Carmel - Hanes golygu

Malan% am 14:47, 23 Tachwedd 2019

2019-11-23T14:47:51Z

← Fersiwn hŷn		Fersiwn yn ôl 15:47, 23 Tachwedd 2019
Llinell 19:		Llinell 19:
	* Syr [[Thomas Parry]], academig a llyfrgellydd		* Syr [[Thomas Parry]], academig a llyfrgellydd
	* [[Gruffudd Parry]], awdur ac ysgolfeistr		* [[Gruffudd Parry]], awdur ac ysgolfeistr
	~~ac hefyd~~		a pherthynas iddynt:
	* [[Dafydd Glyn Jones]], darlithydd a chyd-olygydd ''Geiriadur yr Academi''.		* [[Dafydd Glyn Jones]], darlithydd a chyd-olygydd ''Geiriadur yr Academi''.

Irion am 16:36, 15 Mehefin 2019

2019-06-15T16:36:01Z

← Fersiwn hŷn		Fersiwn yn ôl 17:36, 15 Mehefin 2019
Llinell 5:		Llinell 5:

	==Addysg==		==Addysg==
	Tyfodd y pentref yn sylweddol rhwng 1890 a 1910, a chodwyd ysgol ar gyfer babanod yn unig yn ystod y 1890au - roedd plant yn mynychu [[Ysgol Penfforddelen, Y Groeslon]]. Bu'r ysgol (wedi'i helaethu i gymryd plant hyd at 11 oed) yno nes iddi gael ei huno ag [[Ysgol ~~Gynradd~~ Bro Lleu]] ar safle [[Ysgol ~~Gynradd~~ y Groeslon]] yn 2016.		Tyfodd y pentref yn sylweddol rhwng 1890 a 1910, a chodwyd ysgol ar gyfer babanod yn unig yn ystod y 1890au - roedd plant yn mynychu [[Ysgol Penfforddelen, Y Groeslon]]. Bu'r ysgol (wedi'i helaethu i gymryd plant hyd at 11 oed) yno nes iddi gael ei huno ag [[Ysgol Bro Lleu]] ar safle [[Ysgol y Groeslon]] yn 2016.

	==Busnesau ac adnoddau lleol==		==Busnesau ac adnoddau lleol==

Irion am 15:32, 11 Ebrill 2019

2019-04-11T15:32:01Z

← Fersiwn hŷn		Fersiwn yn ôl 16:32, 11 Ebrill 2019
Llinell 18:		Llinell 18:
	Ymysg y rhai a hanai, neu sy'n hanu, o Garmel y mae'r ddau frawd		Ymysg y rhai a hanai, neu sy'n hanu, o Garmel y mae'r ddau frawd
	* Syr [[Thomas Parry]], academig a llyfrgellydd		* Syr [[Thomas Parry]], academig a llyfrgellydd
	* [[~~Gruffydd~~ Parry]], awdur ac ysgolfeistr		* [[Gruffudd Parry]], awdur ac ysgolfeistr
	ac hefyd		ac hefyd
	* [[Dafydd Glyn Jones]], darlithydd a chyd-olygydd ''Geiriadur yr Academi''.		* [[Dafydd Glyn Jones]], darlithydd a chyd-olygydd ''Geiriadur yr Academi''.

Irion am 13:11, 9 Ebrill 2019

2019-04-09T13:11:10Z

← Fersiwn hŷn		Fersiwn yn ôl 14:11, 9 Ebrill 2019
Llinell 5:		Llinell 5:

	==Addysg==		==Addysg==
	Tyfodd y pentref yn sylweddol rhwng 1890 a 1910, a chodwyd ysgol ar gyfer babanod yn unig yn ystod y 1890au - roedd plant yn mynychu [[Ysgol Penfforddelen]]. Bu'r ysgol (wedi'i helaethu i gymryd plant hyd at 11 oed) yno nes iddi gael ei huno ag [[Ysgol Gynradd Bro Lleu]] ar safle [[Ysgol Gynradd y Groeslon]] yn 2016.		Tyfodd y pentref yn sylweddol rhwng 1890 a 1910, a chodwyd ysgol ar gyfer babanod yn unig yn ystod y 1890au - roedd plant yn mynychu [[Ysgol Penfforddelen, Y Groeslon]]. Bu'r ysgol (wedi'i helaethu i gymryd plant hyd at 11 oed) yno nes iddi gael ei huno ag [[Ysgol Gynradd Bro Lleu]] ar safle [[Ysgol Gynradd y Groeslon]] yn 2016.

