Capel Bethel (MC), Pen-y-groes - Hanes golygu

Cyfaill Eben am 14:44, 7 Rhagfyr 2021

2021-12-07T14:44:09Z

← Fersiwn hŷn		Fersiwn yn ôl 15:44, 7 Rhagfyr 2021
Llinell 1:		Llinell 1:
	[[Delwedd:Bethel_Chapel_and_Sunday_School,_Penygroes._-_geograph.org.uk_-_1068295.jpg\|bawd\|de\|350px\|Capel a festri Bethel. Llun:Eirian Evans; cc-by-sa 2.0]]		[[Delwedd:Bethel_Chapel_and_Sunday_School,_Penygroes._-_geograph.org.uk_-_1068295.jpg\|bawd\|de\|350px\|Capel a festri Bethel. Llun:Eirian Evans; cc-by-sa 2.0]]

	Yn gymharol hwyr y daeth '''Bethel''', yr achos y Methodistiaid Calfinaidd i bentref [[Pen-y-groes]]. Nid anodd esbonio hyn, gan fod achosion yn [[Llanllyfni]] a [[Tal-y-sarn\|Thal-y-sarn]] eisoes, heb fod ~~onf ryw~~ filltir i ffwrdd, a'r pentref ym Mhen-y-groes yn fach iawn ar ddechrau'r ganrif. Cychwynnodd yr ~~cahos~~ trwy i John Edwards, dyn gweddol gefnog ~~ac yn grefyddol~~ iawn, ~~gychwyn~~ ysgol Sul ar gyfer Methodistiaid ac Annibynwyr yn ei dŷ o gwmpas 1827-1830; ym 1834 adeiladodd yr Annibynwyr ~~eiu~~ capel eu hunain, sef [[Capel Soar (A), Pen-y-groes\|Capel Soar]]. Parhaodd ychydig o Fethodistiaid i gwrdd ac erbyn 1844 roedd gŵr o'r enw William Owen, Penbrynmawr, yn erfyn ar y Cyfarfod Misol i sefydlu eglwys ym Mhen-y-groes; ni chafodd lwyddiant ar unwaith, ond maes o law, daeth [[John Jones, Tal-y-sarn]] i'w gefnogi, a chafwyd caniatâd ym 1845, wedi i William Owen rentu hen gapel y ~~Wesleiaid~~ yn Nhreddafydd am £5 y flwyddyn, adeilad a ddefnyddwyd hyd nes i'r achos godi capel Bethel.		Yn gymharol hwyr y daeth '''Bethel''', achos y Methodistiaid Calfinaidd i bentref [[Pen-y-groes]]. Nid anodd esbonio hyn, gan fod achosion yn [[Llanllyfni]] a [[Tal-y-sarn\|Thal-y-sarn]] eisoes, heb fod ond rhyw filltir i ffwrdd, a'r pentref ym Mhen-y-groes yn fach iawn ar ddechrau'r bedwaredd ganrif ar bymtheg. Cychwynnodd yr achos trwy i John Edwards, dyn gweddol gefnog a chrefyddol iawn, ddechrau ysgol Sul ar gyfer Methodistiaid ac Annibynwyr yn ei dŷ o gwmpas 1827-1830; ym 1834 adeiladodd yr Annibynwyr eu capel eu hunain, sef [[Capel Soar (A), Pen-y-groes\|Capel Soar]]. Parhaodd ychydig o Fethodistiaid i gwrdd ac erbyn 1844 roedd gŵr o'r enw William Owen, Penbrynmawr, yn erfyn ar y Cyfarfod Misol i sefydlu eglwys ym Mhen-y-groes; ni chafodd lwyddiant ar unwaith, ond maes o law, daeth [[John Jones, Tal-y-sarn]] i'w gefnogi, a chafwyd caniatâd ym 1845, wedi i William Owen rentu hen gapel y Wesleaid yn Nhreddafydd am £5 y flwyddyn, adeilad a ddefnyddwyd hyd nes i'r achos godi capel Bethel.

