039;Hanes Methodistiaeth Arfon&amp;#039;&amp;#039;, Cyf.I, Dosbarth Clynnog (Caernarfon, 1910), t.236&amp;lt;/ref&amp;gt; Cafodd ei eni ym Mrynsiencyn, Ynys Môn (lle mae tŷ o&amp;#039;r enw Idanfryn).  Roedd o&amp;#039;n athro yn Llanrhaeadr-ym-Mochnant yn union cyn ddod i Rostryfan, a symudodd wedyn i Amlwch erbyn 1869 lle bu&amp;#039;n athro ar yr Ysgol Frytanaidd yno&amp;lt;ref&amp;gt;&amp;#039;&amp;#039;Trysorfa y Plant&amp;#039;&amp;#039;, Tachwedd 1869, t.28&amp;lt;/ref&amp;gt; ac wedyn i Gaernarfon lle bu&amp;#039;n byw hyd ei farwolaeth. Roedd wedi priodi merch y Capten Hugh Owen o Fangor, a bu hithau&amp;#039;n byw yno nes symud at ei merch yng Nghaerdydd tua 1910 a marw yn 1915 yn 73 oed.&amp;lt;ref&amp;gt;&amp;#039;&amp;#039;Cambrian Daily Leader&amp;#039;&amp;#039;, 4.5.1915, t.4&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Roedd John Hughes (Idanfryn) (1832-1876) yn athro [[Ysgol Capel Horeb, Rhostryfan]] am flwyddyn neu ddwy tua 1866-7.&amp;lt;ref&amp;gt;W. Hobley, &amp;#039;&amp;#039;Hanes Methodistiaeth Arfon&amp;#039;&amp;#039;, Cyf.I, Dosbarth Clynnog (Caernarfon, 1910), t.236&amp;lt;/ref&amp;gt; Cafodd ei eni ym Mrynsiencyn, Ynys Môn (lle mae tŷ o&amp;#039;r enw Idanfryn).  Roedd o&amp;#039;n athro yn Llanrhaeadr-ym-Mochnant yn union cyn ddod i Rostryfan, a symudodd wedyn i Amlwch erbyn 1869 lle bu&amp;#039;n athro ar yr Ysgol Frytanaidd yno&amp;lt;ref&amp;gt;&amp;#039;&amp;#039;Trysorfa y Plant&amp;#039;&amp;#039;, Tachwedd 1869, t.28&amp;lt;/ref&amp;gt; ac wedyn i Gaernarfon lle bu&amp;#039;n byw hyd ei farwolaeth. Roedd wedi priodi merch y Capten Hugh Owen o Fangor, a bu hithau&amp;#039;n byw yno nes symud at ei merch yng Nghaerdydd tua 1910 a marw yn 1915 yn 73 oed.&amp;lt;ref&amp;gt;&amp;#039;&amp;#039;Cambrian Daily Leader&amp;#039;&amp;#039;, 4.5.1915, t.4&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Roedd Idanfryn yn fardd a gafodd gryn sylw yn ystod ei oes ac mae ei waith ar gael yn y Llyfrgell Genedlaethol.&amp;lt;ref&amp;gt;Llyfrgell Genedlaethol Cymru, Llsg.NLW MS 8469A - Gwaith John Hughes (&#039;Idanfryn&#039;)&amp;lt;/ref&amp;gt; Arferai gyfansoddi cerddi moeswersol digon swynol a ymddangosodd weithiau yn &#039;&#039;Trysorfa y Plant&#039;&#039; yn yr 1860au, ac ambell i emyn, yn ogystal â chyflwyno ysgrifau i gyfnodolion amrywiol. Fodd bynnag, nid oedd heb gloffi weithiau yn ei ymdrechion. Dyma &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;feirniadaethj &lt;/del&gt;ar ei waith yng ngholofn &#039;&#039;Y Tyst Cymreig&#039;&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&#039;&lt;/del&gt;:&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Roedd Idanfryn yn fardd a gafodd gryn sylw yn ystod ei oes ac mae ei waith ar gael yn y Llyfrgell Genedlaethol.&amp;lt;ref&amp;gt;Llyfrgell Genedlaethol Cymru, Llsg.NLW MS 8469A - Gwaith John Hughes (&#039;Idanfryn&#039;)&amp;lt;/ref&amp;gt; Arferai gyfansoddi cerddi moeswersol digon swynol a ymddangosodd weithiau yn &#039;&#039;Trysorfa y Plant&#039;&#039; yn yr 1860au, ac ambell i emyn, yn ogystal â chyflwyno ysgrifau i gyfnodolion amrywiol. Fodd bynnag, nid oedd heb gloffi weithiau yn ei ymdrechion. Dyma &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;feirniadaeth &lt;/ins&gt;ar ei waith yng ngholofn &#039;&#039;Y Tyst Cymreig&#039; &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;- er rhaid cyfaddef nad oedd Cymraeg y beirniad yn ddilychwin ychwaith!&lt;/ins&gt;:&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;  IDANFRYN.—Y mae genych eiriau fel hyn: Tewyllwch—Dinion—Tiwydd—Canio—Digwidd—&amp;amp;c. Ac y mae genych benill mor ddigrif a hwn hefyd:  &lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;  IDANFRYN.