	==Busnesau ac adnoddau lleol==		==Busnesau ac adnoddau lleol==

Irion am 16:42, 14 Mehefin 2018

2018-06-14T16:42:31Z

← Fersiwn hŷn		Fersiwn yn ôl 17:42, 14 Mehefin 2018
Llinell 14:		Llinell 14:
	==Crefydd==		==Crefydd==
	Mae'r pentref yn cael ei enw ar ôl [[Capel Carmel (MC)]]. Chwalwyd y capel mawr gwreiddiol gan godi capel newydd ar safle'r festri. Capeli eraill y pentref oedd [[Capel Pisgah (A), Carmel\|Capel Pisgah]], sef capel yr Annibynwyr, a [[Capel Pisgah (BN), Carmel\|Chapel Pisgah]] arall gan y Bedyddwyr Neilltuol. Mae mynwent gan Gapel Pisgah a cheir yma hefyd fynwent a gynhelir gan y Cyngor Cymuned, gyda rhan wedi ei chysegru gan yr Eglwys yng Nghymru tua 1980. Bellach, trowyd Pisgah yn fflatiau, ac mae hen gapel Pisgah y Bedyddwyr Neilltuol yn cael ei ddefnyddio gan fudiad Uniongred.		Mae'r pentref yn cael ei enw ar ôl [[Capel Carmel (MC)]]. Chwalwyd y capel mawr gwreiddiol gan godi capel newydd ar safle'r festri. Capeli eraill y pentref oedd [[Capel Pisgah (A), Carmel\|Capel Pisgah]], sef capel yr Annibynwyr, a [[Capel Pisgah (BN), Carmel\|Chapel Pisgah]] arall gan y Bedyddwyr Neilltuol. Mae mynwent gan Gapel Pisgah a cheir yma hefyd fynwent a gynhelir gan y Cyngor Cymuned, gyda rhan wedi ei chysegru gan yr Eglwys yng Nghymru tua 1980. Bellach, trowyd Pisgah yn fflatiau, ac mae hen gapel Pisgah y Bedyddwyr Neilltuol yn cael ei ddefnyddio gan fudiad Uniongred.



	==Enwogion y pentref==		==Enwogion y pentref==

Irion am 16:42, 14 Mehefin 2018

2018-06-14T16:42:08Z

← Fersiwn hŷn		Fersiwn yn ôl 17:42, 14 Mehefin 2018
Llinell 10:		Llinell 10:
	Tan yn bur ddiweddar, bu ddwy siop gyffredinol, swyddfa bost, siop nwyddau haearn a becws yn y pentref, ond mae pob un wedi cau erbyn hyn - yr olaf i'w chau oedd Siop Doris, tua 2015. Roedd modurdy hefyd yn y pentref, ac mae honno'n dal yn agored ar gyfer trwsio ceir (sef "Garej Robin Alun"), fel mae busnes werthu glo.		Tan yn bur ddiweddar, bu ddwy siop gyffredinol, swyddfa bost, siop nwyddau haearn a becws yn y pentref, ond mae pob un wedi cau erbyn hyn - yr olaf i'w chau oedd Siop Doris, tua 2015. Roedd modurdy hefyd yn y pentref, ac mae honno'n dal yn agored ar gyfer trwsio ceir (sef "Garej Robin Alun"), fel mae busnes werthu glo.

			Busnes newydd ffyniannus yw ysgol yrru lorïau a chwmni bysiau.

			==Crefydd==
	Mae'r pentref yn cael ei enw ar ôl [[Capel Carmel (MC)]]. Chwalwyd y capel mawr gwreiddiol gan godi capel newydd ar safle'r festri. Capeli eraill y pentref oedd [[Capel Pisgah (A), Carmel\|Capel Pisgah]], sef capel yr Annibynwyr, a [[Capel Pisgah (BN), Carmel\|Chapel Pisgah]] arall gan y Bedyddwyr Neilltuol. Mae mynwent gan Gapel Pisgah a cheir yma hefyd fynwent a gynhelir gan y Cyngor Cymuned, gyda rhan wedi ei chysegru gan yr Eglwys yng Nghymru tua 1980. Bellach, trowyd Pisgah yn fflatiau, ac mae hen gapel Pisgah y Bedyddwyr Neilltuol yn cael ei ddefnyddio gan fudiad Uniongred.		Mae'r pentref yn cael ei enw ar ôl [[Capel Carmel (MC)]]. Chwalwyd y capel mawr gwreiddiol gan godi capel newydd ar safle'r festri. Capeli eraill y pentref oedd [[Capel Pisgah (A), Carmel\|Capel Pisgah]], sef capel yr Annibynwyr, a [[Capel Pisgah (BN), Carmel\|Chapel Pisgah]] arall gan y Bedyddwyr Neilltuol. Mae mynwent gan Gapel Pisgah a cheir yma hefyd fynwent a gynhelir gan y Cyngor Cymuned, gyda rhan wedi ei chysegru gan yr Eglwys yng Nghymru tua 1980. Bellach, trowyd Pisgah yn fflatiau, ac mae hen gapel Pisgah y Bedyddwyr Neilltuol yn cael ei ddefnyddio gan fudiad Uniongred.

