<?xml version="1.0"?>
<feed xmlns="http://www.w3.org/2005/Atom" xml:lang="cy">
	<id>https://cof.canolfanuwchgwyrfai.cymru/index.php?action=history&amp;feed=atom&amp;title=Isaac_Harries</id>
	<title>Isaac Harries - Hanes golygu</title>
	<link rel="self" type="application/atom+xml" href="https://cof.canolfanuwchgwyrfai.cymru/index.php?action=history&amp;feed=atom&amp;title=Isaac_Harries"/>
	<link rel="alternate" type="text/html" href="https://cof.canolfanuwchgwyrfai.cymru/index.php?title=Isaac_Harries&amp;action=history"/>
	<updated>2026-05-06T17:50:48Z</updated>
	<subtitle>Hanes diwygio&#039;r dudalen hon ar y wici</subtitle>
	<generator>MediaWiki 1.43.1</generator>
	<entry>
		<id>https://cof.canolfanuwchgwyrfai.cymru/index.php?title=Isaac_Harries&amp;diff=13877&amp;oldid=prev</id>
		<title>Irion am 16:57, 4 Hydref 2022</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://cof.canolfanuwchgwyrfai.cymru/index.php?title=Isaac_Harries&amp;diff=13877&amp;oldid=prev"/>
		<updated>2022-10-04T16:57:29Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;&lt;/p&gt;
&lt;table style=&quot;background-color: #fff; color: #202122;&quot; data-mw=&quot;interface&quot;&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;tr class=&quot;diff-title&quot; lang=&quot;cy&quot;&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;← Fersiwn hŷn&lt;/td&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;Fersiwn yn ôl 17:57, 4 Hydref 2022&lt;/td&gt;
				&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot; id=&quot;mw-diff-left-l12&quot;&gt;Llinell 12:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;Llinell 12:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Tua 1848, fe fudodd i Lundain lle cadwai gwmni â gwehilion cymdeithas, yn ôl Rees a Thomas. Disgrifiai ei hun fel &amp;quot;asiant&amp;quot;, heblaw pan oedd am ennill rhyw fantais, pan gyfeiriai ato ei hun fel &amp;quot;gweinidog anghydffurfiol&amp;quot;. Ym mis Hydref 1848, fe&amp;#039;i carcharwyd am flwyddyn gyda llafur caled am honni ei fod yn weinidog mewn dyled oherwydd iddo godi capel ac ysgolion yng Nghymru ond heb fedru sicrhau tanysgrifiadau digonol. Salem y Sir Gaernarfon oedd y pentref dan sylw yn ôl Harries, ond profwyd nad oedd (y pryd hynny beth bynnag) unrhyw bentref o&amp;#039;r fath enw yn y sir.&amp;lt;ref&amp;gt;&amp;#039;&amp;#039;North Wales Chronicle&amp;#039;&amp;#039;, 3.10.1848&amp;lt;/ref&amp;gt; Dichon mai ef hefyd oedd yr Isaac Harding Harris, alias John Phillip Phillips, a garcharwyd yn yr Old Bailey am flwyddyn am ddwyn dau hanner coron trwy dwyll.&amp;lt;ref&amp;gt;Trafodion yr Old Bailey, [https://www.oldbaileyonline.org/print.jsp?div=t18480918]&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Tua 1848, fe fudodd i Lundain lle cadwai gwmni â gwehilion cymdeithas, yn ôl Rees a Thomas. Disgrifiai ei hun fel &amp;quot;asiant&amp;quot;, heblaw pan oedd am ennill rhyw fantais, pan gyfeiriai ato ei hun fel &amp;quot;gweinidog anghydffurfiol&amp;quot;. Ym mis Hydref 1848, fe&amp;#039;i carcharwyd am flwyddyn gyda llafur caled am honni ei fod yn weinidog mewn dyled oherwydd iddo godi capel ac ysgolion yng Nghymru ond heb fedru sicrhau tanysgrifiadau digonol. Salem y Sir Gaernarfon oedd y pentref dan sylw yn ôl Harries, ond profwyd nad oedd (y pryd hynny beth bynnag) unrhyw bentref o&amp;#039;r fath enw yn y sir.&amp;lt;ref&amp;gt;&amp;#039;&amp;#039;North Wales Chronicle&amp;#039;&amp;#039;, 3.10.1848&amp;lt;/ref&amp;gt; Dichon mai ef hefyd oedd yr Isaac Harding Harris, alias John Phillip Phillips, a garcharwyd yn yr Old Bailey am flwyddyn am ddwyn dau hanner coron trwy dwyll.&amp;lt;ref&amp;gt;Trafodion yr Old Bailey, [https://www.oldbaileyonline.org/print.jsp?div=t18480918]&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Erbyn 1851, roedd yn byw gyda&#039;i wraig Ann a&#039;i ferch Elizabeth yn Bishopsgate, Llundain, lle y&#039;i disgrifir fel &#039;&#039;traveller in cordials&#039;&#039;&amp;lt;ref&amp;gt;Cyfrifiad Bishopsgate, Llundain, 1851&amp;lt;/ref&amp;gt; - roedd, nid yn annisgwyl, wedi rhoi heibio&#039;i waith fel gweinidog. Erbyn 1856, roedd o wedi troi at droseddu eto, gan ymddangos mewn Llys Ynadon yn Llundain ar gyhuddiad o ddefnyddio llythyr ffug i ofyn am arian; honnai unwaith eto ei fod yn weinidog mewn dyled oherwydd iddo godi capel ac ysgolion yng Nghymru ond heb fedru sicrhau tanysgrifiadau digonol. &amp;lt;ref&amp;gt;&#039;&#039;North Wales Chronicle&#039;&#039;, 3.4.1858&amp;lt;/ref&amp;gt; Erbyn 1858, roedd yn ôl mewn llys ar yr un cyhuddiad, ac am ddwyn o dai, gan adael dyn y tu allan i&#039;r tai rhag i rywun ei ddal; am hyn fe&#039;i gyrrwyd i sefyll ei brawf yn Llys Aseis Llundain.&amp;lt;ref&amp;gt;&#039;&#039;London Morning News&#039;&#039;, 29.3.1858&amp;lt;/ref&amp;gt; . Ym 1861, roedd Isaac a&#039;i wraig Ann yn lletya mewn tŷ lodjin yn Stepney, Llundain, lle nodir ei fod yn briod ac yn gweithio fel &quot;writer in a printing office&quot; &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;- roedd ei dad wedi bod yn argraffydd a chyhoeddwr yng Nghaerfyrddin&lt;/del&gt;.&amp;lt;ref&amp;gt;Cyfrifiad Stepney, Tower Hamlets, Llundain, 1861.&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Erbyn 1851, roedd yn byw gyda&#039;i wraig Ann a&#039;i ferch Elizabeth yn Bishopsgate, Llundain, lle y&#039;i disgrifir fel &#039;&#039;traveller in cordials&#039;&#039;&amp;lt;ref&amp;gt;Cyfrifiad Bishopsgate, Llundain, 1851&amp;lt;/ref&amp;gt; - roedd, nid yn annisgwyl, wedi rhoi heibio&#039;i waith fel gweinidog. Erbyn 1856, roedd o wedi troi at droseddu eto, gan ymddangos mewn Llys Ynadon yn Llundain ar gyhuddiad o ddefnyddio llythyr ffug i ofyn am arian; honnai unwaith eto ei fod yn weinidog mewn dyled oherwydd iddo godi capel ac ysgolion yng Nghymru ond heb fedru sicrhau tanysgrifiadau digonol. &amp;lt;ref&amp;gt;&#039;&#039;North Wales Chronicle&#039;&#039;, 3.4.1858&amp;lt;/ref&amp;gt; Erbyn 1858, roedd yn ôl mewn llys ar yr un cyhuddiad, ac am ddwyn o dai, gan adael dyn y tu allan i&#039;r tai rhag i rywun ei ddal; am hyn fe&#039;i gyrrwyd i sefyll ei brawf yn Llys Aseis Llundain.&amp;lt;ref&amp;gt;&#039;&#039;London Morning News&#039;&#039;, 29.3.1858&amp;lt;/ref&amp;gt; . Ym 1861, roedd Isaac a&#039;i wraig Ann yn lletya mewn tŷ lodjin yn Stepney, Llundain, lle nodir ei fod yn briod ac yn gweithio fel &quot;writer in a printing office&quot;.&amp;lt;ref&amp;gt;Cyfrifiad Stepney, Tower Hamlets, Llundain, 1861.&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Bu farw tua 1868.&amp;lt;ref&amp;gt;Sylfeinir yr erthygl yn ei ffurf wreiddiol ar erthygl Thomas Richards yn &amp;#039;&amp;#039;Y Bywgraffiadur Cymreig&amp;#039;&amp;#039; ac ar T. Rees a J. Thomas, &amp;#039;&amp;#039;Hanes Eglwysi Annibynnol Cymru&amp;#039;&amp;#039;, Cyf. 3, tt.227-32&amp;lt;/ref&amp;gt; Y si oedd ei fod wedi marw ar stryd yn Llundain, &amp;quot;yn grwydryn digartref&amp;quot;.&amp;lt;ref&amp;gt;S. Rees, &amp;#039;&amp;#039;Gweinidogion Caersalem&amp;#039;&amp;#039;, (Cymru, Cyf. XXVI, 1904), t.186&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Bu farw tua 1868.&amp;lt;ref&amp;gt;Sylfeinir yr erthygl yn ei ffurf wreiddiol ar erthygl Thomas Richards yn &amp;#039;&amp;#039;Y Bywgraffiadur Cymreig&amp;#039;&amp;#039; ac ar T. Rees a J. Thomas, &amp;#039;&amp;#039;Hanes Eglwysi Annibynnol Cymru&amp;#039;&amp;#039;, Cyf. 3, tt.227-32&amp;lt;/ref&amp;gt; Y si oedd ei fod wedi marw ar stryd yn Llundain, &amp;quot;yn grwydryn digartref&amp;quot;.&amp;lt;ref&amp;gt;S. Rees, &amp;#039;&amp;#039;Gweinidogion Caersalem&amp;#039;&amp;#039;, (Cymru, Cyf. XXVI, 1904), t.186&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>Irion</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>https://cof.canolfanuwchgwyrfai.cymru/index.php?title=Isaac_Harries&amp;diff=13869&amp;oldid=prev</id>
		<title>Irion am 12:21, 3 Hydref 2022</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://cof.canolfanuwchgwyrfai.cymru/index.php?title=Isaac_Harries&amp;diff=13869&amp;oldid=prev"/>
		<updated>2022-10-03T12:21:07Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;&lt;/p&gt;
&lt;table style=&quot;background-color: #fff; color: #202122;&quot; data-mw=&quot;interface&quot;&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;tr class=&quot;diff-title&quot; lang=&quot;cy&quot;&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;← Fersiwn hŷn&lt;/td&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;Fersiwn yn ôl 13:21, 3 Hydref 2022&lt;/td&gt;
				&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot; id=&quot;mw-diff-left-l15&quot;&gt;Llinell 15:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;Llinell 15:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Bu farw tua 1868.&amp;lt;ref&amp;gt;Sylfeinir yr erthygl yn ei ffurf wreiddiol ar erthygl Thomas Richards yn &amp;#039;&amp;#039;Y Bywgraffiadur Cymreig&amp;#039;&amp;#039; ac ar T. Rees a J. Thomas, &amp;#039;&amp;#039;Hanes Eglwysi Annibynnol Cymru&amp;#039;&amp;#039;, Cyf. 3, tt.227-32&amp;lt;/ref&amp;gt; Y si oedd ei fod wedi marw ar stryd yn Llundain, &amp;quot;yn grwydryn digartref&amp;quot;.&amp;lt;ref&amp;gt;S. Rees, &amp;#039;&amp;#039;Gweinidogion Caersalem&amp;#039;&amp;#039;, (Cymru, Cyf. XXVI, 1904), t.186&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Bu farw tua 1868.&amp;lt;ref&amp;gt;Sylfeinir yr erthygl yn ei ffurf wreiddiol ar erthygl Thomas Richards yn &amp;#039;&amp;#039;Y Bywgraffiadur Cymreig&amp;#039;&amp;#039; ac ar T. Rees a J. Thomas, &amp;#039;&amp;#039;Hanes Eglwysi Annibynnol Cymru&amp;#039;&amp;#039;, Cyf. 3, tt.227-32&amp;lt;/ref&amp;gt; Y si oedd ei fod wedi marw ar stryd yn Llundain, &amp;quot;yn grwydryn digartref&amp;quot;.&amp;lt;ref&amp;gt;S. Rees, &amp;#039;&amp;#039;Gweinidogion Caersalem&amp;#039;&amp;#039;, (Cymru, Cyf. XXVI, 1904), t.186&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-deleted&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-deleted&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Ni ddylid cymysgu Isaac Harding Harries gyda gweinidog arall a ranai&#039;r un enw, sef y Parch. Isaac Harries, a fu&#039;n weinidog digon dilychwin ar Gapel Bethel yn Yr Wyddgrug o 1825 hyd ei farwolaeth ym 1863.&amp;lt;ref&amp;gt;Metadata ar gyfer catalog Llsgau. Cwrtmawr 461B yn y Llyfrgell Genedlaethol, cyrchwyd 03.10.2022&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;==Cyfeiriadau==&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;==Cyfeiriadau==&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>Irion</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>https://cof.canolfanuwchgwyrfai.cymru/index.php?title=Isaac_Harries&amp;diff=11696&amp;oldid=prev</id>
