<?xml version="1.0"?>
<feed xmlns="http://www.w3.org/2005/Atom" xml:lang="cy">
	<id>https://cof.canolfanuwchgwyrfai.cymru/index.php?action=history&amp;feed=atom&amp;title=James_Ebenezer_Thomas</id>
	<title>James Ebenezer Thomas - Hanes golygu</title>
	<link rel="self" type="application/atom+xml" href="https://cof.canolfanuwchgwyrfai.cymru/index.php?action=history&amp;feed=atom&amp;title=James_Ebenezer_Thomas"/>
	<link rel="alternate" type="text/html" href="https://cof.canolfanuwchgwyrfai.cymru/index.php?title=James_Ebenezer_Thomas&amp;action=history"/>
	<updated>2026-05-06T17:39:10Z</updated>
	<subtitle>Hanes diwygio&#039;r dudalen hon ar y wici</subtitle>
	<generator>MediaWiki 1.43.1</generator>
	<entry>
		<id>https://cof.canolfanuwchgwyrfai.cymru/index.php?title=James_Ebenezer_Thomas&amp;diff=14016&amp;oldid=prev</id>
		<title>Irion am 16:23, 3 Tachwedd 2022</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://cof.canolfanuwchgwyrfai.cymru/index.php?title=James_Ebenezer_Thomas&amp;diff=14016&amp;oldid=prev"/>
		<updated>2022-11-03T16:23:49Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;&lt;/p&gt;
&lt;table style=&quot;background-color: #fff; color: #202122;&quot; data-mw=&quot;interface&quot;&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;tr class=&quot;diff-title&quot; lang=&quot;cy&quot;&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;← Fersiwn hŷn&lt;/td&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;Fersiwn yn ôl 17:23, 3 Tachwedd 2022&lt;/td&gt;
				&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot; id=&quot;mw-diff-left-l36&quot;&gt;Llinell 36:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;Llinell 36:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;[[Categori:Pobl]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;[[Categori:Pobl]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;[[Categori:Beirdd]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;[[Categori:Beirdd]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-deleted&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;[[Categori:Emynwyr]]&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>Irion</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>https://cof.canolfanuwchgwyrfai.cymru/index.php?title=James_Ebenezer_Thomas&amp;diff=14015&amp;oldid=prev</id>
		<title>Irion am 16:23, 3 Tachwedd 2022</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://cof.canolfanuwchgwyrfai.cymru/index.php?title=James_Ebenezer_Thomas&amp;diff=14015&amp;oldid=prev"/>
		<updated>2022-11-03T16:23:22Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;&lt;/p&gt;
&lt;table style=&quot;background-color: #fff; color: #202122;&quot; data-mw=&quot;interface&quot;&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;tr class=&quot;diff-title&quot; lang=&quot;cy&quot;&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;← Fersiwn hŷn&lt;/td&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;Fersiwn yn ôl 17:23, 3 Tachwedd 2022&lt;/td&gt;