	~~Busnes newydd ffyniannus yw ysgol yrru lorïau a chwmni bysiau.~~

	==Enwogion y pentref==		==Enwogion y pentref==

Irion am 16:41, 14 Mehefin 2018

2018-06-14T16:41:28Z

← Fersiwn hŷn		Fersiwn yn ôl 17:41, 14 Mehefin 2018
Llinell 2:		Llinell 2:

	==Lleoliad==		==Lleoliad==
	Mae tua milltir i'r dwyrain o'r [[Y Groeslon\|Groeslon]] i fyny'r allt sy'n arwain at y mynydd ac ar lethrau isaf [[Mynydd Cilgwyn]]. Casgliad o dai chwarelwyr a godwyd yn wreiddiol ar y comin ydyw, ychydig yn uwch na llidiart y mynydd ar ben y lôn o'r Groeslon (y mae tŷ o'r enw "Llidiart y Mynydd" yno o hyd). Saif ar groesffordd lle mae'r ffordd o waelodion plwyf [[Llandwrog]] i'r [[Fron]] yn croesi'r lôn o bentref [[Pen-y-groes]] i gyfeiriad [[Rhosgadfan]].		Mae tua milltir i'r dwyrain o'r [[Y Groeslon\|Groeslon]] i fyny'r allt sy'n arwain at y mynydd ac ar lethrau isaf [[Mynydd Cilgwyn]]. Casgliad o dai chwarelwyr a godwyd yn wreiddiol ar y comin ydyw, ychydig yn uwch na llidiart y mynydd ar ben y lôn o'r Groeslon (y mae tŷ o'r enw "Llidiart y Mynydd" yno o hyd). Saif ar groesffordd lle mae'r ffordd o waelodion plwyf [[Llandwrog]] i'r [[Fron]] yn croesi'r lôn o bentref [[Pen-y-groes]] i gyfeiriad [[Rhosgadfan]]. Mae'r tai hynaf (ar wahân i hen dyddynod gwasgaredig) yw'r tai teras sydd yn wynebu'r môr y ddwy ochr i lôn y Fron, sef Rhes Pisgah a Rhes Carmel.

			==Addysg==
			Tyfodd y pentref yn sylweddol rhwng 1890 a 1910, a chodwyd ysgol ar gyfer babanod yn unig yn ystod y 1890au - roedd plant yn mynychu [[Ysgol Penfforddelen]]. Bu'r ysgol (wedi'i helaethu i gymryd plant hyd at 11 oed) yno nes iddi gael ei huno ag [[Ysgol Gynradd Bro Lleu]] ar safle [[Ysgol Gynradd y Groeslon]] yn 2016.

	==Busnesau ac adnoddau lleol==		==Busnesau ac adnoddau lleol==
	Tan yn bur ddiweddar, bu ddwy siop gyffredinol, swyddfa bost, siop nwyddau haearn a becws yn y pentref, ond mae pob un wedi cau erbyn hyn - yr olaf i'w chau oedd Siop Doris, tua 2015~~. Bu ysgol yno hefyd nes iddi gael ei huno ag [[Ysgol Gynradd Bro Lleu]] ar safle [[Ysgol Gynradd y Groeslon]]~~. Roedd modurdy hefyd yn y pentref, ac mae honno'n dal yn agored ar gyfer trwsio ceir (sef "Garej Robin Alun"), fel mae busnes werthu glo.		Tan yn bur ddiweddar, bu ddwy siop gyffredinol, swyddfa bost, siop nwyddau haearn a becws yn y pentref, ond mae pob un wedi cau erbyn hyn - yr olaf i'w chau oedd Siop Doris, tua 2015. Roedd modurdy hefyd yn y pentref, ac mae honno'n dal yn agored ar gyfer trwsio ceir (sef "Garej Robin Alun"), fel mae busnes werthu glo.