		<title>Irion am 15:23, 23 Mehefin 2021</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://cof.canolfanuwchgwyrfai.cymru/index.php?title=Isaac_Harries&amp;diff=11696&amp;oldid=prev"/>
		<updated>2021-06-23T15:23:12Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;&lt;/p&gt;
&lt;table style=&quot;background-color: #fff; color: #202122;&quot; data-mw=&quot;interface&quot;&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;tr class=&quot;diff-title&quot; lang=&quot;cy&quot;&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;← Fersiwn hŷn&lt;/td&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;Fersiwn yn ôl 16:23, 23 Mehefin 2021&lt;/td&gt;
				&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot; id=&quot;mw-diff-left-l12&quot;&gt;Llinell 12:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;Llinell 12:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Tua 1848, fe fudodd i Lundain lle cadwai gwmni â gwehilion cymdeithas, yn ôl Rees a Thomas. Disgrifiai ei hun fel &amp;quot;asiant&amp;quot;, heblaw pan oedd am ennill rhyw fantais, pan gyfeiriai ato ei hun fel &amp;quot;gweinidog anghydffurfiol&amp;quot;. Ym mis Hydref 1848, fe&amp;#039;i carcharwyd am flwyddyn gyda llafur caled am honni ei fod yn weinidog mewn dyled oherwydd iddo godi capel ac ysgolion yng Nghymru ond heb fedru sicrhau tanysgrifiadau digonol. Salem y Sir Gaernarfon oedd y pentref dan sylw yn ôl Harries, ond profwyd nad oedd (y pryd hynny beth bynnag) unrhyw bentref o&amp;#039;r fath enw yn y sir.&amp;lt;ref&amp;gt;&amp;#039;&amp;#039;North Wales Chronicle&amp;#039;&amp;#039;, 3.10.1848&amp;lt;/ref&amp;gt; Dichon mai ef hefyd oedd yr Isaac Harding Harris, alias John Phillip Phillips, a garcharwyd yn yr Old Bailey am flwyddyn am ddwyn dau hanner coron trwy dwyll.&amp;lt;ref&amp;gt;Trafodion yr Old Bailey, [https://www.oldbaileyonline.org/print.jsp?div=t18480918]&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Tua 1848, fe fudodd i Lundain lle cadwai gwmni â gwehilion cymdeithas, yn ôl Rees a Thomas. Disgrifiai ei hun fel &amp;quot;asiant&amp;quot;, heblaw pan oedd am ennill rhyw fantais, pan gyfeiriai ato ei hun fel &amp;quot;gweinidog anghydffurfiol&amp;quot;. Ym mis Hydref 1848, fe&amp;#039;i carcharwyd am flwyddyn gyda llafur caled am honni ei fod yn weinidog mewn dyled oherwydd iddo godi capel ac ysgolion yng Nghymru ond heb fedru sicrhau tanysgrifiadau digonol. Salem y Sir Gaernarfon oedd y pentref dan sylw yn ôl Harries, ond profwyd nad oedd (y pryd hynny beth bynnag) unrhyw bentref o&amp;#039;r fath enw yn y sir.&amp;lt;ref&amp;gt;&amp;#039;&amp;#039;North Wales Chronicle&amp;#039;&amp;#039;, 3.10.1848&amp;lt;/ref&amp;gt; Dichon mai ef hefyd oedd yr Isaac Harding Harris, alias John Phillip Phillips, a garcharwyd yn yr Old Bailey am flwyddyn am ddwyn dau hanner coron trwy dwyll.&amp;lt;ref&amp;gt;Trafodion yr Old Bailey, [https://www.oldbaileyonline.org/print.jsp?div=t18480918]&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Erbyn 1851, roedd yn byw gyda&#039;i wraig Ann a&#039;i ferch Elizabeth yn Bishopsgate, Llundain, lle y&#039;i disgrifir fel &#039;&#039;traveller in cordials&#039;&#039;&amp;lt;ref&amp;gt;Cyfrifiad Bishopsgate, Llundain, 1851&amp;lt;/ref&amp;gt; - roedd, nid yn annisgwyl, wedi rhoi heibio&#039;i waith fel gweinidog. Erbyn 1856, roedd o wedi troi at droseddu eto, gan ymddangos mewn Llys Ynadon yn Llundain ar gyhuddiad o ddefnyddio llythyr ffug i ofyn am arian; honnai unwaith eto ei fod yn weinidog mewn dyled oherwydd iddo godi capel ac ysgolion yng Nghymru ond heb fedru sicrhau tanysgrifiadau digonol. &amp;lt;ref&amp;gt;&#039;&#039;North Wales Chronicle&#039;&#039;, 3.4.1858&amp;lt;/ref&amp;gt; Erbyn 1858, roedd yn ôl mewn llys ar yr un cyhuddiad, ac am ddwyn o dai, gan adael dyn y tu allan i&#039;r tai rhag i rywun ei ddal; am hyn fe&#039;i gyrrwyd &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;is &lt;/del&gt;sefyll ei brawf yn Llys Aseis Llundain.&amp;lt;ref&amp;gt;&#039;&#039;London Morning News&#039;&#039;, 29.3.1858&amp;lt;/ref&amp;gt; . Ym 1861, roedd Isaac a&#039;i wraig Ann yn lletya mewn tŷ lodjin yn Stepney, Llundain, lle nodir ei fod yn briod ac yn gweithio fel &quot;writer in a printing office&quot; - roedd ei dad wedi bod yn argraffydd a chyhoeddwr yng Nghaerfyrddin.&amp;lt;ref&amp;gt;Cyfrifiad Stepney, Tower Hamlets, Llundain, 1861.&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Erbyn 1851, roedd yn byw gyda&#039;i wraig Ann a&#039;i ferch Elizabeth yn Bishopsgate, Llundain, lle y&#039;i disgrifir fel &#039;&#039;traveller in cordials&#039;&#039;&amp;lt;ref&amp;gt;Cyfrifiad Bishopsgate, Llundain, 1851&amp;lt;/ref&amp;gt; - roedd, nid yn annisgwyl, wedi rhoi heibio&#039;i waith fel gweinidog. Erbyn 1856, roedd o wedi troi at droseddu eto, gan ymddangos mewn Llys Ynadon yn Llundain ar gyhuddiad o ddefnyddio llythyr ffug i ofyn am arian; honnai unwaith eto ei fod yn weinidog mewn dyled oherwydd iddo godi capel ac ysgolion yng Nghymru ond heb fedru sicrhau tanysgrifiadau digonol. &amp;lt;ref&amp;gt;&#039;&#039;North Wales Chronicle&#039;&#039;, 3.4.1858&amp;lt;/ref&amp;gt; Erbyn 1858, roedd yn ôl mewn llys ar yr un cyhuddiad, ac am ddwyn o dai, gan adael dyn y tu allan i&#039;r tai rhag i rywun ei ddal; am hyn fe&#039;i gyrrwyd &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;i &lt;/ins&gt;sefyll ei brawf yn Llys Aseis Llundain.&amp;lt;ref&amp;gt;&#039;&#039;London Morning News&#039;&#039;, 29.3.1858&amp;lt;/ref&amp;gt; . Ym 1861, roedd Isaac a&#039;i wraig Ann yn lletya mewn tŷ lodjin yn Stepney, Llundain, lle nodir ei fod yn briod ac yn gweithio fel &quot;writer in a printing office&quot; - roedd ei dad wedi bod yn argraffydd a chyhoeddwr yng Nghaerfyrddin.&amp;lt;ref&amp;gt;Cyfrifiad Stepney, Tower Hamlets, Llundain, 1861.&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Bu farw tua 1868.&amp;lt;ref&amp;gt;Sylfeinir yr erthygl yn ei ffurf wreiddiol ar erthygl Thomas Richards yn &amp;#039;&amp;#039;Y Bywgraffiadur Cymreig&amp;#039;&amp;#039; ac ar T. Rees a J. Thomas, &amp;#039;&amp;#039;Hanes Eglwysi Annibynnol Cymru&amp;#039;&amp;#039;, Cyf. 3, tt.227-32&amp;lt;/ref&amp;gt; Y si oedd ei fod wedi marw ar stryd yn Llundain, &amp;quot;yn grwydryn digartref&amp;quot;.&amp;lt;ref&amp;gt;S. Rees, &amp;#039;&amp;#039;Gweinidogion Caersalem&amp;#039;&amp;#039;, (Cymru, Cyf. XXVI, 1904), t.186&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Bu farw tua 1868.&amp;lt;ref&amp;gt;Sylfeinir yr erthygl yn ei ffurf wreiddiol ar erthygl Thomas Richards yn &amp;#039;&amp;#039;Y Bywgraffiadur Cymreig&amp;#039;&amp;#039; ac ar T. Rees a J. Thomas, &amp;#039;&amp;#039;Hanes Eglwysi Annibynnol Cymru&amp;#039;&amp;#039;, Cyf. 3, tt.227-32&amp;lt;/ref&amp;gt; Y si oedd ei fod wedi marw ar stryd yn Llundain, &amp;quot;yn grwydryn digartref&amp;quot;.&amp;lt;ref&amp;gt;S. Rees, &amp;#039;&amp;#039;Gweinidogion Caersalem&amp;#039;&amp;#039;, (Cymru, Cyf. XXVI, 1904), t.186&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>Irion</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>https://cof.canolfanuwchgwyrfai.cymru/index.php?title=Isaac_Harries&amp;diff=11694&amp;oldid=prev</id>
		<title>Cyfaill Eben am 09:29, 23 Mehefin 2021</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://cof.canolfanuwchgwyrfai.cymru/index.php?title=Isaac_Harries&amp;diff=11694&amp;oldid=prev"/>
		<updated>2021-06-23T09:29:10Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;&lt;/p&gt;
&lt;table style=&quot;background-color: #fff; color: #202122;&quot; data-mw=&quot;interface&quot;&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;tr class=&quot;diff-title&quot; lang=&quot;cy&quot;&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;← Fersiwn hŷn&lt;/td&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;Fersiwn yn ôl 10:29, 23 Mehefin 2021&lt;/td&gt;
				&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot; id=&quot;mw-diff-left-l2&quot;&gt;Llinell 2:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;Llinell 2:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;[[Delwedd:Llyfr Isaac Harries .png|bawd|de|500px|Holiedydd Efengylaidd Isaac Harries]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;[[Delwedd:Llyfr Isaac Harries .png|bawd|de|500px|Holiedydd Efengylaidd Isaac Harries]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Gweinidog gyda&#039;r Annibynwyr oedd &#039;&#039;&#039;Isaac Harding Harries&#039;&#039;&#039; (1810-c.1868) a wasanaethodd am rai blynyddoedd yn [[Dyffryn Nantlle|Nyffryn Nantlle]] yn &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;yr &lt;/del&gt;1830au.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Gweinidog gyda&#039;r Annibynwyr oedd &#039;&#039;&#039;Isaac Harding Harries&#039;&#039;&#039; (1810-c.1868) a wasanaethodd am rai blynyddoedd yn [[Dyffryn Nantlle|Nyffryn Nantlle]] yn &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;y &lt;/ins&gt;1830au.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Fe &#039;i &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;anwyd &lt;/del&gt;yn &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Nroedyraur&lt;/del&gt;, Sir Aberteifi&amp;lt;ref&amp;gt;Cyfrifiad Bishopsgate, Llundain, 1851&amp;lt;/ref&amp;gt; ac fe&#039;i &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;godwyd &lt;/del&gt;i bregethu yn y Cendl, Sir Fynwy, gan fynychu Athrofa Neuaddlwyd yn Henfynyw, Ceredigion. Yn ôl yr hanes, roedd yn anerchydd cadarn ac argyhoeddiadol. Daeth i Ddyffryn Nantlle ym 1831 fel gweinidog ar achos Annibynnol [[Tal-y-sarn]] a [[Capel Pisgah (A), Carmel|Chapel Pisgah, Carmel]]. Fe oedd yn gyfrifol am sbarduno codi capeli Annibynnol yn [[Capel Drws-y-coed (A)|Nhrws-y-coed]] a [[Capel Soar (A), Pen-y-groes|Phen-y-groes]]. Er ei arabedd a&#039;i frwdfrydedd, fodd bynnag, mae&#039;n debyg iddo fod yn anonest ac annibynadwy ym materion cyllidol. Yn ôl haneswyr cynnar yr Annibynwyr, &#039;&#039;Pe buasai ei fuchedd yn cyfateb i&#039;w &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;talentau &lt;/del&gt;gallasai fod yn ddyn defnyddiol iawn; ond yr oedd yn gymeriad llygredig ac annuwiol. Ymgymerai ag anturiaethau masnachol, a llwyddai trwy ei gyfrwystra i fyned dros ben pobl ddiniwed am eu harian, ac nid oedd ynddo onestrwydd a geirwiredd i gwblhau ei ymrwymiadau. Yr oedd yn un o&#039;r cymeriadau gwaethaf ym mhob ystyr a fu erioed yn ymlusgo wrth y weinidogaeth.