				&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot; id=&quot;mw-diff-left-l1&quot;&gt;Llinell 1:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;Llinell 1:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Roedd &#039;&#039;&#039;James Ebenezer Thomas&#039;&#039;&#039; (1843-1861) yn unig fab Ebenezer Thomas (Eben Fardd) a Mary ei wraig. Fe&#039;i ganed ef, ynghyd â&#039;i dair chwaer, yng nghartref y teulu, Bod Gybi, ym mhentref Clynnog Fawr. Cafodd addysg dda gan ei dad gartref cyn mynd yn llanc i ysgol yn Holt, ger Wrecsam. Yno datblygodd ei ddoniau, yn arbennig ym maes mathemateg, ac roedd pob argoel fod gyrfa ddisglair o&#039;i flaen. Fodd bynnag, daliodd yr hen elyn marwol bryd hynny, y dicîau, a bu farw&#039;n 18 oed. Mae wedi ei gladdu gyda&#039;i fam ac aelodau eraill y teulu ym mynwent eglwys Beuno Sant yng Nghlynnog, dros y ffordd i&#039;r gofeb drawiadol sydd ar fedd ei dad, Eben Fardd.  &lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Roedd &#039;&#039;&#039;James Ebenezer Thomas&#039;&#039;&#039; (1843-1861) yn unig fab &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;[[&lt;/ins&gt;Ebenezer Thomas (Eben Fardd)&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;]] &lt;/ins&gt;a Mary ei wraig. Fe&#039;i ganed ef, ynghyd â&#039;i dair chwaer, yng nghartref y teulu, Bod Gybi, ym mhentref &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;[[&lt;/ins&gt;Clynnog Fawr&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;]]&lt;/ins&gt;. Cafodd addysg dda gan ei dad gartref cyn mynd yn llanc i ysgol yn Holt, ger Wrecsam. Yno datblygodd ei ddoniau, yn arbennig ym maes mathemateg, ac roedd pob argoel fod gyrfa ddisglair o&#039;i flaen. Fodd bynnag, daliodd yr hen elyn marwol bryd hynny, y dicîau, a bu farw&#039;n 18 oed. Mae wedi ei gladdu gyda&#039;i fam ac aelodau eraill y teulu ym mynwent &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;[[Eglwys Sant Beuno, Clynnog Fawr|&lt;/ins&gt;eglwys Beuno Sant&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;]] &lt;/ins&gt;yng Nghlynnog, dros y ffordd i&#039;r gofeb drawiadol sydd ar fedd ei dad, Eben Fardd.  &lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Mae rhai o lyfrau gwaith James Ebenezer wedi eu diogelu gyda phapurau ei dad yn Archifau Prifysgol Bangor. Maent yn arbennig o raenus a threfnus ac yn dangos yn amlwg ei fod yn ymdrin â phynciau pur gymhleth ym maes mathemateg, geometreg a morwriaeth o ystyried ei oed. Ac yntau&amp;#039;n fab i un o feirdd amlycaf y cyfnod, fe wnaeth James hefyd ymroi i farddoni er mai ychydig o&amp;#039;i waith a ymddangosodd mewn print. Mabwysiadodd yr enw barddol Iago Fardd. Yn ei gyfrol &amp;#039;&amp;#039;Beirdd Gwerin Eifionydd&amp;#039;&amp;#039; dywed Cybi fod peth o&amp;#039;i waith wedi ei ddiogelu gan Fyrddin Fardd o Chwilog a dichon ei fod ymhlith papurau niferus Myrddin yn y Llyfrgell Genedlaethol. Cyhoeddwyd ychydig emynau o&amp;#039;i waith mewn cyfrol o emynau ei dad, Eben Fardd, sef &amp;#039;&amp;#039;Hymnau&amp;#039;&amp;#039;, a gyhoeddwyd yn Ninbych ym 1862, flwyddyn wedi marw James Ebenezer a blwyddyn cyn marw ei dad. Erbyn hyn mae&amp;#039;r gyfrol fechan hon yn eithriadol o brin. Dyma un emyn a briodolir iddo, sy&amp;#039;n dangos cryn fedr o ystyried ei oed a&amp;#039;i brofiad, ond efallai fod ei dad wedi caboli peth arno:  &lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Mae rhai o lyfrau gwaith James Ebenezer wedi eu diogelu gyda phapurau ei dad yn Archifau Prifysgol Bangor. Maent yn arbennig o raenus a threfnus ac yn dangos yn amlwg ei fod yn ymdrin â phynciau pur gymhleth ym maes mathemateg, geometreg a morwriaeth o ystyried ei oed. Ac yntau&amp;#039;n fab i un o feirdd amlycaf y cyfnod, fe wnaeth James hefyd ymroi i farddoni er mai ychydig o&amp;#039;i waith a ymddangosodd mewn print. Mabwysiadodd yr enw barddol Iago Fardd. Yn ei gyfrol &amp;#039;&amp;#039;Beirdd Gwerin Eifionydd&amp;#039;&amp;#039; dywed Cybi fod peth o&amp;#039;i waith wedi ei ddiogelu gan Fyrddin Fardd o Chwilog a