	Cynyddodd nifer yr aelodau'n raddol; erbyn 1854 roedd 65 aelod, 73 ym 1858 a 127 ym 1860. Roedd yr hen gapel Wesle erbyn hyn yn rhy fach a chodwyd capel ym 1860, gyda 300 o seddi ynddo. ~~Deng~~ mlynedd yn ddiweddarach, ailadeiladwyd a helaethwyd y capel, gan ddarparu 500 o seddi -gyda'r aelodaeth yn 184, er, wrth gwrs, byddai nifer o "wrandawyr" yn cynyddu'r nifer yn yr oedfaon, ac ar achlysuron arbennig. Erbyn 1880, roedd yr aelodaeth wedi codi i 324, ond ym 1883 ffurfiwyd cangen o Bethel, sef [[Capel Saron (MC), Pen-y-groes\|Capel Saron]], ac aeth 47 o aelodau Bethel yno.		Cynyddodd nifer yr aelodau'n raddol; erbyn 1854 roedd 65 aelod, 73 ym 1858 a 127 ym 1860. Roedd yr hen gapel Wesle erbyn hyn yn rhy fach a chodwyd capel ym 1860, gyda 300 o seddi ynddo. Ddeng mlynedd yn ddiweddarach, ailadeiladwyd a helaethwyd y capel, gan ddarparu 500 o seddi -gyda'r aelodaeth yn 184, er, wrth gwrs, byddai nifer o "wrandawyr" yn cynyddu'r nifer yn yr oedfaon, ac ar achlysuron arbennig. Erbyn 1880, roedd yr aelodaeth wedi codi i 324, ond ym 1883 ffurfiwyd cangen o Bethel, sef [[Capel Saron (MC), Pen-y-groes\|Capel Saron]], ac aeth 47 o aelodau Bethel yno.

	Daliai'r achos i ffynnu, ac ym 1899, codwyd festri wrth ochr y capel, ac atgyweiriwyd y capel ei hun, er nad agorwyd y ~~capoel~~ ar ei newydd wedd tan 1902. Cost yr holl waith oedd £5000, swm sylweddol iawn ar y pryd. Nifer yr aelodau oedd 328 ym 1900.<ref>W. Hobley, ''Hanes Methodistiaeth Arfon'', Cyf.I, Dosbarth Clynnog (Caernarfon, 1910), tt295-311</ref>		Daliai'r achos i ffynnu, ac ym 1899, codwyd festri wrth ochr y capel, ac atgyweiriwyd y capel ei hun, er nad agorwyd y capel ar ei newydd wedd tan 1902. Cost yr holl waith oedd £5000, swm sylweddol iawn ar y pryd. Nifer yr aelodau oedd 328 ym 1900.<ref>W. Hobley, ''Hanes Methodistiaeth Arfon'', Cyf.I, Dosbarth Clynnog (Caernarfon, 1910), tt295-311</ref>

	Caewyd y capel tua 2000, pan unwyd Bethel a Saron i ffurfio [[Capel y Groes (MC), Pen-y-groes\|Capel y Groes]] mewn adeilad newydd ar safle Saron. Mae'r adeiladau bellach yn cael eu defnyddio fel llety gwyliau, ond gan fod y capel wedi ei restru oherwydd y nenfwd plastr, pulpud a gwydr "art nouveau", mae'r ~~adeiulad~~ wedi ei gadw'n dda - er bod rhai nodweddion (meddir) y tu ol i baredau er mwyn eu cadw a'u cuddio.<ref>Gwefan British Listed Buildings [https://britishlistedbuildings.co.uk/300023705-bethel-chapel-railed-enclosure-and-gates-llanllyfni#.XoRdi3J7ncs], cyrchwyd 1.4.2020</ref>		Caewyd y capel tua 2000, pan unwyd Bethel a Saron i ffurfio [[Capel y Groes (MC), Pen-y-groes\|Capel y Groes]] mewn adeilad newydd ar safle Saron. Mae'r adeiladau bellach yn cael eu defnyddio fel llety gwyliau, ond gan fod y capel wedi ei restru oherwydd y nenfwd plastr, y pulpud a gwydr "art nouveau", mae'r adeilad wedi ei gadw'n dda - er bod rhai nodweddion (meddir) y tu ôl i baredau er mwyn eu cadw a'u cuddio.<ref>Gwefan British Listed Buildings [https://britishlistedbuildings.co.uk/300023705-bethel-chapel-railed-enclosure-and-gates-llanllyfni#.XoRdi3J7ncs], cyrchwyd 1.4.2020</ref>