&quot;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Fe &#039;i &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;ganwyd &lt;/ins&gt;yn &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Nhroed-yr-aur&lt;/ins&gt;, Sir Aberteifi&amp;lt;ref&amp;gt;Cyfrifiad Bishopsgate, Llundain, 1851&amp;lt;/ref&amp;gt; ac fe&#039;i &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;codwyd &lt;/ins&gt;i bregethu yn y Cendl, Sir Fynwy, gan fynychu Athrofa Neuaddlwyd yn Henfynyw, Ceredigion. Yn ôl yr hanes, roedd yn anerchydd cadarn ac argyhoeddiadol. Daeth i Ddyffryn Nantlle ym 1831 fel gweinidog ar achos Annibynnol [[Tal-y-sarn]] a [[Capel Pisgah (A), Carmel|Chapel Pisgah, Carmel]]. Fe oedd yn gyfrifol am sbarduno codi capeli Annibynnol yn [[Capel Drws-y-coed (A)|Nhrws-y-coed]] a [[Capel Soar (A), Pen-y-groes|Phen-y-groes]]. Er ei arabedd a&#039;i frwdfrydedd, fodd bynnag, mae&#039;n debyg iddo fod yn anonest ac annibynadwy ym materion cyllidol. Yn ôl haneswyr cynnar yr Annibynwyr, &#039;&#039;Pe buasai ei fuchedd yn cyfateb i&#039;w &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;dalentau &lt;/ins&gt;gallasai fod yn ddyn defnyddiol iawn; ond yr oedd yn gymeriad llygredig ac annuwiol. Ymgymerai ag anturiaethau masnachol, a llwyddai trwy ei gyfrwystra i fyned dros ben pobl ddiniwed am eu harian, ac nid oedd ynddo onestrwydd a geirwiredd i gwblhau ei ymrwymiadau. Yr oedd yn un o&#039;r cymeriadau gwaethaf ym mhob ystyr a fu erioed yn ymlusgo wrth y weinidogaeth.&quot;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Ym 1831 cyhoeddwyd araith o&#039;i eiddo, sef &#039;&#039;Araeth dros y &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Beibl &lt;/del&gt;Gymdeithas Frytanaidd a Thramor, a draddodwyd mewn cyfarfod yn Llanwnda, yn agos i Gaernarfon, Tachwedd 14eg, yn y Flwyddyn 1831&#039;&#039;, gan P. Evans, Caernarfon. Y flwyddyn ganlynol fe gyhoeddodd yr un argraffydd &#039;&#039;Sylwedd pregeth, ar Datguddiad 14.6. yn mha un y gosodir allan ogoniant yr Efengyl&#039;&#039; gan Harries.&amp;lt;ref&amp;gt;Catalog Llyfrgell Genedlaethol Cymru.&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Ym 1831 cyhoeddwyd araith o&#039;i eiddo, sef &#039;&#039;Araeth dros y &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Feibl &lt;/ins&gt;Gymdeithas Frytanaidd a Thramor, a draddodwyd mewn cyfarfod yn Llanwnda, yn agos i Gaernarfon, Tachwedd 14eg, yn y Flwyddyn 1831&#039;&#039;, gan P. Evans, Caernarfon. Y flwyddyn ganlynol fe gyhoeddodd yr un argraffydd &#039;&#039;Sylwedd pregeth, ar Datguddiad 14.6. yn mha un y gosodir allan ogoniant yr Efengyl&#039;&#039; gan Harries.&amp;lt;ref&amp;gt;Catalog Llyfrgell Genedlaethol Cymru.&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Erbyn 1836, roedd wedi ymadael â&#039;r dyffryn, gan weinidogaethu yn y Mynydd Bach ger Abertawe, capel a chynulleidfa hynafol ac enwog &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;afu&lt;/del&gt;&#039;n fam &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;gapel &lt;/del&gt;i lawer o eglwysi yn y parthau hynny - rhaid bod ei bregethu grymus wedi denu sylw&#039;r saint yno! Yno, fe gyhoeddodd ei &#039;&#039;Holiedydd Ysgrythurol&#039;&#039;, ar ffurf cwestiynau ac atebion byr, yn debyg i&#039;r &#039;&#039;Rhodd Mam&#039;&#039; ond i oedolion - ond yno hefyd bu&#039;n creu &quot;hafog&quot; ar yr eglwys , yn ôl Rees a Thomas. Mae&#039;n ymddangos iddo fynd i helyntion ariannol a rhaid oedd i&#039;r aelodau roi warant drosto y telid yr arian yn &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;ol&lt;/del&gt;, ond aeth pethau&#039;n flerach, gyda ffraeo yn y capel wedi i Harries geisio pregethu ac yntau&#039;n feddw, ac ar ôl iddo dwyllo hen ddynes trwy werthu ebol ar ei rhan deirgwaith!&amp;lt;ref&amp;gt;Brynley F. Roberts, &#039;&#039;Davies y Binder&#039;&#039;, (Trafodion Cymdeithas y Cymmrodorion, 1985), tt.225-7&amp;lt;/ref&amp;gt; Erbyn 1839, &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;roedd yn gorfod gadael &lt;/del&gt;yr eglwys honno, ynghyd â&#039;i gefnogwyr, gan godi capel Caersalem Newydd yn Abertawe a aeth wedyn yn gapel i&#039;r Bedyddwyr - ond bu i&#039;r gynulleidfa honno ddatgysylltu eu hunain oddi wrtho ym 1841. Serch &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;hyn&lt;/del&gt;, fe&#039;i &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;ddisgrifir &lt;/del&gt;fel &quot;gweinidog&quot; yng Nghyfrifiad 1841, pan oedd yn byw yn Llangyfelach.&amp;lt;ref&amp;gt;Cyfrifiad Llangyfelach, 1841&amp;lt;/ref&amp;gt; Erbyn 1842, roedd yn ôl yn y Gogledd, yn weinidog ar y &quot;Wesle Bach&quot; yn Stryd yr Undeb, Bangor, gan gadw ysgol yno hefyd am gyfnod. Ym 1843, cychwynnodd &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;fisolyngwrth&lt;/del&gt;-Wesleaidd uniongred, &#039;&#039;Twr Gwalia&#039;&#039;, y cyhoeddwyd 12 rhifyn ohono,  ac wedyn &#039;&#039;Figaro the Second&#039;&#039;, a ymddangosodd am y tro cyntaf ym mis Hydref 1843, cylchgrawn cecrus ac enllibus, a&#039;i &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;arweiniodd &lt;/del&gt;i sawl achos llys a cholledion ariannol. Yn y cyfamser roedd y Wesle Bach wedi troi at yr Annibynwyr yn eu capel, a chollodd &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Harrioes &lt;/del&gt;ei gyfle olaf i fod yn weinidog Anghydffurfiol. Mae Dr Thomas Richards yn amau ei fod wedi troi at y Toriaid a&#039;r Eglwys Sefydledig; ond yn sicr roedd wedi troi at gwmni&#039;r tafarndai lleol. &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Yn &lt;/del&gt;1846, ymddangosodd yn Llys Aseis y Sir ar gyhuddiad o ddwyn parsel yn cynnwys copi (prin o bosibl) o&#039;r Beibl o dafarn y Llew Coch ym Mangor,&amp;lt;ref&amp;gt;Thomas Richards, &#039;&#039;Hen Bapurau Newydd&#039;&#039;, (Jnl. Welsh Bibliographical Soc, Cyf.V, rhif 4), tt.221-9&amp;lt;/ref&amp;gt; er i&#039;r rheithgor ddatgan nad oedd ganddo achos i ymateb iddo, sef canfyddiad o &quot;no bill&quot;.&amp;lt;ref&amp;gt;Cofrestr o bersonau wedi eu hinditio yn Sir Gaernarfon, Archifdy Gwladol, HO27, ar gael ar wefan &#039;&#039;Find My Past&#039;&#039;.&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Erbyn 1836, roedd wedi ymadael â&#039;r dyffryn, gan weinidogaethu yn y Mynydd Bach ger Abertawe, capel a chynulleidfa hynafol ac enwog &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;a fu&lt;/ins&gt;&#039;n fam &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;eglwys &lt;/ins&gt;i lawer o eglwysi yn y parthau hynny - rhaid bod ei bregethu grymus wedi denu sylw&#039;r saint yno! Yno, fe gyhoeddodd ei &#039;&#039;Holiedydd Ysgrythurol&#039;&#039;, ar ffurf cwestiynau ac atebion byr, yn debyg i&#039;r &#039;&#039;Rhodd Mam&#039;&#039; ond i oedolion - ond yno hefyd bu&#039;n creu &quot;hafog&quot; ar yr eglwys , yn ôl Rees a Thomas. Mae&#039;n ymddangos iddo fynd i helyntion ariannol a rhaid oedd i&#039;r aelodau roi warant drosto y telid yr arian yn &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;ôl&lt;/ins&gt;, ond aeth pethau&#039;n flerach, gyda ffraeo yn y capel wedi i Harries geisio pregethu ac yntau&#039;n feddw, ac ar ôl iddo dwyllo hen ddynes trwy werthu ebol ar ei rhan deirgwaith!&amp;lt;ref&amp;gt;Brynley F. Roberts, &#039;&#039;Davies y Binder&#039;&#039;, (Trafodion Cymdeithas y Cymmrodorion, 1985), tt.225-7&amp;lt;/ref&amp;gt; Erbyn 1839, &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;bu&#039;n rhaid iddo adael &lt;/ins&gt;yr eglwys honno, ynghyd â&#039;i gefnogwyr, gan godi capel Caersalem Newydd yn Abertawe&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;, &lt;/ins&gt;a aeth wedyn yn gapel i&#039;r Bedyddwyr - ond bu i&#039;r gynulleidfa honno ddatgysylltu eu hunain oddi wrtho ym 1841. Serch &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;hynny&lt;/ins&gt;, fe&#039;i &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;disgrifir &lt;/ins&gt;fel &quot;gweinidog&quot; yng Nghyfrifiad 1841, pan oedd yn byw yn Llangyfelach.&amp;lt;ref&amp;gt;Cyfrifiad Llangyfelach, 1841&amp;lt;/ref&amp;gt; Erbyn 1842, roedd yn ôl yn y Gogledd, yn weinidog ar y &quot;Wesle Bach&quot; yn Stryd yr Undeb, Bangor, gan gadw ysgol yno hefyd am gyfnod. Ym 1843, cychwynnodd &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;fisolyn gwrth&lt;/ins&gt;-Wesleaidd uniongred, &#039;&#039;Twr Gwalia&#039;&#039;, y cyhoeddwyd 12 rhifyn ohono,  ac wedyn &#039;&#039;Figaro the Second&#039;&#039;, a ymddangosodd am y tro cyntaf ym mis Hydref 1843, cylchgrawn cecrus ac enllibus, a&#039;i &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;harweiniodd &lt;/ins&gt;i sawl achos llys a cholledion ariannol. Yn y cyfamser roedd y Wesle Bach wedi troi at yr Annibynwyr yn eu capel, a chollodd &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Harries &lt;/ins&gt;ei gyfle olaf i fod yn weinidog Anghydffurfiol. Mae Dr Thomas Richards yn amau ei fod wedi troi at y Toriaid a&#039;r Eglwys Sefydledig; ond yn sicr roedd wedi troi at gwmni&#039;r tafarndai lleol. &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Ym &lt;/ins&gt;1846, ymddangosodd yn Llys Aseis y Sir ar gyhuddiad o ddwyn parsel yn cynnwys copi (prin o bosibl) o&#039;r Beibl o dafarn y Llew Coch ym Mangor,&amp;lt;ref&amp;gt;Thomas Richards, &#039;&#039;Hen Bapurau Newydd&#039;&#039;, (Jnl. Welsh Bibliographical Soc, Cyf.V, rhif 4), tt.221-9&amp;lt;/ref&amp;gt; er i&#039;r rheithgor ddatgan nad oedd ganddo achos i ymateb iddo, sef canfyddiad o &quot;no bill&quot;.&amp;lt;ref&amp;gt;Cofrestr o bersonau wedi eu hinditio yn Sir Gaernarfon, Archifdy Gwladol, HO27, ar gael ar wefan &#039;&#039;Find My Past&#039;&#039;.