—Y mae genych eiriau fel hyn: Tewyllwch—Dinion—Tiwydd—Canio—Digwidd—&amp;amp;c. Ac y mae genych benill mor ddigrif a hwn hefyd:  &lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot; id=&quot;mw-diff-left-l7&quot;&gt;Llinell 7:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;Llinell 7:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;       &amp;#039;&amp;#039;Wrth wel&amp;#039;d ei&amp;#039;&amp;#039; gisgod &amp;#039;&amp;#039;yn y&amp;#039;&amp;#039; llin;  &lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;       &amp;#039;&amp;#039;Wrth wel&amp;#039;d ei&amp;#039;&amp;#039; gisgod &amp;#039;&amp;#039;yn y&amp;#039;&amp;#039; llin;  &lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;       &amp;#039;&amp;#039;Ac mae pob&amp;#039;&amp;#039; din &amp;#039;&amp;#039;yn hoffi &amp;#039;i wres,&amp;#039;&amp;#039;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;       &amp;#039;&amp;#039;Ac mae pob&amp;#039;&amp;#039; din &amp;#039;&amp;#039;yn hoffi &amp;#039;i wres,&amp;#039;&amp;#039;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;       &#039;&#039;Gan &#039;&#039;ddeid&#039;&#039; ei fod yn &#039;&#039;ddyrfawr&#039;&#039; les.&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&quot; &lt;/del&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;       &#039;&#039;Gan &#039;&#039;ddeid&#039;&#039; ei fod yn &#039;&#039;ddyrfawr&#039;&#039; les.  &lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;  Da chwi, Idanfryn, mynwch gael Geiriadur a dysgwch wybod y gwahaniaeth sydd rhwng i ac y, a rhwng u, ac y. Y mae genych waith mawr i ddysgu adnabod y llythyrenau, cyn y deuwch i wybod sut i roddi eich meddwl ar bapur yn briodol.  Ac un o&#039;r bethau mwyaf anoddefol genym, yw gweled un nas gall ysgrifenu yr enw &#039;&#039;dyn&#039;&#039; yn cerdded yn warsyth, ac yn cymeryd amo fod yn rhyw beth, ac yntau heb fod yn ddim!&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;  Da chwi, Idanfryn, mynwch gael Geiriadur a dysgwch wybod y gwahaniaeth sydd rhwng i ac y, a rhwng u, ac y. Y mae genych waith mawr i ddysgu adnabod y llythyrenau, cyn y deuwch i wybod sut i roddi eich meddwl ar bapur yn briodol.  Ac un o&#039;r bethau mwyaf anoddefol genym, yw gweled un nas gall ysgrifenu yr enw &#039;&#039;dyn&#039;&#039; yn cerdded yn warsyth, ac yn cymeryd amo fod yn rhyw beth, ac yntau heb fod yn ddim!&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&amp;lt;ref&amp;gt;&#039;&#039;Y Tyst Cymreig&#039;&#039;, 9 Hydref 1868, t.6&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Bu farw 31 Fai 1876, pan oedd yn byw yn Stryd y Felin, Twtil, Caernarfon ar ôl cystudd hir, gan adael gweddw, pedwar mab a dwy ferch.&amp;lt;ref&amp;gt;&amp;#039;&amp;#039;Llais y Wlad&amp;#039;&amp;#039;, 9 Mehefin 1876, t.8; &amp;#039;&amp;#039;Tarian y Gweithiwr&amp;#039;&amp;#039;, 9 Mehefin 1876, t.1&amp;lt;/ref&amp;gt; Yn eu mysg oedd Gwilym Hughes (Ap Idanfryn), newyddiadurwr amlwg ac ysgrifennydd y &amp;quot;Welsh National Memorial Association&amp;quot;.&amp;lt;ref&amp;gt;Gwefan Rainbow Dragon, [http://www.rainbowdragon.org/2016/11/16/the-strange-world-of-dr-price/], cyrchwyd 23.4.2020&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Bu farw 31 Fai 1876, pan oedd yn byw yn Stryd y Felin, Twtil, Caernarfon ar ôl cystudd hir, gan adael gweddw, pedwar mab a dwy ferch.&amp;lt;ref&amp;gt;&amp;#039;&amp;#039;Llais y Wlad&amp;#039;&amp;#039;, 9 Mehefin 1876, t.8; &amp;#039;&amp;#039;Tarian y Gweithiwr&amp;#039;&amp;#039;, 9 Mehefin 1876, t.1&amp;lt;/ref&amp;gt; Yn eu mysg oedd Gwilym Hughes (Ap Idanfryn), newyddiadurwr amlwg ac ysgrifennydd y &amp;quot;Welsh National Memorial Association&amp;quot;.&amp;lt;ref&amp;gt;Gwefan Rainbow Dragon, [http://www.rainbowdragon.org/2016/11/16/the-strange-world-of-dr-price/], cyrchwyd 23.4.2020&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>Irion</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>https://cof.canolfanuwchgwyrfai.cymru/index.php?title=John_Hughes_(Idanfryn)&amp;diff=8716&amp;oldid=prev</id>
		<title>Irion am 10:45, 25 Ebrill 2020</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://cof.canolfanuwchgwyrfai.cymru/index.php?title=John_Hughes_(Idanfryn)&amp;diff=8716&amp;oldid=prev"/>
		<updated>2020-04-25T10:45:06Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;&lt;/p&gt;