Irion am 09:40, 1 Ebrill 2020

2020-04-01T09:40:21Z

← Fersiwn hŷn		Fersiwn yn ôl 10:40, 1 Ebrill 2020
Llinell 1:		Llinell 1:
	[[~~Delwedd:https://cof.uwchgwyrfai.cymru/wici/~~Delwedd:Bethel_Chapel_and_Sunday_School,_Penygroes._-_geograph.org.uk_-_1068295.jpg\|bawd\|de\|350px\|Capel a festri Bethel. Llun:Eirian Evans; cc-by-sa 2.0]]		[[Delwedd:Bethel_Chapel_and_Sunday_School,_Penygroes._-_geograph.org.uk_-_1068295.jpg\|bawd\|de\|350px\|Capel a festri Bethel. Llun:Eirian Evans; cc-by-sa 2.0]]

	Yn gymharol hwyr y daeth '''Bethel''', yr achos y Methodistiaid Calfinaidd i bentref [[Pen-y-groes]]. Nid anodd esbonio hyn, gan fod achosion yn [[Llanllyfni]] a [[Tal-y-sarn\|Thal-y-sarn]] eisoes, heb fod onf ryw filltir i ffwrdd, a'r pentref ym Mhen-y-groes yn fach iawn ar ddechrau'r ganrif. Cychwynnodd yr cahos trwy i John Edwards, dyn gweddol gefnog ac yn grefyddol iawn, gychwyn ysgol Sul ar gyfer Methodistiaid ac Annibynwyr yn ei dŷ o gwmpas 1827-1830; ym 1834 adeiladodd yr Annibynwyr eiu capel eu hunain, sef [[Capel Soar (A), Pen-y-groes\|Capel Soar]]. Parhaodd ychydig o Fethodistiaid i gwrdd ac erbyn 1844 roedd gŵr o'r enw William Owen, Penbrynmawr, yn erfyn ar y Cyfarfod Misol i sefydlu eglwys ym Mhen-y-groes; ni chafodd lwyddiant ar unwaith, ond maes o law, daeth [[John Jones, Tal-y-sarn]] i'w gefnogi, a chafwyd caniatâd ym 1845, wedi i William Owen rentu hen gapel y Wesleiaid yn Nhreddafydd am £5 y flwyddyn, adeilad a ddefnyddwyd hyd nes i'r achos godi capel Bethel.		Yn gymharol hwyr y daeth '''Bethel''', yr achos y Methodistiaid Calfinaidd i bentref [[Pen-y-groes]]. Nid anodd esbonio hyn, gan fod achosion yn [[Llanllyfni]] a [[Tal-y-sarn\|Thal-y-sarn]] eisoes, heb fod onf ryw filltir i ffwrdd, a'r pentref ym Mhen-y-groes yn fach iawn ar ddechrau'r ganrif. Cychwynnodd yr cahos trwy i John Edwards, dyn gweddol gefnog ac yn grefyddol iawn, gychwyn ysgol Sul ar gyfer Methodistiaid ac Annibynwyr yn ei dŷ o gwmpas 1827-1830; ym 1834 adeiladodd yr Annibynwyr eiu capel eu hunain, sef [[Capel Soar (A), Pen-y-groes\|Capel Soar]]. Parhaodd ychydig o Fethodistiaid i gwrdd ac erbyn 1844 roedd gŵr o'r enw William Owen, Penbrynmawr, yn erfyn ar y Cyfarfod Misol i sefydlu eglwys ym Mhen-y-groes; ni chafodd lwyddiant ar unwaith, ond maes o law, daeth [[John Jones, Tal-y-sarn]] i'w gefnogi, a chafwyd caniatâd ym 1845, wedi i William Owen rentu hen gapel y Wesleiaid yn Nhreddafydd am £5 y flwyddyn, adeilad a ddefnyddwyd hyd nes i'r achos godi capel Bethel.

Irion am 09:40, 1 Ebrill 2020

2020-04-01T09:40:00Z

← Fersiwn hŷn		Fersiwn yn ôl 10:40, 1 Ebrill 2020
Llinell 1:		Llinell 1:
			[[Delwedd:https://cof.uwchgwyrfai.cymru/wici/Delwedd:Bethel_Chapel_and_Sunday_School,_Penygroes._-_geograph.org.uk_-_1068295.jpg\|bawd\|de\|350px\|Capel a festri Bethel. Llun:Eirian Evans; cc-by-sa 2.0]]