&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Tua 1848, fe fudodd i Lundain lle &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;mynychai &lt;/del&gt;gwmni gwehilion cymdeithas, yn ôl Rees a Thomas. &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Disgrifiodd &lt;/del&gt;ei hun fel &quot;asiant&quot;, heblaw pan oedd am ennill rhyw fantais, pan &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;gyfeiriodd &lt;/del&gt;ato ei hun fel &quot;gweinidog anghydffurfiol&quot;. Ym mis Hydref, fe&#039;i &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;garcharwyd &lt;/del&gt;am flwyddyn gyda llafur caled am honni ei fod yn weinidog mewn dyled oherwydd iddo godi capel ac ysgolion yng Nghymru ond heb fedru sicrhau tanysgrifiadau digonol. Salem y Sir Gaernarfon oedd y pentref dan sylw yn ôl Harries, ond profwyd nad oedd (y pryd hynny beth bynnag) unrhyw bentref o&#039;r fath enw yn y sir.&amp;lt;ref&amp;gt;&#039;&#039;North Wales Chronicle&#039;&#039;, 3.10.1848&amp;lt;/ref&amp;gt; Dichon mai ef hefyd oedd yr Isaac Harding Harris alias John Phillip Phillips a garcharwyd yn yr Old Bailey am flwyddyn am ddwyn dau hanner coron trwy dwyll.&amp;lt;ref&amp;gt;Trafodion yr Old Bailey, [https://www.oldbaileyonline.org/print.jsp?div=t18480918]&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Tua 1848, fe fudodd i Lundain lle &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;cadwai &lt;/ins&gt;gwmni &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;â &lt;/ins&gt;gwehilion cymdeithas, yn ôl Rees a Thomas. &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Disgrifiai &lt;/ins&gt;ei hun fel &quot;asiant&quot;, heblaw pan oedd am ennill rhyw fantais, pan &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;gyfeiriai &lt;/ins&gt;ato ei hun fel &quot;gweinidog anghydffurfiol&quot;. Ym mis Hydref &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;1848&lt;/ins&gt;, fe&#039;i &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;carcharwyd &lt;/ins&gt;am flwyddyn gyda llafur caled am honni ei fod yn weinidog mewn dyled oherwydd iddo godi capel ac ysgolion yng Nghymru ond heb fedru sicrhau tanysgrifiadau digonol. Salem y Sir Gaernarfon oedd y pentref dan sylw yn ôl Harries, ond profwyd nad oedd (y pryd hynny beth bynnag) unrhyw bentref o&#039;r fath enw yn y sir.&amp;lt;ref&amp;gt;&#039;&#039;North Wales Chronicle&#039;&#039;, 3.10.1848&amp;lt;/ref&amp;gt; Dichon mai ef hefyd oedd yr Isaac Harding Harris&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;, &lt;/ins&gt;alias John Phillip Phillips&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;, &lt;/ins&gt;a garcharwyd yn yr Old Bailey am flwyddyn am ddwyn dau hanner coron trwy dwyll.&amp;lt;ref&amp;gt;Trafodion yr Old Bailey, [https://www.oldbaileyonline.org/print.jsp?div=t18480918]&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Erbyn 1851, roedd yn byw gyda&#039;i wraig Ann a&#039;i ferch Elizabeth yn Bishopsgate, Llundain, lle y&#039;i disgrifir fel &#039;&#039;traveller in cordials&#039;&#039;&amp;lt;ref&amp;gt;Cyfrifiad Bishopsgate, Llundain, 1851&amp;lt;/ref&amp;gt; - roedd, nid yn annisgwyl, wedi rhoi heibio&#039;i waith fel gweinidog. Erbyn 1856, roedd o wedi troi at droseddu eto, gan ymddangos mewn Llys Ynadon yn Llundain ar gyhuddiad o ddefnyddio llythyr ffug i ofyn am arian; honnai unwaith eto ei fod yn weinidog mewn dyled oherwydd iddo godi capel ac ysgolion yng Nghymru ond heb fedru sicrhau tanysgrifiadau digonol. &amp;lt;ref&amp;gt;&#039;&#039;North Wales Chronicle&#039;&#039;, 3.4.1858&amp;lt;/ref&amp;gt; Erbyn 1858, roedd yn ôl mewn llys ar yr un cyhuddiad, ac am ddwyn o dai, gan adael dyn y tu allan i&#039;r tai rhag i rywun ei ddal; am hyn fe&#039;i &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;yrrwyd &lt;/del&gt;is &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;efyll &lt;/del&gt;ei brawf yn Llys Aseis Llundain.&amp;lt;ref&amp;gt;&#039;&#039;London Morning News&#039;&#039;, 29.3.1858&amp;lt;/ref&amp;gt; . Ym 1861, roedd Isaac a&#039;i wraig Ann yn lletya mewn tŷ lodjin yn Stepney, Llundain, lle nodir ei fod yn briod ac yn gweithio fel &quot;writer in a printing office&quot; - roedd ei dad wedi bod yn argraffydd a chyhoeddwr yng Nghaerfyrddin.&amp;lt;ref&amp;gt;Cyfrifiad Stepney, Tower Hamlets, Llundain, 1861.&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Erbyn 1851, roedd yn byw gyda&#039;i wraig Ann a&#039;i ferch Elizabeth yn Bishopsgate, Llundain, lle y&#039;i disgrifir fel &#039;&#039;traveller in cordials&#039;&#039;&amp;lt;ref&amp;gt;Cyfrifiad Bishopsgate, Llundain, 1851&amp;lt;/ref&amp;gt; - roedd, nid yn annisgwyl, wedi rhoi heibio&#039;i waith fel gweinidog. Erbyn 1856, roedd o wedi troi at droseddu eto, gan ymddangos mewn Llys Ynadon yn Llundain ar gyhuddiad o ddefnyddio llythyr ffug i ofyn am arian; honnai unwaith eto ei fod yn weinidog mewn dyled oherwydd iddo godi capel ac ysgolion yng Nghymru ond heb fedru sicrhau tanysgrifiadau digonol. &amp;lt;ref&amp;gt;&#039;&#039;North Wales Chronicle&#039;&#039;, 3.4.1858&amp;lt;/ref&amp;gt; Erbyn 1858, roedd yn ôl mewn llys ar yr un cyhuddiad, ac am ddwyn o dai, gan adael dyn y tu allan i&#039;r tai rhag i rywun ei ddal; am hyn fe&#039;i &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;gyrrwyd &lt;/ins&gt;is &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;sefyll &lt;/ins&gt;ei brawf yn Llys Aseis Llundain.&amp;lt;ref&amp;gt;&#039;&#039;London Morning News&#039;&#039;, 29.3.1858&amp;lt;/ref&amp;gt; . Ym 1861, roedd Isaac a&#039;i wraig Ann yn lletya mewn tŷ lodjin yn Stepney, Llundain, lle nodir ei fod yn briod ac yn gweithio fel &quot;writer in a printing office&quot; - roedd ei dad wedi bod yn argraffydd a chyhoeddwr yng Nghaerfyrddin.&amp;lt;ref&amp;gt;Cyfrifiad Stepney, Tower Hamlets, Llundain, 1861.&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Bu farw tua 1868.&amp;lt;ref&amp;gt;Sylfeinir yr erthygl yn ei ffurf wreiddiol ar erthygl Thomas Richards yn &amp;#039;&amp;#039;Y Bywgraffiadur Cymreig&amp;#039;&amp;#039; ac ar T. Rees a J. Thomas, &amp;#039;&amp;#039;Hanes Eglwysi Annibynnol Cymru&amp;#039;&amp;#039;, Cyf. 3, tt.227-32&amp;lt;/ref&amp;gt; Y si oedd ei fod wedi marw ar stryd yn Llundain, &amp;quot;yn grwydryn digartref&amp;quot;.&amp;lt;ref&amp;gt;S. Rees, &amp;#039;&amp;#039;Gweinidogion Caersalem&amp;#039;&amp;#039;, (Cymru, Cyf. XXVI, 1904), t.186&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Bu farw tua 1868.&amp;lt;ref&amp;gt;Sylfeinir yr erthygl yn ei ffurf wreiddiol ar erthygl Thomas Richards yn &amp;#039;&amp;#039;Y Bywgraffiadur Cymreig&amp;#039;&amp;#039; ac ar T. Rees a J. Thomas, &amp;#039;&amp;#039;Hanes Eglwysi Annibynnol Cymru&amp;#039;&amp;#039;, Cyf. 3, tt.227-32&amp;lt;/ref&amp;gt; Y si oedd ei fod wedi marw ar stryd yn Llundain, &amp;quot;yn grwydryn digartref&amp;quot;.&amp;lt;ref&amp;gt;S. Rees, &amp;#039;&amp;#039;Gweinidogion Caersalem&amp;#039;&amp;#039;, (Cymru, Cyf. XXVI, 1904), t.186&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>Cyfaill Eben</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>https://cof.canolfanuwchgwyrfai.cymru/index.php?title=Isaac_Harries&amp;diff=5634&amp;oldid=prev</id>
		<title>Irion am 13:51, 11 Ebrill 2019</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://cof.canolfanuwchgwyrfai.cymru/index.php?title=Isaac_Harries&amp;diff=5634&amp;oldid=prev"/>
		<updated>2019-04-11T13:51:08Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;&lt;/p&gt;
&lt;table style=&quot;background-color: #fff; color: #202122;&quot; data-mw=&quot;interface&quot;&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;tr class=&quot;diff-title&quot; lang=&quot;cy&quot;&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;← Fersiwn hŷn&lt;/td&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;Fersiwn yn ôl 14:51, 11 Ebrill 2019&lt;/td&gt;
				&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot; id=&quot;mw-diff-left-l4&quot;&gt;Llinell 4:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;Llinell 4:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Gweinidog gyda&amp;#039;r Annibynwyr oedd &amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;Isaac Harding Harries&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039; (1810-c.1868) a wasanaethodd am rai blynyddoedd yn [[Dyffryn Nantlle|Nyffryn Nantlle]] yn yr 1830au.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Gweinidog gyda&amp;#039;r Annibynwyr oedd &amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;Isaac Harding Harries&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039; (1810-c.1868) a wasanaethodd am rai blynyddoedd yn [[Dyffryn Nantlle|Nyffryn Nantlle]] yn yr 1830au.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Fe &#039;i anwyd yn Nroedyraur, Sir Aberteifi&amp;lt;ref&amp;gt;Cyfrifiad Bishopsgate, Llundain, 1851&amp;lt;/ref&amp;gt; ac fe&#039;i godwyd i bregethu yn y Cendl, Sir Fynwy, gan fynychu Athrofa Neuaddlwyd yn Henfynyw, Ceredigion. Yn ôl yr hanes, roedd yn anerchydd cadarn ac argyhoeddiadol. Daeth i Ddyffryn Nantlle ym 1831 fel gweinidog ar achos Annibynnol [[Tal-y-sarn]] a [[Capel Pisgah (A), Carmel|Chapel Pisgah, Carmel]]. Fe oedd yn gyfrifol am sbarduno codi capeli Annibynnol yn [[Capel Drws-y-coed|Nhrws-y-coed]] a [[Capel Soar (A), Pen-y-groes|Phen-y-groes]]. Er ei arabedd a&#039;i frwdfrydedd, fodd bynnag, mae&#039;n debyg iddo fod yn anonest ac annibynadwy ym materion cyllidol. Yn ôl haneswyr cynnar yr Annibynwyr, &#039;&#039;Pe buasai ei fuchedd yn cyfateb i&#039;w talentau gallasai fod yn ddyn defnyddiol iawn; ond yr oedd yn gymeriad llygredig ac annuwiol. Ymgymerai ag anturiaethau masnachol, a llwyddai trwy ei gyfrwystra i fyned dros ben pobl ddiniwed am eu harian, ac nid oedd ynddo onestrwydd a geirwiredd i gwblhau ei ymrwymiadau. Yr oedd yn un o&#039;r cymeriadau gwaethaf ym mhob ystyr a fu erioed yn ymlusgo wrth y weinidogaeth.&quot;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Fe &#039;i anwyd yn Nroedyraur, Sir Aberteifi&amp;lt;ref&amp;gt;Cyfrifiad Bishopsgate, Llundain, 1851&amp;lt;/ref&amp;gt; ac fe&#039;i godwyd i bregethu yn y Cendl, Sir Fynwy, gan fynychu Athrofa Neuaddlwyd yn Henfynyw, Ceredigion. Yn ôl yr hanes, roedd yn anerchydd cadarn ac argyhoeddiadol. Daeth i Ddyffryn Nantlle ym 1831 fel gweinidog ar achos Annibynnol [[Tal-y-sarn]] a [[Capel Pisgah (A), Carmel|Chapel Pisgah, Carmel]]. Fe oedd yn gyfrifol am sbarduno codi capeli Annibynnol yn [[Capel Drws-y-coed &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;(A)&lt;/ins&gt;|Nhrws-y-coed]] a [[Capel Soar (A), Pen-y-groes|Phen-y-groes]]. Er ei arabedd a&#039;i frwdfrydedd, fodd bynnag, mae&#039;n debyg iddo fod yn anonest ac annibynadwy ym materion cyllidol. Yn ôl haneswyr cynnar yr Annibynwyr, &#039;&#039;Pe buasai ei fuchedd yn cyfateb i&#039;w talentau gallasai fod yn ddyn defnyddiol iawn; ond yr oedd yn gymeriad llygredig ac annuwiol. Ymgymerai ag anturiaethau masnachol, a llwyddai trwy ei gyfrwystra i fyned dros ben pobl ddiniwed am eu harian, ac nid oedd ynddo onestrwydd a geirwiredd i gwblhau ei ymrwymiadau. Yr oedd yn un o&#039;r cymeriadau gwaethaf ym mhob ystyr a fu erioed yn ymlusgo wrth y weinidogaeth.