David Thomas Williams (Dafydd Tom) - Hanes golygu

Irion am 14:03, 7 Gorffennaf 2021

2021-07-07T14:03:55Z

← Fersiwn hŷn		Fersiwn yn ôl 15:03, 7 Gorffennaf 2021
Llinell 1:		Llinell 1:
	Bardd a llenor a aned yn [[Trefor\|Nhrefor]] ar 17 Mawrth 1914 oedd '''David Thomas Williams''' (neu Dafydd Tom fel yr adwaenid ef yn lleol). Yn ddyn ifanc cyn y rhyfel bu'n aelod blaengar o'r dosbarthiadau W.E.A. a gynhelid yn Nhrefor gan Cynan, [[R. Williams Parry]], [[John Gwilym Jones]] a Wallis Evans, athro Cymraeg Coleg Harlech. Dylanwad pwysig arall arno oedd y seiadau barddol a llenyddol a gai yng nghwmni beirdd eraill o'r pentref, fel [[William Roberts (Gwilym Ceiri)]] a [[Tom Bowen Jones]]. Ym 1947 aeth i weithio i Wasg y Brython yn Lerpwl, gan ymgartrefu yn Wallasey, gan symud yn ddiweddarach at y Liverpool Daily Post and Echo. Ar ôl ymddeol, ac yntau'n ŵr gweddw erbyn hynny, dychwelodd i fyw i Drefor lle bu hyd ei farw.		Bardd a llenor a aned yn [[Trefor\|Nhrefor]] ar 17 Mawrth 1914 oedd '''David Thomas Williams''' (neu Dafydd Tom fel yr adwaenid ef yn lleol). Yn ddyn ifanc cyn y rhyfel bu'n aelod blaengar o'r dosbarthiadau W.E.A. a gynhelid yn Nhrefor gan [[Cynan]], [[R. Williams Parry]], [[John Gwilym Jones]] a Wallis Evans, athro Cymraeg Coleg Harlech. Dylanwad pwysig arall arno oedd y seiadau barddol a llenyddol a gai yng nghwmni beirdd eraill o'r pentref, fel [[William Roberts (Gwilym Ceiri)]] a [[Tom Bowen Jones]]. Ym 1947 aeth i weithio i Wasg y Brython yn Lerpwl, gan ymgartrefu yn Wallasey, gan symud yn ddiweddarach at y Liverpool Daily Post and Echo. Ar ôl ymddeol, ac yntau'n ŵr gweddw erbyn hynny, dychwelodd i fyw i Drefor lle bu hyd ei farw.

	Ysgrifennodd nifer helaeth o delynegion, sonedau, englynion, ysgrifau a straeon byrion ac roedd yn gystadleuydd cyson mewn eisteddfodau. Yn Eisteddfod Genedlaethol Ystradgynlais ym 1954 bu'n gyd-fuddugol ar ysgrif "Tanio Cetyn". Hefyd ym 1954 enillodd gadair Eisteddfod Meirion am ei bryddest ar y testun "Y Bont" a phum mlynedd ynghynt, ym 1949, enillodd ei bryddest "Y Chwarel" gadair Eisteddfod Arfon iddo.		Ysgrifennodd nifer helaeth o delynegion, sonedau, englynion, ysgrifau a straeon byrion ac roedd yn gystadleuydd cyson mewn eisteddfodau. Yn Eisteddfod Genedlaethol Ystradgynlais ym 1954 bu'n gyd-fuddugol ar ysgrif "Tanio Cetyn". Hefyd ym 1954 enillodd gadair Eisteddfod Meirion am ei bryddest ar y testun "Y Bont" a phum mlynedd ynghynt, ym 1949, enillodd ei bryddest "Y Chwarel" gadair Eisteddfod Arfon iddo.
Llinell 71:		Llinell 71:

	== Cyfeiriadau ==		== Cyfeiriadau ==

			[[Categori:Beirdd]]
			[[Categori:Llenorion]]