	Yn gymharol hwyr y daeth '''Bethel''', yr achos y Methodistiaid Calfinaidd i bentref [[Pen-y-groes]]. Nid anodd esbonio hyn, gan fod achosion yn [[Llanllyfni]] a [[Tal-y-sarn\|Thal-y-sarn]] eisoes, heb fod onf ryw filltir i ffwrdd, a'r pentref ym Mhen-y-groes yn fach iawn ar ddechrau'r ganrif. Cychwynnodd yr cahos trwy i John Edwards, dyn gweddol gefnog ac yn grefyddol iawn, gychwyn ysgol Sul ar gyfer Methodistiaid ac Annibynwyr yn ei dŷ o gwmpas 1827-1830; ym 1834 adeiladodd yr Annibynwyr eiu capel eu hunain, sef [[Capel Soar (A), Pen-y-groes\|Capel Soar]]. Parhaodd ychydig o Fethodistiaid i gwrdd ac erbyn 1844 roedd gŵr o'r enw William Owen, Penbrynmawr, yn erfyn ar y Cyfarfod Misol i sefydlu eglwys ym Mhen-y-groes; ni chafodd lwyddiant ar unwaith, ond maes o law, daeth [[John Jones, Tal-y-sarn]] i'w gefnogi, a chafwyd caniatâd ym 1845, wedi i William Owen rentu hen gapel y Wesleiaid yn Nhreddafydd am £5 y flwyddyn, adeilad a ddefnyddwyd hyd nes i'r achos godi capel Bethel.		Yn gymharol hwyr y daeth '''Bethel''', yr achos y Methodistiaid Calfinaidd i bentref [[Pen-y-groes]]. Nid anodd esbonio hyn, gan fod achosion yn [[Llanllyfni]] a [[Tal-y-sarn\|Thal-y-sarn]] eisoes, heb fod onf ryw filltir i ffwrdd, a'r pentref ym Mhen-y-groes yn fach iawn ar ddechrau'r ganrif. Cychwynnodd yr cahos trwy i John Edwards, dyn gweddol gefnog ac yn grefyddol iawn, gychwyn ysgol Sul ar gyfer Methodistiaid ac Annibynwyr yn ei dŷ o gwmpas 1827-1830; ym 1834 adeiladodd yr Annibynwyr eiu capel eu hunain, sef [[Capel Soar (A), Pen-y-groes\|Capel Soar]]. Parhaodd ychydig o Fethodistiaid i gwrdd ac erbyn 1844 roedd gŵr o'r enw William Owen, Penbrynmawr, yn erfyn ar y Cyfarfod Misol i sefydlu eglwys ym Mhen-y-groes; ni chafodd lwyddiant ar unwaith, ond maes o law, daeth [[John Jones, Tal-y-sarn]] i'w gefnogi, a chafwyd caniatâd ym 1845, wedi i William Owen rentu hen gapel y Wesleiaid yn Nhreddafydd am £5 y flwyddyn, adeilad a ddefnyddwyd hyd nes i'r achos godi capel Bethel.

Irion am 09:28, 1 Ebrill 2020

2020-04-01T09:28:18Z

← Fersiwn hŷn		Fersiwn yn ôl 10:28, 1 Ebrill 2020
Llinell 5:		Llinell 5:
	Daliai'r achos i ffynnu, ac ym 1899, codwyd festri wrth ochr y capel, ac atgyweiriwyd y capel ei hun, er nad agorwyd y capoel ar ei newydd wedd tan 1902. Cost yr holl waith oedd £5000, swm sylweddol iawn ar y pryd. Nifer yr aelodau oedd 328 ym 1900.<ref>W. Hobley, ''Hanes Methodistiaeth Arfon'', Cyf.I, Dosbarth Clynnog (Caernarfon, 1910), tt295-311</ref>		Daliai'r achos i ffynnu, ac ym 1899, codwyd festri wrth ochr y capel, ac atgyweiriwyd y capel ei hun, er nad agorwyd y capoel ar ei newydd wedd tan 1902. Cost yr holl waith oedd £5000, swm sylweddol iawn ar y pryd. Nifer yr aelodau oedd 328 ym 1900.<ref>W. Hobley, ''Hanes Methodistiaeth Arfon'', Cyf.I, Dosbarth Clynnog (Caernarfon, 1910), tt295-311</ref>