&quot;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Ym 1831 cyhoeddwyd araith o&amp;#039;i eiddo, sef &amp;#039;&amp;#039;Araeth dros y Beibl Gymdeithas Frytanaidd a Thramor, a draddodwyd mewn cyfarfod yn Llanwnda, yn agos i Gaernarfon, Tachwedd 14eg, yn y Flwyddyn 1831&amp;#039;&amp;#039;, gan P. Evans, Caernarfon. Y flwyddyn ganlynol fe gyhoeddodd yr un argraffydd &amp;#039;&amp;#039;Sylwedd pregeth, ar Datguddiad 14.6. yn mha un y gosodir allan ogoniant yr Efengyl&amp;#039;&amp;#039; gan Harries.&amp;lt;ref&amp;gt;Catalog Llyfrgell Genedlaethol Cymru.&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Ym 1831 cyhoeddwyd araith o&amp;#039;i eiddo, sef &amp;#039;&amp;#039;Araeth dros y Beibl Gymdeithas Frytanaidd a Thramor, a draddodwyd mewn cyfarfod yn Llanwnda, yn agos i Gaernarfon, Tachwedd 14eg, yn y Flwyddyn 1831&amp;#039;&amp;#039;, gan P. Evans, Caernarfon. Y flwyddyn ganlynol fe gyhoeddodd yr un argraffydd &amp;#039;&amp;#039;Sylwedd pregeth, ar Datguddiad 14.6. yn mha un y gosodir allan ogoniant yr Efengyl&amp;#039;&amp;#039; gan Harries.&amp;lt;ref&amp;gt;Catalog Llyfrgell Genedlaethol Cymru.&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>Irion</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>https://cof.canolfanuwchgwyrfai.cymru/index.php?title=Isaac_Harries&amp;diff=5498&amp;oldid=prev</id>
		<title>Irion am 14:20, 5 Ebrill 2019</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://cof.canolfanuwchgwyrfai.cymru/index.php?title=Isaac_Harries&amp;diff=5498&amp;oldid=prev"/>
		<updated>2019-04-05T14:20:03Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;&lt;/p&gt;
&lt;table style=&quot;background-color: #fff; color: #202122;&quot; data-mw=&quot;interface&quot;&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;tr class=&quot;diff-title&quot; lang=&quot;cy&quot;&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;← Fersiwn hŷn&lt;/td&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;Fersiwn yn ôl 15:20, 5 Ebrill 2019&lt;/td&gt;
				&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot; id=&quot;mw-diff-left-l8&quot;&gt;Llinell 8:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;Llinell 8:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Ym 1831 cyhoeddwyd araith o&amp;#039;i eiddo, sef &amp;#039;&amp;#039;Araeth dros y Beibl Gymdeithas Frytanaidd a Thramor, a draddodwyd mewn cyfarfod yn Llanwnda, yn agos i Gaernarfon, Tachwedd 14eg, yn y Flwyddyn 1831&amp;#039;&amp;#039;, gan P. Evans, Caernarfon. Y flwyddyn ganlynol fe gyhoeddodd yr un argraffydd &amp;#039;&amp;#039;Sylwedd pregeth, ar Datguddiad 14.6. yn mha un y gosodir allan ogoniant yr Efengyl&amp;#039;&amp;#039; gan Harries.&amp;lt;ref&amp;gt;Catalog Llyfrgell Genedlaethol Cymru.&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Ym 1831 cyhoeddwyd araith o&amp;#039;i eiddo, sef &amp;#039;&amp;#039;Araeth dros y Beibl Gymdeithas Frytanaidd a Thramor, a draddodwyd mewn cyfarfod yn Llanwnda, yn agos i Gaernarfon, Tachwedd 14eg, yn y Flwyddyn 1831&amp;#039;&amp;#039;, gan P. Evans, Caernarfon. Y flwyddyn ganlynol fe gyhoeddodd yr un argraffydd &amp;#039;&amp;#039;Sylwedd pregeth, ar Datguddiad 14.6. yn mha un y gosodir allan ogoniant yr Efengyl&amp;#039;&amp;#039; gan Harries.&amp;lt;ref&amp;gt;Catalog Llyfrgell Genedlaethol Cymru.&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Erbyn 1836, roedd wedi ymadael â&#039;r dyffryn, gan weinidogaethu yn y Mynydd Bach ger Abertawe, &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;lle cyhoeddodd &lt;/del&gt;ei &#039;&#039;Holiedydd Ysgrythurol&#039;&#039;, ar ffurf cwestiynau ac atebion byr, yn debyg i&#039;r &#039;&#039;Rhodd Mam&#039;&#039; ond i oedolion - &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;a lle &lt;/del&gt;bu&#039;n creu &quot;hafog&quot; ar yr eglwys &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;yn y fan honno&lt;/del&gt;, yn ôl Rees a Thomas. Mae&#039;n ymddangos iddo fynd i helyntion ariannol a rhaid oedd i&#039;r aelodau roi warant drosto y telid yr arian yn ol, ond aeth pethau&#039;n flerach, gyda ffraeo yn y capel wedi i Harries geisio pregethu ac yntau&#039;n feddw, ac ar ôl iddo dwyllo hen ddynes trwy werthu ebol ar ei rhan deirgwaith!&amp;lt;ref&amp;gt;Brynley F. Roberts, &#039;&#039;Davies y Binder&#039;&#039;, (Trafodion Cymdeithas y Cymmrodorion, 1985), tt.225-7&amp;lt;/ref&amp;gt; Erbyn 1839, roedd yn gorfod gadael yr eglwys honno, ynghyd â&#039;i gefnogwyr, gan godi capel Caersalem Newydd yn Abertawe a aeth wedyn yn gapel i&#039;r Bedyddwyr - ond bu i&#039;r gynulleidfa honno ddatgysylltu eu hunain oddi wrtho ym 1841. Serch hyn, fe&#039;i ddisgrifir fel &quot;gweinidog&quot; yng Nghyfrifiad 1841, pan oedd yn byw yn Llangyfelach.&amp;lt;ref&amp;gt;Cyfrifiad Llangyfelach, 1841&amp;lt;/ref&amp;gt; Erbyn 1842, roedd yn ôl yn y Gogledd, yn weinidog ar y &quot;Wesle Bach&quot; yn Stryd yr Undeb, Bangor, gan gadw ysgol yno hefyd am gyfnod. Ym 1843, cychwynnodd fisolyngwrth-Wesleaidd uniongred, &#039;&#039;Twr Gwalia&#039;&#039;, y cyhoeddwyd 12 rhifyn ohono,  ac wedyn &#039;&#039;Figaro the Second&#039;&#039;, a ymddangosodd am y tro cyntaf ym mis Hydref 1843, cylchgrawn cecrus ac enllibus, a&#039;i arweiniodd i sawl achos llys a cholledion ariannol. Yn y cyfamser roedd y Wesle Bach wedi troi at yr Annibynwyr yn eu capel, a chollodd Harrioes ei gyfle olaf i fod yn weinidog Anghydffurfiol. Mae Dr Thomas Richards yn amau ei fod wedi troi at y Toriaid a&#039;r Eglwys Sefydledig; ond yn sicr roedd wedi troi at gwmni&#039;r tafarndai lleol. Yn 1846, ymddangosodd yn Llys Aseis y Sir ar gyhuddiad o ddwyn parsel yn cynnwys copi (prin o bosibl) o&#039;r Beibl o dafarn y Llew Coch ym Mangor,&amp;lt;ref&amp;gt;Thomas Richards, &#039;&#039;Hen Bapurau Newydd&#039;&#039;, (Jnl. Welsh Bibliographical Soc, Cyf.V, rhif 4), tt.221-9&amp;lt;/ref&amp;gt; er i&#039;r rheithgor ddatgan nad oedd ganddo achos i ymateb iddo, sef canfyddiad o &quot;no bill&quot;.&amp;lt;ref&amp;gt;Cofrestr o bersonau wedi eu hinditio yn Sir Gaernarfon, Archifdy Gwladol, HO27, ar gael ar wefan &#039;&#039;Find My Past&#039;&#039;.&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Erbyn 1836, roedd wedi ymadael â&#039;r dyffryn, gan weinidogaethu yn y Mynydd Bach ger Abertawe, &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;capel a chynulleidfa hynafol ac enwog afu&#039;n fam gapel i lawer o eglwysi yn y parthau hynny - rhaid bod ei bregethu grymus wedi denu sylw&#039;r saint yno! Yno, fe gyhoeddodd &lt;/ins&gt;ei &#039;&#039;Holiedydd Ysgrythurol&#039;&#039;, ar ffurf cwestiynau ac atebion byr, yn debyg i&#039;r &#039;&#039;Rhodd Mam&#039;&#039; ond i oedolion - &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;ond yno hefyd &lt;/ins&gt;bu&#039;n creu &quot;hafog&quot; ar yr eglwys , yn ôl Rees a Thomas. Mae&#039;n ymddangos iddo fynd i helyntion ariannol a rhaid oedd i&#039;r aelodau roi warant drosto y telid yr arian yn ol, ond aeth pethau&#039;n flerach, gyda ffraeo yn y capel wedi i Harries geisio pregethu ac yntau&#039;n feddw, ac ar ôl iddo dwyllo hen ddynes trwy werthu ebol ar ei rhan deirgwaith!&amp;lt;ref&amp;gt;Brynley F. Roberts, &#039;&#039;Davies y Binder&#039;&#039;, (Trafodion Cymdeithas y Cymmrodorion, 1985), tt.225-7&amp;lt;/ref&amp;gt; Erbyn 1839, roedd yn gorfod gadael yr eglwys honno, ynghyd â&#039;i gefnogwyr, gan godi capel Caersalem Newydd yn Abertawe a aeth wedyn yn gapel i&#039;r Bedyddwyr - ond bu i&#039;r gynulleidfa honno ddatgysylltu eu hunain oddi wrtho ym 1841. Serch hyn, fe&#039;i ddisgrifir fel &quot;gweinidog&quot; yng Nghyfrifiad 1841, pan oedd yn byw yn Llangyfelach.&amp;lt;ref&amp;gt;Cyfrifiad Llangyfelach, 1841&amp;lt;/ref&amp;gt; Erbyn 1842, roedd yn ôl yn y Gogledd, yn weinidog ar y &quot;Wesle Bach&quot; yn Stryd yr Undeb, Bangor, gan gadw ysgol yno hefyd am gyfnod. Ym 1843, cychwynnodd fisolyngwrth-Wesleaidd uniongred, &#039;&#039;Twr Gwalia&#039;&#039;, y cyhoeddwyd 12 rhifyn ohono,  ac wedyn &#039;&#039;Figaro the Second&#039;&#039;, a ymddangosodd am y tro cyntaf ym mis Hydref 1843, cylchgrawn cecrus ac enllibus, a&#039;i arweiniodd i sawl achos llys a cholledion ariannol. Yn y cyfamser roedd y Wesle Bach wedi troi at yr Annibynwyr yn eu capel, a chollodd Harrioes ei gyfle olaf i fod yn weinidog Anghydffurfiol. Mae Dr Thomas Richards yn amau ei fod wedi troi at y Toriaid a&#039;r Eglwys Sefydledig; ond yn sicr roedd wedi troi at gwmni&#039;r tafarndai lleol. Yn 1846, ymddangosodd yn Llys Aseis y Sir ar gyhuddiad o ddwyn parsel yn cynnwys copi (prin o bosibl) o&#039;r Beibl o dafarn y Llew Coch ym Mangor,&amp;lt;ref&amp;gt;Thomas Richards, &#039;&#039;Hen Bapurau Newydd&#039;&#039;, (Jnl. Welsh Bibliographical Soc, Cyf.V, rhif 4), tt.221-9&amp;lt;/ref&amp;gt; er i&#039;r rheithgor ddatgan nad oedd ganddo achos i ymateb iddo, sef canfyddiad o &quot;no bill&quot;.&amp;lt;ref&amp;gt;Cofrestr o bersonau wedi eu hinditio yn Sir Gaernarfon, Archifdy Gwladol, HO27, ar gael ar wefan &#039;&#039;Find My Past&#039;&#039;.&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Tua 1848, fe fudodd i Lundain lle mynychai gwmni gwehilion cymdeithas, yn ôl Rees a Thomas. Disgrifiodd ei hun fel &amp;quot;asiant&amp;quot;, heblaw pan oedd am ennill rhyw fantais, pan gyfeiriodd ato ei hun fel &amp;quot;gweinidog anghydffurfiol&amp;quot;. Ym mis Hydref, fe&amp;#039;i garcharwyd am flwyddyn gyda llafur caled am honni ei fod yn weinidog mewn dyled oherwydd iddo godi capel ac ysgolion yng Nghymru ond heb fedru sicrhau tanysgrifiadau digonol. Salem y Sir Gaernarfon oedd y pentref dan sylw yn ôl Harries, ond profwyd nad oedd (y pryd hynny beth bynnag) unrhyw bentref o&amp;#039;r fath enw yn y sir.&amp;lt;ref&amp;gt;&amp;#039;&amp;#039;North Wales Chronicle&amp;#039;&amp;#039;, 3.10.1848&amp;lt;/ref&amp;gt; Dichon mai ef hefyd oedd yr Isaac Harding Harris alias John Phillip Phillips a garcharwyd yn yr Old Bailey am flwyddyn am ddwyn dau hanner coron trwy dwyll.&amp;lt;ref&amp;gt;Trafodion yr Old Bailey, [https://www.oldbaileyonline.org/print.jsp?div=t18480918]&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Tua 1848, fe fudodd i Lundain lle mynychai gwmni gwehilion cymdeithas, yn ôl Rees a Thomas. Disgrifiodd ei hun fel &amp;quot;asiant&amp;quot;, heblaw pan oedd am ennill rhyw fantais, pan gyfeiriodd ato ei hun fel &amp;quot;gweinidog anghydffurfiol&amp;quot;. Ym mis Hydref, fe&amp;#039;i garcharwyd am flwyddyn gyda llafur caled am honni ei fod yn weinidog mewn dyled oherwydd iddo godi capel ac ysgolion yng Nghymru ond heb fedru sicrhau tanysgrifiadau digonol. Salem y Sir Gaernarfon oedd y pentref dan sylw yn ôl Harries, ond profwyd nad oedd (y pryd hynny beth bynnag) unrhyw bentref o&amp;#039;r fath enw yn y sir.&amp;lt;ref&amp;gt;&amp;#039;&amp;#039;North Wales Chronicle&amp;#039;&amp;#039;, 3.10.1848&amp;lt;/ref&amp;gt; Dichon mai ef hefyd oedd yr Isaac Harding Harris alias John Phillip Phillips a garcharwyd yn yr Old Bailey am flwyddyn am ddwyn dau hanner coron trwy dwyll.&amp;lt;ref&amp;gt;Trafodion yr Old Bailey, [https://www.oldbaileyonline.org/print.jsp?div=t18480918]&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>Irion</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>https://cof.canolfanuwchgwyrfai.cymru/index.php?title=Isaac_Harries&amp;diff=5471&amp;oldid=prev</id>