Irion am 14:01, 7 Gorffennaf 2021

2021-07-07T14:01:34Z

← Fersiwn hŷn		Fersiwn yn ôl 15:01, 7 Gorffennaf 2021
Llinell 1:		Llinell 1:
	Bardd a llenor a aned yn [[Trefor\|Nhrefor]] ar 17 Mawrth 1914 oedd '''David Thomas Williams''' (neu Dafydd Tom fel yr adwaenid ef yn lleol). Yn ddyn ifanc cyn y rhyfel bu'n aelod blaengar o'r dosbarthiadau W.E.A. a gynhelid yn Nhrefor gan Cynan, [[R. Williams Parry]], [[John Gwilym Jones]] a Wallis Evans, athro Cymraeg Coleg Harlech. Dylanwad pwysig arall arno oedd y seiadau barddol a llenyddol a gai yng nghwmni beirdd eraill o'r pentref, fel William Roberts a [[Tom Bowen Jones]]. Ym 1947 aeth i weithio i Wasg y Brython yn Lerpwl, gan ymgartrefu yn Wallasey, gan symud yn ddiweddarach at y Liverpool Daily Post and Echo. Ar ôl ymddeol, ac yntau'n ŵr gweddw erbyn hynny, dychwelodd i fyw i Drefor lle bu hyd ei farw.		Bardd a llenor a aned yn [[Trefor\|Nhrefor]] ar 17 Mawrth 1914 oedd '''David Thomas Williams''' (neu Dafydd Tom fel yr adwaenid ef yn lleol). Yn ddyn ifanc cyn y rhyfel bu'n aelod blaengar o'r dosbarthiadau W.E.A. a gynhelid yn Nhrefor gan Cynan, [[R. Williams Parry]], [[John Gwilym Jones]] a Wallis Evans, athro Cymraeg Coleg Harlech. Dylanwad pwysig arall arno oedd y seiadau barddol a llenyddol a gai yng nghwmni beirdd eraill o'r pentref, fel [[William Roberts (Gwilym Ceiri)]] a [[Tom Bowen Jones]]. Ym 1947 aeth i weithio i Wasg y Brython yn Lerpwl, gan ymgartrefu yn Wallasey, gan symud yn ddiweddarach at y Liverpool Daily Post and Echo. Ar ôl ymddeol, ac yntau'n ŵr gweddw erbyn hynny, dychwelodd i fyw i Drefor lle bu hyd ei farw.

	Ysgrifennodd nifer helaeth o delynegion, sonedau, englynion, ysgrifau a straeon byrion ac roedd yn gystadleuydd cyson mewn eisteddfodau. Yn Eisteddfod Genedlaethol Ystradgynlais ym 1954 bu'n gyd-fuddugol ar ysgrif "Tanio Cetyn". Hefyd ym 1954 enillodd gadair Eisteddfod Meirion am ei bryddest ar y testun "Y Bont" a phum mlynedd ynghynt, ym 1949, enillodd ei bryddest "Y Chwarel" gadair Eisteddfod Arfon iddo.		Ysgrifennodd nifer helaeth o delynegion, sonedau, englynion, ysgrifau a straeon byrion ac roedd yn gystadleuydd cyson mewn eisteddfodau. Yn Eisteddfod Genedlaethol Ystradgynlais ym 1954 bu'n gyd-fuddugol ar ysgrif "Tanio Cetyn". Hefyd ym 1954 enillodd gadair Eisteddfod Meirion am ei bryddest ar y testun "Y Bont" a phum mlynedd ynghynt, ym 1949, enillodd ei bryddest "Y Chwarel" gadair Eisteddfod Arfon iddo.
Llinell 67:		Llinell 67:
	Ar ôl uwchben y lli		Ar ôl uwchben y lli
	Yn llai bob tro'r â "costar"		Yn llai bob tro'r â "costar"
	Rhwng Môn a'i throedfainc hi. <~~sup~~>~~[1]~~</~~sup~~>		Rhwng Môn a'i throedfainc hi. <ref>Gwilym Owen, ''Pentref Trefor a Chwarel yr Eifl'', (Penrhyndeudraeth, 1972), tt.91-3.</ref>


	== Cyfeiriadau ==		== Cyfeiriadau ==

	~~1. Gwilym Owen, ''Pentref Trefor a Chwarel yr Eifl'', (Penrhyndeudraeth, 1972), tt.91-3.~~