	~~{{eginyn}}~~		Caewyd y capel tua 2000, pan unwyd Bethel a Saron i ffurfio [[Capel y Groes (MC), Pen-y-groes\|Capel y Groes]] mewn adeilad newydd ar safle Saron. Mae'r adeiladau bellach yn cael eu defnyddio fel llety gwyliau, ond gan fod y capel wedi ei restru oherwydd y nenfwd plastr, pulpud a gwydr "art nouveau", mae'r adeiulad wedi ei gadw'n dda - er bod rhai nodweddion (meddir) y tu ol i baredau er mwyn eu cadw a'u cuddio.<ref>Gwefan British Listed Buildings [https://britishlistedbuildings.co.uk/300023705-bethel-chapel-railed-enclosure-and-gates-llanllyfni#.XoRdi3J7ncs], cyrchwyd 1.4.2020</ref>


	==Cyfeiriadau==		==Cyfeiriadau==
	{{cyfeiriadau}}		{{cyfeiriadau}}
	[[Categori:Crefydd]]		[[Categori:Crefydd]]
	[[Categori:Capeli]]		[[Categori:Capeli]]

Irion: Crëwyd tudalen newydd yn dechrau gyda 'Yn gymharol hwyr y daeth '''Bethel''', yr achos y Methodistiaid Calfinaidd i bentref Pen-y-groes. Nid anodd esbonio hyn, gan fod achosion yn Llanlly...'

2020-04-01T09:17:36Z

Crëwyd tudalen newydd yn dechrau gyda 'Yn gymharol hwyr y daeth '''Bethel''', yr achos y Methodistiaid Calfinaidd i bentref Pen-y-groes. Nid anodd esbonio hyn, gan fod achosion yn Llanlly...'

Tudalen newydd

Yn gymharol hwyr y daeth '''Bethel''', yr achos y Methodistiaid Calfinaidd i bentref [[Pen-y-groes]]. Nid anodd esbonio hyn, gan fod achosion yn [[Llanllyfni]] a [[Tal-y-sarn|Thal-y-sarn]] eisoes, heb fod onf ryw filltir i ffwrdd, a'r pentref ym Mhen-y-groes yn fach iawn ar ddechrau'r ganrif. Cychwynnodd yr cahos trwy i John Edwards, dyn gweddol gefnog ac yn grefyddol iawn, gychwyn ysgol Sul ar gyfer Methodistiaid ac Annibynwyr yn ei dŷ o gwmpas 1827-1830; ym 1834 adeiladodd yr Annibynwyr eiu capel eu hunain, sef [[Capel Soar (A), Pen-y-groes|Capel Soar]]. Parhaodd ychydig o Fethodistiaid i gwrdd ac erbyn 1844 roedd gŵr o'r enw William Owen, Penbrynmawr, yn erfyn ar y Cyfarfod Misol i sefydlu eglwys ym Mhen-y-groes; ni chafodd lwyddiant ar unwaith, ond maes o law, daeth [[John Jones, Tal-y-sarn]] i'w gefnogi, a chafwyd caniatâd ym 1845, wedi i William Owen rentu hen gapel y Wesleiaid yn Nhreddafydd am £5 y flwyddyn, adeilad a ddefnyddwyd hyd nes i'r achos godi capel Bethel.

Cynyddodd nifer yr aelodau'n raddol; erbyn 1854 roedd 65 aelod, 73 ym 1858 a 127 ym 1860. Roedd yr hen gapel Wesle erbyn hyn yn rhy fach a chodwyd capel ym 1860, gyda 300 o seddi ynddo. Deng mlynedd yn ddiweddarach, ailadeiladwyd a helaethwyd y capel, gan ddarparu 500 o seddi -gyda'r aelodaeth yn 184, er, wrth gwrs, byddai nifer o "wrandawyr" yn cynyddu'r nifer yn yr oedfaon, ac ar achlysuron arbennig. Erbyn 1880, roedd yr aelodaeth wedi codi i 324, ond ym 1883 ffurfiwyd cangen o Bethel, sef [[Capel Saron (MC), Pen-y-groes|Capel Saron]], ac aeth 47 o aelodau Bethel yno.