	Mae'r pentref yn cael ei enw ar ôl [[Capel Carmel (MC)]]. Chwalwyd y capel mawr gwreiddiol gan godi capel newydd ar safle'r festri. ~~Capel arall~~ y pentref yw [[Capel Pisgah (B), Carmel\|Capel Pisgah]], sef capel y Bedyddwyr ~~(y mae eu hen gapel hefyd yn dal i sefyll)~~. Mae mynwent gan Gapel Pisgah a cheir yma hefyd fynwent a gynhelir gan y Cyngor Cymuned, gyda rhan wedi ei chysegru gan yr Eglwys yng Nghymru tua 1980. Bellach, trowyd Pisgah yn fflatiau, ~~a gwerthwyd~~ hen gapel Pisgah i fudiad Uniongred.		Mae'r pentref yn cael ei enw ar ôl [[Capel Carmel (MC)]]. Chwalwyd y capel mawr gwreiddiol gan godi capel newydd ar safle'r festri. Capeli eraill y pentref oedd [[Capel Pisgah (A), Carmel\|Capel Pisgah]], sef capel yr Annibynwyr, a [[Capel Pisgah (BN), Carmel\|Chapel Pisgah]] arall gan y Bedyddwyr Neilltuol. Mae mynwent gan Gapel Pisgah a cheir yma hefyd fynwent a gynhelir gan y Cyngor Cymuned, gyda rhan wedi ei chysegru gan yr Eglwys yng Nghymru tua 1980. Bellach, trowyd Pisgah yn fflatiau, ac mae hen gapel Pisgah y Bedyddwyr Neilltuol yn cael ei ddefnyddio gan fudiad Uniongred.

	Busnes newydd ffyniannus yw ysgol yrru lorïau a chwmni bysiau.		Busnes newydd ffyniannus yw ysgol yrru lorïau a chwmni bysiau.

Irion am 16:25, 14 Mehefin 2018

2018-06-14T16:25:53Z

← Fersiwn hŷn		Fersiwn yn ôl 17:25, 14 Mehefin 2018
Llinell 5:		Llinell 5:

	==Busnesau ac adnoddau lleol==		==Busnesau ac adnoddau lleol==
	Tan yn bur ddiweddar, bu ddwy siop gyffredinol, swyddfa bost, siop nwyddau haearn a becws yn y pentref, ond mae pob un wedi cau erbyn hyn - yr olaf i'w chau oedd Siop Doris, tua 2015. Bu ysgol yno hefyd nes iddi gael ei huno ag [[Ysgol Gynradd Bro Lleu]] ar safle [[Ysgol Gynradd y Groeslon]]. Roedd modurdy hefyd yn y pentref, ac mae honno'n dal yn agored ar gyfer trwsio ceir (sef "Garej Robin Alun").		Tan yn bur ddiweddar, bu ddwy siop gyffredinol, swyddfa bost, siop nwyddau haearn a becws yn y pentref, ond mae pob un wedi cau erbyn hyn - yr olaf i'w chau oedd Siop Doris, tua 2015. Bu ysgol yno hefyd nes iddi gael ei huno ag [[Ysgol Gynradd Bro Lleu]] ar safle [[Ysgol Gynradd y Groeslon]]. Roedd modurdy hefyd yn y pentref, ac mae honno'n dal yn agored ar gyfer trwsio ceir (sef "Garej Robin Alun"), fel mae busnes werthu glo.

	Mae'r pentref yn cael ei enw ar ôl [[Capel Carmel (MC)]]. Chwalwyd y capel mawr gwreiddiol gan godi capel newydd ar safle'r festri. Capel arall y pentref yw [[Capel Pisgah (B), Carmel\|Capel Pisgah]], sef capel y Bedyddwyr. Mae mynwent gan Gapel Pisgah a cheir yma hefyd fynwent a gynhelir gan y Cyngor Cymuned, gyda rhan wedi ei chysegru gan yr Eglwys yng Nghymru tua 1980. Bellach, trowyd Pisgah yn fflatiau, a gwerthwyd hen gapel Pisgah i fudiad Uniongred.		Mae'r pentref yn cael ei enw ar ôl [[Capel Carmel (MC)]]. Chwalwyd y capel mawr gwreiddiol gan godi capel newydd ar safle'r festri. Capel arall y pentref yw [[Capel Pisgah (B), Carmel\|Capel Pisgah]], sef capel y Bedyddwyr (y mae eu hen gapel hefyd yn dal i sefyll). Mae mynwent gan Gapel Pisgah a cheir yma hefyd fynwent a gynhelir gan y Cyngor Cymuned, gyda rhan wedi ei chysegru gan yr Eglwys yng Nghymru tua 1980. Bellach, trowyd Pisgah yn fflatiau, a gwerthwyd hen gapel Pisgah i fudiad Uniongred.