		<title>Irion am 13:12, 1 Ebrill 2019</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://cof.canolfanuwchgwyrfai.cymru/index.php?title=Isaac_Harries&amp;diff=5471&amp;oldid=prev"/>
		<updated>2019-04-01T13:12:09Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;&lt;/p&gt;
&lt;table style=&quot;background-color: #fff; color: #202122;&quot; data-mw=&quot;interface&quot;&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;tr class=&quot;diff-title&quot; lang=&quot;cy&quot;&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;← Fersiwn hŷn&lt;/td&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;Fersiwn yn ôl 14:12, 1 Ebrill 2019&lt;/td&gt;
				&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot; id=&quot;mw-diff-left-l10&quot;&gt;Llinell 10:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;Llinell 10:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Erbyn 1836, roedd wedi ymadael â&amp;#039;r dyffryn, gan weinidogaethu yn y Mynydd Bach ger Abertawe, lle cyhoeddodd ei &amp;#039;&amp;#039;Holiedydd Ysgrythurol&amp;#039;&amp;#039;, ar ffurf cwestiynau ac atebion byr, yn debyg i&amp;#039;r &amp;#039;&amp;#039;Rhodd Mam&amp;#039;&amp;#039; ond i oedolion - a lle bu&amp;#039;n creu &amp;quot;hafog&amp;quot; ar yr eglwys yn y fan honno, yn ôl Rees a Thomas. Mae&amp;#039;n ymddangos iddo fynd i helyntion ariannol a rhaid oedd i&amp;#039;r aelodau roi warant drosto y telid yr arian yn ol, ond aeth pethau&amp;#039;n flerach, gyda ffraeo yn y capel wedi i Harries geisio pregethu ac yntau&amp;#039;n feddw, ac ar ôl iddo dwyllo hen ddynes trwy werthu ebol ar ei rhan deirgwaith!&amp;lt;ref&amp;gt;Brynley F. Roberts, &amp;#039;&amp;#039;Davies y Binder&amp;#039;&amp;#039;, (Trafodion Cymdeithas y Cymmrodorion, 1985), tt.225-7&amp;lt;/ref&amp;gt; Erbyn 1839, roedd yn gorfod gadael yr eglwys honno, ynghyd â&amp;#039;i gefnogwyr, gan godi capel Caersalem Newydd yn Abertawe a aeth wedyn yn gapel i&amp;#039;r Bedyddwyr - ond bu i&amp;#039;r gynulleidfa honno ddatgysylltu eu hunain oddi wrtho ym 1841. Serch hyn, fe&amp;#039;i ddisgrifir fel &amp;quot;gweinidog&amp;quot; yng Nghyfrifiad 1841, pan oedd yn byw yn Llangyfelach.&amp;lt;ref&amp;gt;Cyfrifiad Llangyfelach, 1841&amp;lt;/ref&amp;gt; Erbyn 1842, roedd yn ôl yn y Gogledd, yn weinidog ar y &amp;quot;Wesle Bach&amp;quot; yn Stryd yr Undeb, Bangor, gan gadw ysgol yno hefyd am gyfnod. Ym 1843, cychwynnodd fisolyngwrth-Wesleaidd uniongred, &amp;#039;&amp;#039;Twr Gwalia&amp;#039;&amp;#039;, y cyhoeddwyd 12 rhifyn ohono,  ac wedyn &amp;#039;&amp;#039;Figaro the Second&amp;#039;&amp;#039;, a ymddangosodd am y tro cyntaf ym mis Hydref 1843, cylchgrawn cecrus ac enllibus, a&amp;#039;i arweiniodd i sawl achos llys a cholledion ariannol. Yn y cyfamser roedd y Wesle Bach wedi troi at yr Annibynwyr yn eu capel, a chollodd Harrioes ei gyfle olaf i fod yn weinidog Anghydffurfiol. Mae Dr Thomas Richards yn amau ei fod wedi troi at y Toriaid a&amp;#039;r Eglwys Sefydledig; ond yn sicr roedd wedi troi at gwmni&amp;#039;r tafarndai lleol. Yn 1846, ymddangosodd yn Llys Aseis y Sir ar gyhuddiad o ddwyn parsel yn cynnwys copi (prin o bosibl) o&amp;#039;r Beibl o dafarn y Llew Coch ym Mangor,&amp;lt;ref&amp;gt;Thomas Richards, &amp;#039;&amp;#039;Hen Bapurau Newydd&amp;#039;&amp;#039;, (Jnl. Welsh Bibliographical Soc, Cyf.V, rhif 4), tt.221-9&amp;lt;/ref&amp;gt; er i&amp;#039;r rheithgor ddatgan nad oedd ganddo achos i ymateb iddo, sef canfyddiad o &amp;quot;no bill&amp;quot;.&amp;lt;ref&amp;gt;Cofrestr o bersonau wedi eu hinditio yn Sir Gaernarfon, Archifdy Gwladol, HO27, ar gael ar wefan &amp;#039;&amp;#039;Find My Past&amp;#039;&amp;#039;.&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Erbyn 1836, roedd wedi ymadael â&amp;#039;r dyffryn, gan weinidogaethu yn y Mynydd Bach ger Abertawe, lle cyhoeddodd ei &amp;#039;&amp;#039;Holiedydd Ysgrythurol&amp;#039;&amp;#039;, ar ffurf cwestiynau ac atebion byr, yn debyg i&amp;#039;r &amp;#039;&amp;#039;Rhodd Mam&amp;#039;&amp;#039; ond i oedolion - a lle bu&amp;#039;n creu &amp;quot;hafog&amp;quot; ar yr eglwys yn y fan honno, yn ôl Rees a Thomas. Mae&amp;#039;n ymddangos iddo fynd i helyntion ariannol a rhaid oedd i&amp;#039;r aelodau roi warant drosto y telid yr arian yn ol, ond aeth pethau&amp;#039;n flerach, gyda ffraeo yn y capel wedi i Harries geisio pregethu ac yntau&amp;#039;n feddw, ac ar ôl iddo dwyllo hen ddynes trwy werthu ebol ar ei rhan deirgwaith!&amp;lt;ref&amp;gt;Brynley F. Roberts, &amp;#039;&amp;#039;Davies y Binder&amp;#039;&amp;#039;, (Trafodion Cymdeithas y Cymmrodorion, 1985), tt.225-7&amp;lt;/ref&amp;gt; Erbyn 1839, roedd yn gorfod gadael yr eglwys honno, ynghyd â&amp;#039;i gefnogwyr, gan godi capel Caersalem Newydd yn Abertawe a aeth wedyn yn gapel i&amp;#039;r Bedyddwyr - ond bu i&amp;#039;r gynulleidfa honno ddatgysylltu eu hunain oddi wrtho ym 1841. Serch hyn, fe&amp;#039;i ddisgrifir fel &amp;quot;gweinidog&amp;quot; yng Nghyfrifiad 1841, pan oedd yn byw yn Llangyfelach.&amp;lt;ref&amp;gt;Cyfrifiad Llangyfelach, 1841&amp;lt;/ref&amp;gt; Erbyn 1842, roedd yn ôl yn y Gogledd, yn weinidog ar y &amp;quot;Wesle Bach&amp;quot; yn Stryd yr Undeb, Bangor, gan gadw ysgol yno hefyd am gyfnod. Ym 1843, cychwynnodd fisolyngwrth-Wesleaidd uniongred, &amp;#039;&amp;#039;Twr Gwalia&amp;#039;&amp;#039;, y cyhoeddwyd 12 rhifyn ohono,  ac wedyn &amp;#039;&amp;#039;Figaro the Second&amp;#039;&amp;#039;, a ymddangosodd am y tro cyntaf ym mis Hydref 1843, cylchgrawn cecrus ac enllibus, a&amp;#039;i arweiniodd i sawl achos llys a cholledion ariannol. Yn y cyfamser roedd y Wesle Bach wedi troi at yr Annibynwyr yn eu capel, a chollodd Harrioes ei gyfle olaf i fod yn weinidog Anghydffurfiol. Mae Dr Thomas Richards yn amau ei fod wedi troi at y Toriaid a&amp;#039;r Eglwys Sefydledig; ond yn sicr roedd wedi troi at gwmni&amp;#039;r tafarndai lleol. Yn 1846, ymddangosodd yn Llys Aseis y Sir ar gyhuddiad o ddwyn parsel yn cynnwys copi (prin o bosibl) o&amp;#039;r Beibl o dafarn y Llew Coch ym Mangor,&amp;lt;ref&amp;gt;Thomas Richards, &amp;#039;&amp;#039;Hen Bapurau Newydd&amp;#039;&amp;#039;, (Jnl. Welsh Bibliographical Soc, Cyf.V, rhif 4), tt.221-9&amp;lt;/ref&amp;gt; er i&amp;#039;r rheithgor ddatgan nad oedd ganddo achos i ymateb iddo, sef canfyddiad o &amp;quot;no bill&amp;quot;.&amp;lt;ref&amp;gt;Cofrestr o bersonau wedi eu hinditio yn Sir Gaernarfon, Archifdy Gwladol, HO27, ar gael ar wefan &amp;#039;&amp;#039;Find My Past&amp;#039;&amp;#039;.&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Tua 1848, fe fudodd i Lundain lle mynychai gwmni gwehilion cymdeithas, yn ôl Rees a Thomas. Disgrifiodd ei hun fel &quot;asiant&quot;, heblaw pan oedd am ennill rhyw fantais, pan gyfeiriodd ato ei hun fel &quot;gweinidog anghydffurfiol&quot;. Ym mis Hydref, fe&#039;i garcharwyd am flwyddyn gyda llafur caled am honni ei fod yn weinidog mewn dyled oherwydd iddo godi capel ac ysgolion yng Nghymru ond heb fedru sicrhau tanysgrifiadau digonol. Salem y Sir Gaernarfon oedd y pentref dan sylw yn ôl Harries, ond profwyd nad oedd (y pryd hynny beth bynnag) unrhyw bentref o&#039;r fath enw yn y sir.&amp;lt;ref&amp;gt;&#039;&#039;North Wales Chronicle&#039;&#039;, 3.10.1848&amp;lt;/ref&amp;gt;  &lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Tua 1848, fe fudodd i Lundain lle mynychai gwmni gwehilion cymdeithas, yn ôl Rees a Thomas. Disgrifiodd ei hun fel &quot;asiant&quot;, heblaw pan oedd am ennill rhyw fantais, pan gyfeiriodd ato ei hun fel &quot;gweinidog anghydffurfiol&quot;. Ym mis Hydref, fe&#039;i garcharwyd am flwyddyn gyda llafur caled am honni ei fod yn weinidog mewn dyled oherwydd iddo godi capel ac ysgolion yng Nghymru ond heb fedru sicrhau tanysgrifiadau digonol. Salem y Sir Gaernarfon oedd y pentref dan sylw yn ôl Harries, ond profwyd nad oedd (y pryd hynny beth bynnag) unrhyw bentref o&#039;r fath enw yn y sir.&amp;lt;ref&amp;gt;&#039;&#039;North Wales Chronicle&#039;&#039;, 3.10.1848&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&amp;lt;/ref&amp;gt; Dichon mai ef hefyd oedd yr Isaac Harding Harris alias John Phillip Phillips a garcharwyd yn yr Old Bailey am flwyddyn am ddwyn dau hanner coron trwy dwyll.&amp;lt;ref&amp;gt;Trafodion yr Old Bailey, [https://www.oldbaileyonline.org/print.jsp?div=t18480918]&lt;/ins&gt;&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Erbyn 1851, roedd yn byw gyda&amp;#039;i wraig Ann a&amp;#039;i ferch Elizabeth yn Bishopsgate, Llundain, lle y&amp;#039;i disgrifir fel &amp;#039;&amp;#039;traveller in cordials&amp;#039;&amp;#039;&amp;lt;ref&amp;gt;Cyfrifiad Bishopsgate, Llundain, 1851&amp;lt;/ref&amp;gt; - roedd, nid yn annisgwyl, wedi rhoi heibio&amp;#039;i waith fel gweinidog. Erbyn 1856, roedd o wedi troi at droseddu eto, gan ymddangos mewn Llys Ynadon yn Llundain ar gyhuddiad o ddefnyddio llythyr ffug i ofyn am arian; honnai unwaith eto ei fod yn weinidog mewn dyled oherwydd iddo godi capel ac ysgolion yng Nghymru ond heb fedru sicrhau tanysgrifiadau digonol. &amp;lt;ref&amp;gt;&amp;#039;&amp;#039;North Wales Chronicle&amp;#039;&amp;#039;, 3.4.1858&amp;lt;/ref&amp;gt; Erbyn 1858, roedd yn ôl mewn llys ar yr un cyhuddiad, ac am ddwyn o dai, gan adael dyn y tu allan i&amp;#039;r tai rhag i rywun ei ddal; am hyn fe&amp;#039;i yrrwyd is efyll ei brawf yn Llys Aseis Llundain.