Daliai'r achos i ffynnu, ac ym 1899, codwyd festri wrth ochr y capel, ac atgyweiriwyd y capel ei hun, er nad agorwyd y capoel ar ei newydd wedd tan 1902. Cost yr holl waith oedd £5000, swm sylweddol iawn ar y pryd. Nifer yr aelodau oedd 328 ym 1900.<ref>W. Hobley, ''Hanes Methodistiaeth Arfon'', Cyf.I, Dosbarth Clynnog (Caernarfon, 1910), tt295-311</ref>

{{eginyn}}
==Cyfeiriadau==
{{cyfeiriadau}}
[[Categori:Crefydd]]
[[Categori:Capeli]]

← Fersiwn hŷn		Fersiwn yn ôl 15:44, 7 Rhagfyr 2021
Llinell 1:		Llinell 1:
	[[Delwedd:Bethel_Chapel_and_Sunday_School,_Penygroes._-_geograph.org.uk_-_1068295.jpg\|bawd\|de\|350px\|Capel a festri Bethel. Llun:Eirian Evans; cc-by-sa 2.0]]		[[Delwedd:Bethel_Chapel_and_Sunday_School,_Penygroes._-_geograph.org.uk_-_1068295.jpg\|bawd\|de\|350px\|Capel a festri Bethel. Llun:Eirian Evans; cc-by-sa 2.0]]

	Yn gymharol hwyr y daeth '''Bethel''', yr achos y Methodistiaid Calfinaidd i bentref [[Pen-y-groes]]. Nid anodd esbonio hyn, gan fod achosion yn [[Llanllyfni]] a [[Tal-y-sarn\|Thal-y-sarn]] eisoes, heb fod ~~onf ryw~~ filltir i ffwrdd, a'r pentref ym Mhen-y-groes yn fach iawn ar ddechrau'r ganrif. Cychwynnodd yr ~~cahos~~ trwy i John Edwards, dyn gweddol gefnog ~~ac yn grefyddol~~ iawn, ~~gychwyn~~ ysgol Sul ar gyfer Methodistiaid ac Annibynwyr yn ei dŷ o gwmpas 1827-1830; ym 1834 adeiladodd yr Annibynwyr ~~eiu~~ capel eu hunain, sef [[Capel Soar (A), Pen-y-groes\|Capel Soar]]. Parhaodd ychydig o Fethodistiaid i gwrdd ac erbyn 1844 roedd gŵr o'r enw William Owen, Penbrynmawr, yn erfyn ar y Cyfarfod Misol i sefydlu eglwys ym Mhen-y-groes; ni chafodd lwyddiant ar unwaith, ond maes o law, daeth [[John Jones, Tal-y-sarn]] i'w gefnogi, a chafwyd caniatâd ym 1845, wedi i William Owen rentu hen gapel y ~~Wesleiaid~~ yn Nhreddafydd am £5 y flwyddyn, adeilad a ddefnyddwyd hyd nes i'r achos godi capel Bethel.		Yn gymharol hwyr y daeth '''Bethel''', achos y Methodistiaid Calfinaidd i bentref [[Pen-y-groes]]. Nid anodd esbonio hyn, gan fod achosion yn [[Llanllyfni]] a [[Tal-y-sarn\|Thal-y-sarn]] eisoes, heb fod ond rhyw filltir i ffwrdd, a'r pentref ym Mhen-y-groes yn fach iawn ar ddechrau'r bedwaredd ganrif ar bymtheg. Cychwynnodd yr achos trwy i John Edwards, dyn gweddol gefnog a chrefyddol iawn, ddechrau ysgol Sul ar gyfer Methodistiaid ac Annibynwyr yn ei dŷ o gwmpas 1827-1830; ym 1834 adeiladodd yr Annibynwyr eu capel eu hunain, sef [[Capel Soar (A), Pen-y-groes\|Capel Soar]]. Parhaodd ychydig o Fethodistiaid i gwrdd ac erbyn 1844 roedd gŵr o'r enw William Owen, Penbrynmawr, yn erfyn ar y Cyfarfod Misol i sefydlu eglwys ym Mhen-y-groes; ni chafodd lwyddiant ar unwaith, ond maes o law, daeth [[John Jones, Tal-y-sarn]] i'w gefnogi, a chafwyd caniatâd ym 1845, wedi i William Owen rentu hen gapel y Wesleaid yn Nhreddafydd am £5 y flwyddyn, adeilad a ddefnyddwyd hyd nes i'r achos godi capel Bethel.