&lt;table style=&quot;background-color: #fff; color: #202122;&quot; data-mw=&quot;interface&quot;&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;tr class=&quot;diff-title&quot; lang=&quot;cy&quot;&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;← Fersiwn hŷn&lt;/td&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;Fersiwn yn ôl 11:45, 25 Ebrill 2020&lt;/td&gt;
				&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot; id=&quot;mw-diff-left-l4&quot;&gt;Llinell 4:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;Llinell 4:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;  IDANFRYN.—Y mae genych eiriau fel hyn: Tewyllwch—Dinion—Tiwydd—Canio—Digwidd—&amp;amp;c. Ac y mae genych benill mor ddigrif a hwn hefyd:  &lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;  IDANFRYN.—Y mae genych eiriau fel hyn: Tewyllwch—Dinion—Tiwydd—Canio—Digwidd—&amp;amp;c. Ac y mae genych benill mor ddigrif a hwn hefyd:  &lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;       &#039;&#039;Mae&#039;r hail yn gweni ar y brun,&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&#039;&#039; &lt;/del&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;       &#039;&#039;Mae&#039;r&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&#039;&#039; &lt;/ins&gt;hail &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&#039;&#039;&lt;/ins&gt;yn&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&#039;&#039; &lt;/ins&gt;gweni &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&#039;&#039;&lt;/ins&gt;ar y &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&#039;&#039;&lt;/ins&gt;brun,  &lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;       &#039;&#039;Wrth wel&#039;d ei gisgod yn y llin;&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&#039;&#039; &lt;/del&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;       &#039;&#039;Wrth wel&#039;d ei&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&#039;&#039; &lt;/ins&gt;gisgod &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&#039;&#039;&lt;/ins&gt;yn y&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&#039;&#039; &lt;/ins&gt;llin;  &lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;       &#039;&#039;Ac mae pob din yn hoffi &#039;i wres,&#039;&#039;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;       &#039;&#039;Ac mae pob&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&#039;&#039; &lt;/ins&gt;din &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&#039;&#039;&lt;/ins&gt;yn hoffi &#039;i wres,&#039;&#039;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;       &#039;&#039;Gan ddeid ei fod yn ddyrfawr les.&quot;  &lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;       &#039;&#039;Gan &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&#039;&#039;&lt;/ins&gt;ddeid&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&#039;&#039; &lt;/ins&gt;ei fod yn &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&#039;&#039;&lt;/ins&gt;ddyrfawr&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&#039;&#039; &lt;/ins&gt;les.&quot;  &lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;  Da chwi, Idanfryn, mynwch gael Geiriadur a dysgwch wybod y gwahaniaeth sydd rhwng i ac y, a rhwng u, ac y. Y mae genych waith mawr i ddysgu adnabod y llythyrenau, cyn y deuwch i wybod sut i roddi eich meddwl ar bapur yn briodol.  Ac un o&amp;#039;r bethau mwyaf anoddefol genym, yw gweled un nas gall ysgrifenu yr enw &amp;#039;&amp;#039;dyn&amp;#039;&amp;#039; yn cerdded yn warsyth, ac yn cymeryd amo fod yn rhyw beth, ac yntau heb fod yn ddim!&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;  Da chwi, Idanfryn, mynwch gael Geiriadur a dysgwch wybod y gwahaniaeth sydd rhwng i ac y, a rhwng u, ac y. Y mae genych waith mawr i ddysgu adnabod y llythyrenau, cyn y deuwch i wybod sut i roddi eich meddwl ar bapur yn briodol.  Ac un o&amp;#039;r bethau mwyaf anoddefol genym, yw gweled un nas gall ysgrifenu yr enw &amp;#039;&amp;#039;dyn&amp;#039;&amp;#039; yn cerdded yn warsyth, ac yn cymeryd amo fod yn rhyw beth, ac yntau heb fod yn ddim!&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>Irion</name></author>
	</entry>
</feed>