Irion am 13:59, 7 Gorffennaf 2021

2021-07-07T13:59:59Z

← Fersiwn hŷn		Fersiwn yn ôl 14:59, 7 Gorffennaf 2021
Llinell 1:		Llinell 1:
	Bardd a llenor a aned yn [[Trefor\|Nhrefor]] ar 17 Mawrth 1914 oedd '''David Thomas Williams''' (neu Dafydd Tom fel yr adwaenid ef yn lleol). Yn ddyn ifanc cyn y rhyfel bu'n aelod blaengar o'r dosbarthiadau W.E.A. a gynhelid yn Nhrefor gan Cynan, [[R. Williams ~~Parr~~]], [[John Gwilym Jones]] a Wallis Evans, athro Cymraeg Coleg Harlech. Dylanwad pwysig arall arno oedd y seiadau barddol a llenyddol a gai yng nghwmni beirdd eraill o'r pentref, fel William Roberts a [[Tom Bowen Jones]]. Ym 1947 aeth i weithio i Wasg y Brython yn Lerpwl, gan ymgartrefu yn Wallasey, gan symud yn ddiweddarach at y Liverpool Daily Post and Echo. Ar ôl ymddeol, ac yntau'n ŵr gweddw erbyn hynny, dychwelodd i fyw i Drefor lle bu hyd ei farw.		Bardd a llenor a aned yn [[Trefor\|Nhrefor]] ar 17 Mawrth 1914 oedd '''David Thomas Williams''' (neu Dafydd Tom fel yr adwaenid ef yn lleol). Yn ddyn ifanc cyn y rhyfel bu'n aelod blaengar o'r dosbarthiadau W.E.A. a gynhelid yn Nhrefor gan Cynan, [[R. Williams Parry]], [[John Gwilym Jones]] a Wallis Evans, athro Cymraeg Coleg Harlech. Dylanwad pwysig arall arno oedd y seiadau barddol a llenyddol a gai yng nghwmni beirdd eraill o'r pentref, fel William Roberts a [[Tom Bowen Jones]]. Ym 1947 aeth i weithio i Wasg y Brython yn Lerpwl, gan ymgartrefu yn Wallasey, gan symud yn ddiweddarach at y Liverpool Daily Post and Echo. Ar ôl ymddeol, ac yntau'n ŵr gweddw erbyn hynny, dychwelodd i fyw i Drefor lle bu hyd ei farw.

	Ysgrifennodd nifer helaeth o delynegion, sonedau, englynion, ysgrifau a straeon byrion ac roedd yn gystadleuydd cyson mewn eisteddfodau. Yn Eisteddfod Genedlaethol Ystradgynlais ym 1954 bu'n gyd-fuddugol ar ysgrif "Tanio Cetyn". Hefyd ym 1954 enillodd gadair Eisteddfod Meirion am ei bryddest ar y testun "Y Bont" a phum mlynedd ynghynt, ym 1949, enillodd ei bryddest "Y Chwarel" gadair Eisteddfod Arfon iddo.		Ysgrifennodd nifer helaeth o delynegion, sonedau, englynion, ysgrifau a straeon byrion ac roedd yn gystadleuydd cyson mewn eisteddfodau. Yn Eisteddfod Genedlaethol Ystradgynlais ym 1954 bu'n gyd-fuddugol ar ysgrif "Tanio Cetyn". Hefyd ym 1954 enillodd gadair Eisteddfod Meirion am ei bryddest ar y testun "Y Bont" a phum mlynedd ynghynt, ym 1949, enillodd ei bryddest "Y Chwarel" gadair Eisteddfod Arfon iddo.