	Cynyddodd nifer yr aelodau'n raddol; erbyn 1854 roedd 65 aelod, 73 ym 1858 a 127 ym 1860. Roedd yr hen gapel Wesle erbyn hyn yn rhy fach a chodwyd capel ym 1860, gyda 300 o seddi ynddo. ~~Deng~~ mlynedd yn ddiweddarach, ailadeiladwyd a helaethwyd y capel, gan ddarparu 500 o seddi -gyda'r aelodaeth yn 184, er, wrth gwrs, byddai nifer o "wrandawyr" yn cynyddu'r nifer yn yr oedfaon, ac ar achlysuron arbennig. Erbyn 1880, roedd yr aelodaeth wedi codi i 324, ond ym 1883 ffurfiwyd cangen o Bethel, sef [[Capel Saron (MC), Pen-y-groes\|Capel Saron]], ac aeth 47 o aelodau Bethel yno.		Cynyddodd nifer yr aelodau'n raddol; erbyn 1854 roedd 65 aelod, 73 ym 1858 a 127 ym 1860. Roedd yr hen gapel Wesle erbyn hyn yn rhy fach a chodwyd capel ym 1860, gyda 300 o seddi ynddo. Ddeng mlynedd yn ddiweddarach, ailadeiladwyd a helaethwyd y capel, gan ddarparu 500 o seddi -gyda'r aelodaeth yn 184, er, wrth gwrs, byddai nifer o "wrandawyr" yn cynyddu'r nifer yn yr oedfaon, ac ar achlysuron arbennig. Erbyn 1880, roedd yr aelodaeth wedi codi i 324, ond ym 1883 ffurfiwyd cangen o Bethel, sef [[Capel Saron (MC), Pen-y-groes\|Capel Saron]], ac aeth 47 o aelodau Bethel yno.

	Daliai'r achos i ffynnu, ac ym 1899, codwyd festri wrth ochr y capel, ac atgyweiriwyd y capel ei hun, er nad agorwyd y ~~capoel~~ ar ei newydd wedd tan 1902. Cost yr holl waith oedd £5000, swm sylweddol iawn ar y pryd. Nifer yr aelodau oedd 328 ym 1900.<ref>W. Hobley, ''Hanes Methodistiaeth Arfon'', Cyf.I, Dosbarth Clynnog (Caernarfon, 1910), tt295-311</ref>		Daliai'r achos i ffynnu, ac ym 1899, codwyd festri wrth ochr y capel, ac atgyweiriwyd y capel ei hun, er nad agorwyd y capel ar ei newydd wedd tan 1902. Cost yr holl waith oedd £5000, swm sylweddol iawn ar y pryd. Nifer yr aelodau oedd 328 ym 1900.<ref>W. Hobley, ''Hanes Methodistiaeth Arfon'', Cyf.I, Dosbarth Clynnog (Caernarfon, 1910), tt295-311</ref>

	Caewyd y capel tua 2000, pan unwyd Bethel a Saron i ffurfio [[Capel y Groes (MC), Pen-y-groes\|Capel y Groes]] mewn adeilad newydd ar safle Saron. Mae'r adeiladau bellach yn cael eu defnyddio fel llety gwyliau, ond gan fod y capel wedi ei restru oherwydd y nenfwd plastr, pulpud a gwydr "art nouveau", mae'r ~~adeiulad~~ wedi ei gadw'n dda - er bod rhai nodweddion (meddir) y tu ol i baredau er mwyn eu cadw a'u cuddio.<ref>Gwefan British Listed Buildings [https://britishlistedbuildings.co.uk/300023705-bethel-chapel-railed-enclosure-and-gates-llanllyfni#.XoRdi3J7ncs], cyrchwyd 1.4.2020</ref>		Caewyd y capel tua 2000, pan unwyd Bethel a Saron i ffurfio [[Capel y Groes (MC), Pen-y-groes\|Capel y Groes]] mewn adeilad newydd ar safle Saron. Mae'r adeiladau bellach yn cael eu defnyddio fel llety gwyliau, ond gan fod y capel wedi ei restru oherwydd y nenfwd plastr, y pulpud a gwydr "art nouveau", mae'r adeilad wedi ei gadw'n dda - er bod rhai nodweddion (meddir) y tu ôl i baredau er mwyn eu cadw a'u cuddio.<ref>Gwefan British Listed Buildings [https://britishlistedbuildings.co.uk/300023705-bethel-chapel-railed-enclosure-and-gates-llanllyfni#.XoRdi3J7ncs], cyrchwyd 1.4.2020</ref>