&amp;lt;ref&amp;gt;&amp;#039;&amp;#039;London Morning News&amp;#039;&amp;#039;, 29.3.1858&amp;lt;/ref&amp;gt; . Ym 1861, roedd Isaac a&amp;#039;i wraig Ann yn lletya mewn tŷ lodjin yn Stepney, Llundain, lle nodir ei fod yn briod ac yn gweithio fel &amp;quot;writer in a printing office&amp;quot; - roedd ei dad wedi bod yn argraffydd a chyhoeddwr yng Nghaerfyrddin.&amp;lt;ref&amp;gt;Cyfrifiad Stepney, Tower Hamlets, Llundain, 1861.&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Erbyn 1851, roedd yn byw gyda&amp;#039;i wraig Ann a&amp;#039;i ferch Elizabeth yn Bishopsgate, Llundain, lle y&amp;#039;i disgrifir fel &amp;#039;&amp;#039;traveller in cordials&amp;#039;&amp;#039;&amp;lt;ref&amp;gt;Cyfrifiad Bishopsgate, Llundain, 1851&amp;lt;/ref&amp;gt; - roedd, nid yn annisgwyl, wedi rhoi heibio&amp;#039;i waith fel gweinidog. Erbyn 1856, roedd o wedi troi at droseddu eto, gan ymddangos mewn Llys Ynadon yn Llundain ar gyhuddiad o ddefnyddio llythyr ffug i ofyn am arian; honnai unwaith eto ei fod yn weinidog mewn dyled oherwydd iddo godi capel ac ysgolion yng Nghymru ond heb fedru sicrhau tanysgrifiadau digonol. &amp;lt;ref&amp;gt;&amp;#039;&amp;#039;North Wales Chronicle&amp;#039;&amp;#039;, 3.4.1858&amp;lt;/ref&amp;gt; Erbyn 1858, roedd yn ôl mewn llys ar yr un cyhuddiad, ac am ddwyn o dai, gan adael dyn y tu allan i&amp;#039;r tai rhag i rywun ei ddal; am hyn fe&amp;#039;i yrrwyd is efyll ei brawf yn Llys Aseis Llundain.&amp;lt;ref&amp;gt;&amp;#039;&amp;#039;London Morning News&amp;#039;&amp;#039;, 29.3.1858&amp;lt;/ref&amp;gt; . Ym 1861, roedd Isaac a&amp;#039;i wraig Ann yn lletya mewn tŷ lodjin yn Stepney, Llundain, lle nodir ei fod yn briod ac yn gweithio fel &amp;quot;writer in a printing office&amp;quot; - roedd ei dad wedi bod yn argraffydd a chyhoeddwr yng Nghaerfyrddin.&amp;lt;ref&amp;gt;Cyfrifiad Stepney, Tower Hamlets, Llundain, 1861.&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>Irion</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>https://cof.canolfanuwchgwyrfai.cymru/index.php?title=Isaac_Harries&amp;diff=5470&amp;oldid=prev</id>
		<title>Irion am 12:56, 1 Ebrill 2019</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://cof.canolfanuwchgwyrfai.cymru/index.php?title=Isaac_Harries&amp;diff=5470&amp;oldid=prev"/>
		<updated>2019-04-01T12:56:54Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;&lt;/p&gt;
&lt;table style=&quot;background-color: #fff; color: #202122;&quot; data-mw=&quot;interface&quot;&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;tr class=&quot;diff-title&quot; lang=&quot;cy&quot;&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;← Fersiwn hŷn&lt;/td&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;Fersiwn yn ôl 13:56, 1 Ebrill 2019&lt;/td&gt;
				&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot; id=&quot;mw-diff-left-l12&quot;&gt;Llinell 12:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;Llinell 12:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Tua 1848, fe fudodd i Lundain lle mynychai gwmni gwehilion cymdeithas, yn ôl Rees a Thomas. Disgrifiodd ei hun fel &amp;quot;asiant&amp;quot;, heblaw pan oedd am ennill rhyw fantais, pan gyfeiriodd ato ei hun fel &amp;quot;gweinidog anghydffurfiol&amp;quot;. Ym mis Hydref, fe&amp;#039;i garcharwyd am flwyddyn gyda llafur caled am honni ei fod yn weinidog mewn dyled oherwydd iddo godi capel ac ysgolion yng Nghymru ond heb fedru sicrhau tanysgrifiadau digonol. Salem y Sir Gaernarfon oedd y pentref dan sylw yn ôl Harries, ond profwyd nad oedd (y pryd hynny beth bynnag) unrhyw bentref o&amp;#039;r fath enw yn y sir.&amp;lt;ref&amp;gt;&amp;#039;&amp;#039;North Wales Chronicle&amp;#039;&amp;#039;, 3.10.1848&amp;lt;/ref&amp;gt;  &lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Tua 1848, fe fudodd i Lundain lle mynychai gwmni gwehilion cymdeithas, yn ôl Rees a Thomas. Disgrifiodd ei hun fel &amp;quot;asiant&amp;quot;, heblaw pan oedd am ennill rhyw fantais, pan gyfeiriodd ato ei hun fel &amp;quot;gweinidog anghydffurfiol&amp;quot;. Ym mis Hydref, fe&amp;#039;i garcharwyd am flwyddyn gyda llafur caled am honni ei fod yn weinidog mewn dyled oherwydd iddo godi capel ac ysgolion yng Nghymru ond heb fedru sicrhau tanysgrifiadau digonol. Salem y Sir Gaernarfon oedd y pentref dan sylw yn ôl Harries, ond profwyd nad oedd (y pryd hynny beth bynnag) unrhyw bentref o&amp;#039;r fath enw yn y sir.&amp;lt;ref&amp;gt;&amp;#039;&amp;#039;North Wales Chronicle&amp;#039;&amp;#039;, 3.10.1848&amp;lt;/ref&amp;gt;  &lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Erbyn 1851, roedd yn byw gyda&#039;i wraig Ann a&#039;i ferch Elizabeth yn Bishopsgate, Llundain, lle y&#039;i disgrifir fel &#039;&#039;traveller in cordials&#039;&#039;&amp;lt;ref&amp;gt;Cyfrifiad Bishopsgate, Llundain, 1851&amp;lt;/ref&amp;gt; - roedd, nid yn annisgwyl, wedi rhoi heibio&#039;i waith fel gweinidog. Erbyn 1856, roedd o wedi troi at droseddu eto, gan ymddangos mewn Llys Ynadon yn Llundain ar gyhuddiad o ddefnyddio llythyr ffug i ofyn am arian; honnai unwaith eto ei fod yn weinidog mewn dyled oherwydd iddo godi capel ac ysgolion yng Nghymru ond heb fedru sicrhau tanysgrifiadau digonol. &amp;lt;ref&amp;gt;&#039;&#039;North Wales Chronicle&#039;&#039;, 3.4.1858&amp;lt;/ref&amp;gt; Erbyn 1858, roedd yn ôl mewn llys ar yr un cyhuddiad, ac am ddwyn o dai, gan adael dyn y tu allan i&#039;r tai rhag i rywun ei ddal; am hyn fe&#039;i yrrwyd is efyll ei brawf yn Llys Aseis Llundain.&amp;lt;ref&amp;gt;&#039;&#039;London Morning News&#039;&#039;, 29.3.1858&amp;lt;/ref&amp;gt; . Ym 1861, roedd &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;o&lt;/del&gt;&#039;&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;n &lt;/del&gt;lletya mewn tŷ lodjin yn Stepney, Llundain, lle nodir ei fod yn briod &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;(er nad oedd ei wraig gydag ef), &lt;/del&gt;ac yn gweithio fel &quot;writer in a printing office&quot; - roedd ei dad wedi bod yn argraffydd a chyhoeddwr yng Nghaerfyrddin.&amp;lt;ref&amp;gt;Cyfrifiad Stepney, Tower Hamlets, Llundain, 1861.&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Erbyn 1851, roedd yn byw gyda&#039;i wraig Ann a&#039;i ferch Elizabeth yn Bishopsgate, Llundain, lle y&#039;i disgrifir fel &#039;&#039;traveller in cordials&#039;&#039;&amp;lt;ref&amp;gt;Cyfrifiad Bishopsgate, Llundain, 1851&amp;lt;/ref&amp;gt; - roedd, nid yn annisgwyl, wedi rhoi heibio&#039;i waith fel gweinidog. Erbyn 1856, roedd o wedi troi at droseddu eto, gan ymddangos mewn Llys Ynadon yn Llundain ar gyhuddiad o ddefnyddio llythyr ffug i ofyn am arian; honnai unwaith eto ei fod yn weinidog mewn dyled oherwydd iddo godi capel ac ysgolion yng Nghymru ond heb fedru sicrhau tanysgrifiadau digonol. &amp;lt;ref&amp;gt;&#039;&#039;North Wales Chronicle&#039;&#039;, 3.4.1858&amp;lt;/ref&amp;gt; Erbyn 1858, roedd yn ôl mewn llys ar yr un cyhuddiad, ac am ddwyn o dai, gan adael dyn y tu allan i&#039;r tai rhag i rywun ei ddal; am hyn fe&#039;i yrrwyd is efyll ei brawf yn Llys Aseis Llundain.&amp;lt;ref&amp;gt;&#039;&#039;London Morning News&#039;&#039;, 29.3.1858&amp;lt;/ref&amp;gt; . Ym 1861, roedd &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Isaac a&lt;/ins&gt;&#039;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;i wraig Ann yn &lt;/ins&gt;lletya mewn tŷ lodjin yn Stepney, Llundain, lle nodir ei fod yn briod ac yn gweithio fel &quot;writer in a printing office&quot; - roedd ei dad wedi bod yn argraffydd a chyhoeddwr yng Nghaerfyrddin.&amp;lt;ref&amp;gt;Cyfrifiad Stepney, Tower Hamlets, Llundain, 1861.&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Bu farw tua 1868.&amp;lt;ref&amp;gt;Sylfeinir yr erthygl yn ei ffurf wreiddiol ar erthygl Thomas Richards yn &amp;#039;&amp;#039;Y Bywgraffiadur Cymreig&amp;#039;&amp;#039; ac ar T. Rees a J. Thomas, &amp;#039;&amp;#039;Hanes Eglwysi Annibynnol Cymru&amp;#039;&amp;#039;, Cyf. 3, tt.227-32&amp;lt;/ref&amp;gt; Y si oedd ei fod wedi marw ar stryd yn Llundain, &amp;quot;yn grwydryn digartref&amp;quot;.&amp;lt;ref&amp;gt;S. Rees, &amp;#039;&amp;#039;Gweinidogion Caersalem&amp;#039;&amp;#039;, (Cymru, Cyf. XXVI, 1904), t.186&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Bu farw tua 1868.&amp;lt;ref&amp;gt;Sylfeinir yr erthygl yn ei ffurf wreiddiol ar erthygl Thomas Richards yn &amp;#039;&amp;#039;Y Bywgraffiadur Cymreig&amp;#039;&amp;#039; ac ar T. Rees a J. Thomas, &amp;#039;&amp;#039;Hanes Eglwysi Annibynnol Cymru&amp;#039;&amp;#039;, Cyf. 3, tt.227-32&amp;lt;/ref&amp;gt; Y si oedd ei fod wedi marw ar stryd yn Llundain, &amp;quot;yn grwydryn digartref&amp;quot;.&amp;lt;ref&amp;gt;S. Rees, &amp;#039;&amp;#039;Gweinidogion Caersalem&amp;#039;&amp;#039;, (Cymru, Cyf. XXVI, 1904), t.186&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>Irion</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>https://cof.canolfanuwchgwyrfai.cymru/index.php?title=Isaac_Harries&amp;diff=5469&amp;oldid=prev</id>
		<title>Irion am 12:55, 1 Ebrill 2019</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://cof.canolfanuwchgwyrfai.cymru/index.php?title=Isaac_Harries&amp;diff=5469&amp;oldid=prev"/>
		<updated>2019-04-01T12:55:02Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;&lt;/p&gt;
&lt;table style=&quot;background-color: #fff; color: #202122;&quot; data-mw=&quot;interface&quot;&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;tr class=&quot;diff-title&quot; lang=&quot;cy&quot;&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;← Fersiwn hŷn&lt;/td&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;Fersiwn yn ôl 13:55, 1 Ebrill 2019&lt;/td&gt;