Irion am 13:59, 7 Gorffennaf 2021

2021-07-07T13:59:46Z

← Fersiwn hŷn		Fersiwn yn ôl 14:59, 7 Gorffennaf 2021
Llinell 1:		Llinell 1:
	Bardd a llenor a aned yn Nhrefor ar 17 Mawrth 1914 oedd David Thomas Williams (neu Dafydd Tom fel yr adwaenid ef yn lleol). Yn ddyn ifanc cyn y rhyfel bu'n aelod blaengar o'r dosbarthiadau W.E.A. a gynhelid yn Nhrefor gan Cynan, R. Williams ~~Parry~~, John Gwilym Jones a Wallis Evans, athro Cymraeg Coleg Harlech. Dylanwad pwysig arall arno oedd y seiadau barddol a llenyddol a gai yng nghwmni beirdd eraill o'r pentref, fel William Roberts a Tom Bowen Jones. Ym 1947 aeth i weithio i Wasg y Brython yn Lerpwl, gan ymgartrefu yn Wallasey, gan symud yn ddiweddarach at y Liverpool Daily Post and Echo. Ar ôl ymddeol, ac yntau'n ŵr gweddw erbyn hynny, dychwelodd i fyw i Drefor lle bu hyd ei farw.		Bardd a llenor a aned yn [[Trefor\|Nhrefor]] ar 17 Mawrth 1914 oedd '''David Thomas Williams''' (neu Dafydd Tom fel yr adwaenid ef yn lleol). Yn ddyn ifanc cyn y rhyfel bu'n aelod blaengar o'r dosbarthiadau W.E.A. a gynhelid yn Nhrefor gan Cynan, [[R. Williams Parr]], [[John Gwilym Jones]] a Wallis Evans, athro Cymraeg Coleg Harlech. Dylanwad pwysig arall arno oedd y seiadau barddol a llenyddol a gai yng nghwmni beirdd eraill o'r pentref, fel William Roberts a [[Tom Bowen Jones]]. Ym 1947 aeth i weithio i Wasg y Brython yn Lerpwl, gan ymgartrefu yn Wallasey, gan symud yn ddiweddarach at y Liverpool Daily Post and Echo. Ar ôl ymddeol, ac yntau'n ŵr gweddw erbyn hynny, dychwelodd i fyw i Drefor lle bu hyd ei farw.

	Ysgrifennodd nifer helaeth o delynegion, sonedau, englynion, ysgrifau a straeon byrion ac roedd yn gystadleuydd cyson mewn eisteddfodau. Yn Eisteddfod Genedlaethol Ystradgynlais ym 1954 bu'n gyd-fuddugol ar ysgrif "Tanio Cetyn". Hefyd ym 1954 enillodd gadair Eisteddfod Meirion am ei bryddest ar y testun "Y Bont" a phum mlynedd ynghynt, ym 1949, enillodd ei bryddest "Y Chwarel" gadair Eisteddfod Arfon iddo.		Ysgrifennodd nifer helaeth o delynegion, sonedau, englynion, ysgrifau a straeon byrion ac roedd yn gystadleuydd cyson mewn eisteddfodau. Yn Eisteddfod Genedlaethol Ystradgynlais ym 1954 bu'n gyd-fuddugol ar ysgrif "Tanio Cetyn". Hefyd ym 1954 enillodd gadair Eisteddfod Meirion am ei bryddest ar y testun "Y Bont" a phum mlynedd ynghynt, ym 1949, enillodd ei bryddest "Y Chwarel" gadair Eisteddfod Arfon iddo.

Cyfaill Eben am 11:20, 7 Gorffennaf 2021

2021-07-07T11:20:11Z

← Fersiwn hŷn		Fersiwn yn ôl 12:20, 7 Gorffennaf 2021
Llinell 29:		Llinell 29:
	A Wil yn gweithio'r bladur		A Wil yn gweithio'r bladur
	Drwy'r ŷd yn Nhroed y Rhiw.		Drwy'r ŷd yn Nhroed y Rhiw.


			"Y Chwarel"

			Ei grefft oedd crefft ei dadau,
			Celfyddyd gordd a chŷn,
			A'r gamp o droi yn fara
			Hen greigiau glaslwyd Llŷn,
			A lle bu'r grug yn gwario
			Ei wrid ddiwedydd haf,
			Heddiw mae wyneb creithiog
			Y graig yn llwyd a chlaf.

			Bu'r gwynt drwy'r maith ganrifoedd
			A'i fawr ddihysbydd nerth
			Yn rhoddi pwys ei hergwd
			Ar war y creigiau serth;
			Bu'n hysio'r môr cynddeiriog
			I larpio'r graig yn ddwy,
			A'r mynydd o'i gadernid
			Yn chwerthin dros y plwy.