dichon ei fod ymhlith papurau niferus Myrddin yn y Llyfrgell Genedlaethol. Cyhoeddwyd ychydig emynau o&amp;#039;i waith mewn cyfrol o emynau ei dad, Eben Fardd, sef &amp;#039;&amp;#039;Hymnau&amp;#039;&amp;#039;, a gyhoeddwyd yn Ninbych ym 1862, flwyddyn wedi marw James Ebenezer a blwyddyn cyn marw ei dad. Erbyn hyn mae&amp;#039;r gyfrol fechan hon yn eithriadol o brin. Dyma un emyn a briodolir iddo, sy&amp;#039;n dangos cryn fedr o ystyried ei oed a&amp;#039;i brofiad, ond efallai fod ei dad wedi caboli peth arno:  &lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot; id=&quot;mw-diff-left-l29&quot;&gt;Llinell 29:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;Llinell 29:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;   Yna i&amp;#039;r noddfa cawn ein dwyn;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;   Yna i&amp;#039;r noddfa cawn ein dwyn;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;       Iesu&amp;#039;n unig&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;       Iesu&amp;#039;n unig&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;   Sydd yn para&#039;r un o hyd.&#039;&#039;&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;[1]&lt;/del&gt;&#039;&#039;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;   Sydd yn para&#039;r un o hyd.&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&amp;lt;ref&amp;gt;Cybi, &lt;/ins&gt;&#039;&#039;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Beirdd Gwerin Eifionydd&lt;/ins&gt;&#039;&#039;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;, (Pwllheli, 1914), tt.12-14.&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;== Cyfeiriadau ==&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;== Cyfeiriadau ==&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;1. Cybi, &#039;&#039;&lt;/del&gt;Beirdd &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Gwerin Eifionydd&#039;&#039;, (Pwllheli, 1914), tt.12-14.&lt;/del&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;[[Categori:Pobl]]&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-deleted&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;[[Categori:&lt;/ins&gt;Beirdd&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;]]&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>Irion</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>https://cof.canolfanuwchgwyrfai.cymru/index.php?title=James_Ebenezer_Thomas&amp;diff=14006&amp;oldid=prev</id>
		<title>Cyfaill Eben: Crëwyd tudalen newydd yn dechrau gyda &#039;Roedd &#039;&#039;&#039;James Ebenezer Thomas&#039;&#039;&#039; (1843-1861) yn unig fab Ebenezer Thomas (Eben Fardd) a Mary ei wraig. Fe&#039;i ganed ef, ynghyd â&#039;i dair chwaer, yng nghart...&#039;</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://cof.canolfanuwchgwyrfai.cymru/index.php?title=James_Ebenezer_Thomas&amp;diff=14006&amp;oldid=prev"/>
		<updated>2022-11-03T14:29:50Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;Crëwyd tudalen newydd yn dechrau gyda &amp;#039;Roedd &amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;James Ebenezer Thomas&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039; (1843-1861) yn unig fab Ebenezer Thomas (Eben Fardd) a Mary ei wraig. Fe&amp;#039;i ganed ef, ynghyd â&amp;#039;i dair chwaer, yng nghart...