				&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot; id=&quot;mw-diff-left-l4&quot;&gt;Llinell 4:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;Llinell 4:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Gweinidog gyda&amp;#039;r Annibynwyr oedd &amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;Isaac Harding Harries&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039; (1810-c.1868) a wasanaethodd am rai blynyddoedd yn [[Dyffryn Nantlle|Nyffryn Nantlle]] yn yr 1830au.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Gweinidog gyda&amp;#039;r Annibynwyr oedd &amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;Isaac Harding Harries&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039; (1810-c.1868) a wasanaethodd am rai blynyddoedd yn [[Dyffryn Nantlle|Nyffryn Nantlle]] yn yr 1830au.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Fe &#039;i anwyd yn Sir Aberteifi&amp;lt;ref&amp;gt;Cyfrifiad Bishopsgate, Llundain, 1851&amp;lt;/ref&amp;gt; ac fe&#039;i godwyd i bregethu yn y Cendl, Sir Fynwy, gan fynychu Athrofa Neuaddlwyd yn Henfynyw, Ceredigion. Yn ôl yr hanes, roedd yn anerchydd cadarn ac argyhoeddiadol. Daeth i Ddyffryn Nantlle ym 1831 fel gweinidog ar achos Annibynnol [[Tal-y-sarn]] a [[Capel Pisgah (A), Carmel|Chapel Pisgah, Carmel]]. Fe oedd yn gyfrifol am sbarduno codi capeli Annibynnol yn [[Capel Drws-y-coed|Nhrws-y-coed]] a [[Capel Soar (A), Pen-y-groes|Phen-y-groes]]. Er ei arabedd a&#039;i frwdfrydedd, fodd bynnag, mae&#039;n debyg iddo fod yn anonest ac annibynadwy ym materion cyllidol. Yn ôl haneswyr cynnar yr Annibynwyr, &#039;&#039;Pe buasai ei fuchedd yn cyfateb i&#039;w talentau gallasai fod yn ddyn defnyddiol iawn; ond yr oedd yn gymeriad llygredig ac annuwiol. Ymgymerai ag anturiaethau masnachol, a llwyddai trwy ei gyfrwystra i fyned dros ben pobl ddiniwed am eu harian, ac nid oedd ynddo onestrwydd a geirwiredd i gwblhau ei ymrwymiadau. Yr oedd yn un o&#039;r cymeriadau gwaethaf ym mhob ystyr a fu erioed yn ymlusgo wrth y weinidogaeth.&quot;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Fe &#039;i anwyd yn &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Nroedyraur, &lt;/ins&gt;Sir Aberteifi&amp;lt;ref&amp;gt;Cyfrifiad Bishopsgate, Llundain, 1851&amp;lt;/ref&amp;gt; ac fe&#039;i godwyd i bregethu yn y Cendl, Sir Fynwy, gan fynychu Athrofa Neuaddlwyd yn Henfynyw, Ceredigion. Yn ôl yr hanes, roedd yn anerchydd cadarn ac argyhoeddiadol. Daeth i Ddyffryn Nantlle ym 1831 fel gweinidog ar achos Annibynnol [[Tal-y-sarn]] a [[Capel Pisgah (A), Carmel|Chapel Pisgah, Carmel]]. Fe oedd yn gyfrifol am sbarduno codi capeli Annibynnol yn [[Capel Drws-y-coed|Nhrws-y-coed]] a [[Capel Soar (A), Pen-y-groes|Phen-y-groes]]. Er ei arabedd a&#039;i frwdfrydedd, fodd bynnag, mae&#039;n debyg iddo fod yn anonest ac annibynadwy ym materion cyllidol. Yn ôl haneswyr cynnar yr Annibynwyr, &#039;&#039;Pe buasai ei fuchedd yn cyfateb i&#039;w talentau gallasai fod yn ddyn defnyddiol iawn; ond yr oedd yn gymeriad llygredig ac annuwiol. Ymgymerai ag anturiaethau masnachol, a llwyddai trwy ei gyfrwystra i fyned dros ben pobl ddiniwed am eu harian, ac nid oedd ynddo onestrwydd a geirwiredd i gwblhau ei ymrwymiadau. Yr oedd yn un o&#039;r cymeriadau gwaethaf ym mhob ystyr a fu erioed yn ymlusgo wrth y weinidogaeth.&quot;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Ym 1831 cyhoeddwyd araith o&amp;#039;i eiddo, sef &amp;#039;&amp;#039;Araeth dros y Beibl Gymdeithas Frytanaidd a Thramor, a draddodwyd mewn cyfarfod yn Llanwnda, yn agos i Gaernarfon, Tachwedd 14eg, yn y Flwyddyn 1831&amp;#039;&amp;#039;, gan P. Evans, Caernarfon. Y flwyddyn ganlynol fe gyhoeddodd yr un argraffydd &amp;#039;&amp;#039;Sylwedd pregeth, ar Datguddiad 14.6. yn mha un y gosodir allan ogoniant yr Efengyl&amp;#039;&amp;#039; gan Harries.&amp;lt;ref&amp;gt;Catalog Llyfrgell Genedlaethol Cymru.&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Ym 1831 cyhoeddwyd araith o&amp;#039;i eiddo, sef &amp;#039;&amp;#039;Araeth dros y Beibl Gymdeithas Frytanaidd a Thramor, a draddodwyd mewn cyfarfod yn Llanwnda, yn agos i Gaernarfon, Tachwedd 14eg, yn y Flwyddyn 1831&amp;#039;&amp;#039;, gan P. Evans, Caernarfon. Y flwyddyn ganlynol fe gyhoeddodd yr un argraffydd &amp;#039;&amp;#039;Sylwedd pregeth, ar Datguddiad 14.6. yn mha un y gosodir allan ogoniant yr Efengyl&amp;#039;&amp;#039; gan Harries.&amp;lt;ref&amp;gt;Catalog Llyfrgell Genedlaethol Cymru.&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>Irion</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>https://cof.canolfanuwchgwyrfai.cymru/index.php?title=Isaac_Harries&amp;diff=5468&amp;oldid=prev</id>
		<title>Irion am 12:54, 1 Ebrill 2019</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://cof.canolfanuwchgwyrfai.cymru/index.php?title=Isaac_Harries&amp;diff=5468&amp;oldid=prev"/>
		<updated>2019-04-01T12:54:29Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;&lt;/p&gt;
&lt;table style=&quot;background-color: #fff; color: #202122;&quot; data-mw=&quot;interface&quot;&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;tr class=&quot;diff-title&quot; lang=&quot;cy&quot;&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;← Fersiwn hŷn&lt;/td&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;Fersiwn yn ôl 13:54, 1 Ebrill 2019&lt;/td&gt;
				&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot; id=&quot;mw-diff-left-l12&quot;&gt;Llinell 12:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;Llinell 12:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Tua 1848, fe fudodd i Lundain lle mynychai gwmni gwehilion cymdeithas, yn ôl Rees a Thomas. Disgrifiodd ei hun fel &amp;quot;asiant&amp;quot;, heblaw pan oedd am ennill rhyw fantais, pan gyfeiriodd ato ei hun fel &amp;quot;gweinidog anghydffurfiol&amp;quot;. Ym mis Hydref, fe&amp;#039;i garcharwyd am flwyddyn gyda llafur caled am honni ei fod yn weinidog mewn dyled oherwydd iddo godi capel ac ysgolion yng Nghymru ond heb fedru sicrhau tanysgrifiadau digonol. Salem y Sir Gaernarfon oedd y pentref dan sylw yn ôl Harries, ond profwyd nad oedd (y pryd hynny beth bynnag) unrhyw bentref o&amp;#039;r fath enw yn y sir.&amp;lt;ref&amp;gt;&amp;#039;&amp;#039;North Wales Chronicle&amp;#039;&amp;#039;, 3.10.1848&amp;lt;/ref&amp;gt;  &lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Tua 1848, fe fudodd i Lundain lle mynychai gwmni gwehilion cymdeithas, yn ôl Rees a Thomas. Disgrifiodd ei hun fel &amp;quot;asiant&amp;quot;, heblaw pan oedd am ennill rhyw fantais, pan gyfeiriodd ato ei hun fel &amp;quot;gweinidog anghydffurfiol&amp;quot;. Ym mis Hydref, fe&amp;#039;i garcharwyd am flwyddyn gyda llafur caled am honni ei fod yn weinidog mewn dyled oherwydd iddo godi capel ac ysgolion yng Nghymru ond heb fedru sicrhau tanysgrifiadau digonol. Salem y Sir Gaernarfon oedd y pentref dan sylw yn ôl Harries, ond profwyd nad oedd (y pryd hynny beth bynnag) unrhyw bentref o&amp;#039;r fath enw yn y sir.&amp;lt;ref&amp;gt;&amp;#039;&amp;#039;North Wales Chronicle&amp;#039;&amp;#039;, 3.10.1848&amp;lt;/ref&amp;gt;  &lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Erbyn 1851, roedd yn byw gyda&#039;i wraig Ann a&#039;i ferch Elizabeth yn Bishopsgate, Llundain, lle y&#039;i disgrifir fel &#039;&#039;traveller in cordials&#039;&#039;&amp;lt;ref&amp;gt;Cyfrifiad Bishopsgate, Llundain, 1851&amp;lt;/ref&amp;gt; - roedd, nid yn annisgwyl, wedi rhoi heibio&#039;i waith fel gweinidog. Erbyn 1856, roedd o wedi troi at droseddu eto, gan ymddangos mewn Llys Ynadon yn Llundain ar gyhuddiad o ddefnyddio llythyr ffug i ofyn am arian; honnai unwaith eto ei fod yn weinidog mewn dyled oherwydd iddo godi capel ac ysgolion yng Nghymru ond heb fedru sicrhau tanysgrifiadau digonol. &amp;lt;ref&amp;gt;&#039;&#039;North Wales Chronicle&#039;&#039;, 3.4.1858&amp;lt;/ref&amp;gt; Erbyn 1858, roedd yn ôl mewn llys ar yr un cyhuddiad, ac am ddwyn o dai, gan adael dyn y tu allan i&#039;r tai rhag i rywun ei ddal; am hyn fe&#039;i yrrwyd is efyll ei brawf yn Llys Aseis Llundain.&amp;lt;ref&amp;gt;&#039;&#039;London Morning News&#039;&#039;, 29.3.1858&amp;lt;/ref&amp;gt; .&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Erbyn 1851, roedd yn byw gyda&#039;i wraig Ann a&#039;i ferch Elizabeth yn Bishopsgate, Llundain, lle y&#039;i disgrifir fel &#039;&#039;traveller in cordials&#039;&#039;&amp;lt;ref&amp;gt;Cyfrifiad Bishopsgate, Llundain, 1851&amp;lt;/ref&amp;gt; - roedd, nid yn annisgwyl, wedi rhoi heibio&#039;i waith fel gweinidog. Erbyn 1856, roedd o wedi troi at droseddu eto, gan ymddangos mewn Llys Ynadon yn Llundain ar gyhuddiad o ddefnyddio llythyr ffug i ofyn am arian; honnai unwaith eto ei fod yn weinidog mewn dyled oherwydd iddo godi capel ac ysgolion yng Nghymru ond heb fedru sicrhau tanysgrifiadau digonol. &amp;lt;ref&amp;gt;&#039;&#039;North Wales Chronicle&#039;&#039;, 3.4.1858&amp;lt;/ref&amp;gt; Erbyn 1858, roedd yn ôl mewn llys ar yr un cyhuddiad, ac am ddwyn o dai, gan adael dyn y tu allan i&#039;r tai rhag i rywun ei ddal; am hyn fe&#039;i yrrwyd is efyll ei brawf yn Llys Aseis Llundain.&amp;lt;ref&amp;gt;&#039;&#039;London Morning News&#039;&#039;, 29.3.1858&amp;lt;/ref&amp;gt; . &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Ym 1861, roedd o&#039;n lletya mewn tŷ lodjin yn Stepney, Llundain, lle nodir ei fod yn briod (er nad oedd ei wraig gydag ef), ac yn gweithio fel &quot;writer in a printing office&quot; - roedd ei dad wedi bod yn argraffydd a chyhoeddwr yng Nghaerfyrddin.&amp;lt;ref&amp;gt;Cyfrifiad Stepney, Tower Hamlets, Llundain, 1861.&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Bu farw tua 1868.&amp;lt;ref&amp;gt;Sylfeinir yr erthygl yn ei ffurf wreiddiol ar erthygl Thomas Richards yn &amp;#039;&amp;#039;Y Bywgraffiadur Cymreig&amp;#039;&amp;#039; ac ar T. Rees a J. Thomas, &amp;#039;&amp;#039;Hanes Eglwysi Annibynnol Cymru&amp;#039;&amp;#039;, Cyf. 3, tt.227-32&amp;lt;/ref&amp;gt; Y si oedd ei fod wedi marw ar stryd yn Llundain, &amp;quot;yn grwydryn digartref&amp;quot;.&amp;lt;ref&amp;gt;S. Rees, &amp;#039;&amp;#039;Gweinidogion Caersalem&amp;#039;&amp;#039;, (Cymru, Cyf. XXVI, 1904), t.186&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Bu farw tua 1868.&amp;lt;ref&amp;gt;Sylfeinir yr erthygl yn ei ffurf wreiddiol ar erthygl Thomas Richards yn &amp;#039;&amp;#039;Y Bywgraffiadur Cymreig&amp;#039;&amp;#039; ac ar T. Rees a J. Thomas, &amp;#039;&amp;#039;Hanes Eglwysi Annibynnol Cymru&amp;#039;&amp;#039;, Cyf. 3, tt.227-32&amp;lt;/ref&amp;gt; Y si oedd ei fod wedi marw ar stryd yn Llundain, &amp;quot;yn grwydryn digartref&amp;quot;.&amp;lt;ref&amp;gt;S. Rees, &amp;#039;&amp;#039;Gweinidogion Caersalem&amp;#039;&amp;#039;, (Cymru, Cyf. XXVI, 1904), t.186&amp;lt;/ref&amp;gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>Irion</name></author>
	</entry>
</feed>