			Ond heddiw mae awelon
			Tyneraf yn eu tro
			Yn chwalu llwch ei esgyrn
			A'i fawr gadernid o.
			A phan fo storm ddidostur
			Yn sgrialu am y lan,
			Bydd llwch y tipiau'n gwmwl
			Uwchben y creigiau ban.

			Gwageni llawn yn gwegian
			Ar ffordd y bryn i'r traeth,
			Ac wrth y cei y llongau
			Yn corddi'r môr yn llaeth.
			A bydd y graig sy'n aros
			Ar ôl uwchben y lli
			Yn llai bob tro'r â "costar"
			Rhwng Môn a'i throedfainc hi. <sup>[1]</sup>


			== Cyfeiriadau ==

			1. Gwilym Owen, ''Pentref Trefor a Chwarel yr Eifl'', (Penrhyndeudraeth, 1972), tt.91-3.

Cyfaill Eben: Crëwyd tudalen newydd yn dechrau gyda 'Bardd a llenor a aned yn Nhrefor ar 17 Mawrth 1914 oedd David Thomas Williams (neu Dafydd Tom fel yr adwaenid ef yn lleol). Yn ddyn ifanc cyn y rhyfel bu'...'

2021-07-07T11:09:49Z

Crëwyd tudalen newydd yn dechrau gyda 'Bardd a llenor a aned yn Nhrefor ar 17 Mawrth 1914 oedd David Thomas Williams (neu Dafydd Tom fel yr adwaenid ef yn lleol). Yn ddyn ifanc cyn y rhyfel bu'...'

Tudalen newydd

Bardd a llenor a aned yn Nhrefor ar 17 Mawrth 1914 oedd David Thomas Williams (neu Dafydd Tom fel yr adwaenid ef yn lleol). Yn ddyn ifanc cyn y rhyfel bu'n aelod blaengar o'r dosbarthiadau W.E.A. a gynhelid yn Nhrefor gan Cynan, R. Williams Parry, John Gwilym Jones a Wallis Evans, athro Cymraeg Coleg Harlech. Dylanwad pwysig arall arno oedd y seiadau barddol a llenyddol a gai yng nghwmni beirdd eraill o'r pentref, fel William Roberts a Tom Bowen Jones. Ym 1947 aeth i weithio i Wasg y Brython yn Lerpwl, gan ymgartrefu yn Wallasey, gan symud yn ddiweddarach at y Liverpool Daily Post and Echo. Ar ôl ymddeol, ac yntau'n ŵr gweddw erbyn hynny, dychwelodd i fyw i Drefor lle bu hyd ei farw.

Ysgrifennodd nifer helaeth o delynegion, sonedau, englynion, ysgrifau a straeon byrion ac roedd yn gystadleuydd cyson mewn eisteddfodau. Yn Eisteddfod Genedlaethol Ystradgynlais ym 1954 bu'n gyd-fuddugol ar ysgrif "Tanio Cetyn". Hefyd ym 1954 enillodd gadair Eisteddfod Meirion am ei bryddest ar y testun "Y Bont" a phum mlynedd ynghynt, ym 1949, enillodd ei bryddest "Y Chwarel" gadair Eisteddfod Arfon iddo.

Dyma delyneg o'i waith ar y testun "Y Cynhaeaf" a detholiad byr o'i bryddest "Y Chwarel".

"Y Cynhaeaf"

Pan oedd yr ŷd yn bendrwm
A'r haul yn euro'i liw,
Aeth Wil y gwas â'i bladur
I feysydd Troed y Rhiw.
Roedd sisial sych y gyllell
Yn fiwsig ar ei glust,
A chyn bo hir roedd cnydau
Y fferm dan chwip y ffust.

Bu'r grawn ar lawr y felin
Bu'r drol yn nôl y blawd,
A daeth y blawd yn fara
I fyrddau'r werin dlawd.

A phan af weithiau heibio
I dwr o blantos mân
Yn prancio ac yn chwerthin,
A'u cnawd yn fwythus lân,
Mi gofiaf am gae gwenith
A'r haul yn euro'i liw,
A Wil yn gweithio'r bladur
Drwy'r ŷd yn Nhroed y Rhiw.