&amp;#039;&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;&lt;b&gt;Tudalen newydd&lt;/b&gt;&lt;/p&gt;&lt;div&gt;Roedd &amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;James Ebenezer Thomas&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039; (1843-1861) yn unig fab Ebenezer Thomas (Eben Fardd) a Mary ei wraig. Fe&amp;#039;i ganed ef, ynghyd â&amp;#039;i dair chwaer, yng nghartref y teulu, Bod Gybi, ym mhentref Clynnog Fawr. Cafodd addysg dda gan ei dad gartref cyn mynd yn llanc i ysgol yn Holt, ger Wrecsam. Yno datblygodd ei ddoniau, yn arbennig ym maes mathemateg, ac roedd pob argoel fod gyrfa ddisglair o&amp;#039;i flaen. Fodd bynnag, daliodd yr hen elyn marwol bryd hynny, y dicîau, a bu farw&amp;#039;n 18 oed. Mae wedi ei gladdu gyda&amp;#039;i fam ac aelodau eraill y teulu ym mynwent eglwys Beuno Sant yng Nghlynnog, dros y ffordd i&amp;#039;r gofeb drawiadol sydd ar fedd ei dad, Eben Fardd. &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
Mae rhai o lyfrau gwaith James Ebenezer wedi eu diogelu gyda phapurau ei dad yn Archifau Prifysgol Bangor. Maent yn arbennig o raenus a threfnus ac yn dangos yn amlwg ei fod yn ymdrin â phynciau pur gymhleth ym maes mathemateg, geometreg a morwriaeth o ystyried ei oed. Ac yntau&amp;#039;n fab i un o feirdd amlycaf y cyfnod, fe wnaeth James hefyd ymroi i farddoni er mai ychydig o&amp;#039;i waith a ymddangosodd mewn print. Mabwysiadodd yr enw barddol Iago Fardd. Yn ei gyfrol &amp;#039;&amp;#039;Beirdd Gwerin Eifionydd&amp;#039;&amp;#039; dywed Cybi fod peth o&amp;#039;i waith wedi ei ddiogelu gan Fyrddin Fardd o Chwilog a dichon ei fod ymhlith papurau niferus Myrddin yn y Llyfrgell Genedlaethol. Cyhoeddwyd ychydig emynau o&amp;#039;i waith mewn cyfrol o emynau ei dad, Eben Fardd, sef &amp;#039;&amp;#039;Hymnau&amp;#039;&amp;#039;, a gyhoeddwyd yn Ninbych ym 1862, flwyddyn wedi marw James Ebenezer a blwyddyn cyn marw ei dad. Erbyn hyn mae&amp;#039;r gyfrol fechan hon yn eithriadol o brin. Dyma un emyn a briodolir iddo, sy&amp;#039;n dangos cryn fedr o ystyried ei oed a&amp;#039;i brofiad, ond efallai fod ei dad wedi caboli peth arno: &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
  Y mae croesaw i droseddwyr&lt;br /&gt;
  Ddod yn ôl i dŷ eu Tad;&lt;br /&gt;
  Cânt dderbyniad o&amp;#039;r fath oreu,&lt;br /&gt;
  Cânt yng Nghrist faddeuant rhad;&lt;br /&gt;
      Er mwyn Iesu,&lt;br /&gt;
  Gwneir hwy&amp;#039;n berffaith ddedwydd byth. &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
  Yn eu hisel radd a&amp;#039;u tlodi,&lt;br /&gt;
  Crist a&amp;#039;u cofiodd yn Ei ras;&lt;br /&gt;
  A dibrisiodd uchter mawredd,&lt;br /&gt;
  Gan gymeryd agwedd gwas;&lt;br /&gt;
     Byw a marw&lt;br /&gt;
  Wnaeth i&amp;#039;n cyfoethogi ni. &lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
  Cariad Duw sy&amp;#039;n annherfynol,&lt;br /&gt;
  Môr tragwyddol yw, heb drai;&lt;br /&gt;
  Dyn yn wrthrych a gymerodd,&lt;br /&gt;
  Mynnodd drefn i faddeu bai;&lt;br /&gt;
     Beiau filoedd&lt;br /&gt;
  A faddeuir drwy y drefn.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
  Awn at Grist tra mae E&amp;#039;n gwahodd,&lt;br /&gt;
  Ufuddhawn i&amp;#039;w alwad fwyn;&lt;br /&gt;
  Rhoddwn ein hymddiried ynoddo,&lt;br /&gt;
  Yna i&amp;#039;r noddfa cawn ein dwyn;&lt;br /&gt;
      Iesu&amp;#039;n unig&lt;br /&gt;
  Sydd yn para&amp;#039;r un o hyd.&amp;#039;&amp;#039;[1]&amp;#039;&amp;#039;&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
== Cyfeiriadau ==&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
1. Cybi, &amp;#039;&amp;#039;Beirdd Gwerin Eifionydd&amp;#039;&amp;#039;, (Pwllheli, 1914), tt.12-14.&lt;/div&gt;</summary>
		<author><name>Cyfaill Eben</name></author>
	</entry>
</feed>