	Busnes newydd ffyniannus yw ysgol yrru lorïau a chwmni bysiau.		Busnes newydd ffyniannus yw ysgol yrru lorïau a chwmni bysiau.

Irion am 16:24, 14 Mehefin 2018

2018-06-14T16:24:17Z

← Fersiwn hŷn		Fersiwn yn ôl 17:24, 14 Mehefin 2018
Llinell 1:		Llinell 1:
	Mae '''Carmel''' yn bentref ym mhlwyf [[Llandwrog]]. Mae tua milltir i'r dwyrain o'r [[Y Groeslon\|Groeslon]] i fyny'r allt sy'n arwain at y mynydd ac ar lethrau isaf [[Mynydd ~~CIlgwyn~~]].		Mae '''Carmel''' yn bentref ym mhlwyf [[Llandwrog]].

			==Lleoliad==
			Mae tua milltir i'r dwyrain o'r [[Y Groeslon\|Groeslon]] i fyny'r allt sy'n arwain at y mynydd ac ar lethrau isaf [[Mynydd Cilgwyn]]. Casgliad o dai chwarelwyr a godwyd yn wreiddiol ar y comin ydyw, ychydig yn uwch na llidiart y mynydd ar ben y lôn o'r Groeslon (y mae tŷ o'r enw "Llidiart y Mynydd" yno o hyd). Saif ar groesffordd lle mae'r ffordd o waelodion plwyf [[Llandwrog]] i'r [[Fron]] yn croesi'r lôn o bentref [[Pen-y-groes]] i gyfeiriad [[Rhosgadfan]].

			==Busnesau ac adnoddau lleol==
			Tan yn bur ddiweddar, bu ddwy siop gyffredinol, swyddfa bost, siop nwyddau haearn a becws yn y pentref, ond mae pob un wedi cau erbyn hyn - yr olaf i'w chau oedd Siop Doris, tua 2015. Bu ysgol yno hefyd nes iddi gael ei huno ag [[Ysgol Gynradd Bro Lleu]] ar safle [[Ysgol Gynradd y Groeslon]]. Roedd modurdy hefyd yn y pentref, ac mae honno'n dal yn agored ar gyfer trwsio ceir (sef "Garej Robin Alun").

			Mae'r pentref yn cael ei enw ar ôl [[Capel Carmel (MC)]]. Chwalwyd y capel mawr gwreiddiol gan godi capel newydd ar safle'r festri. Capel arall y pentref yw [[Capel Pisgah (B), Carmel\|Capel Pisgah]], sef capel y Bedyddwyr. Mae mynwent gan Gapel Pisgah a cheir yma hefyd fynwent a gynhelir gan y Cyngor Cymuned, gyda rhan wedi ei chysegru gan yr Eglwys yng Nghymru tua 1980. Bellach, trowyd Pisgah yn fflatiau, a gwerthwyd hen gapel Pisgah i fudiad Uniongred.

			Busnes newydd ffyniannus yw ysgol yrru lorïau a chwmni bysiau.

			==Enwogion y pentref==
			Ymysg y rhai a hanai, neu sy'n hanu, o Garmel y mae'r ddau frawd
			* Syr [[Thomas Parry]], academig a llyfrgellydd
			* [[Gruffydd Parry]], awdur ac ysgolfeistr
			ac hefyd
			* [[Dafydd Glyn Jones]], darlithydd a chyd-olygydd ''Geiriadur yr Academi''.

			{{eginyn}}

			[[Categori:Pentrefi a threflannau]]

Irion: Crëwyd tudalen newydd yn dechrau gyda 'Mae '''Carmel''' yn bentref ym mhlwyf Llandwrog. Mae tua milltir i'r dwyrain o'r Groeslon i fyny'r allt sy'n arwain at y mynydd ac ar l...'

2018-06-13T08:30:58Z

Crëwyd tudalen newydd yn dechrau gyda 'Mae '''Carmel''' yn bentref ym mhlwyf Llandwrog. Mae tua milltir i'r dwyrain o'r Groeslon i fyny'r allt sy'n arwain at y mynydd ac ar l...'

Tudalen newydd

Mae '''Carmel''' yn bentref ym mhlwyf [[Llandwrog]]. Mae tua milltir i'r dwyrain o'r [[Y Groeslon|Groeslon]] i fyny'r allt sy'n arwain at y mynydd ac ar lethrau isaf [[Mynydd CIlgwyn]].