<?xml version="1.0"?>
<feed xmlns="http://www.w3.org/2005/Atom" xml:lang="cy">
	<id>https://cof.canolfanuwchgwyrfai.cymru/index.php?action=history&amp;feed=atom&amp;title=B._Dew_Roberts</id>
	<title>B. Dew Roberts - Hanes golygu</title>
	<link rel="self" type="application/atom+xml" href="https://cof.canolfanuwchgwyrfai.cymru/index.php?action=history&amp;feed=atom&amp;title=B._Dew_Roberts"/>
	<link rel="alternate" type="text/html" href="https://cof.canolfanuwchgwyrfai.cymru/index.php?title=B._Dew_Roberts&amp;action=history"/>
	<updated>2026-05-06T14:23:48Z</updated>
	<subtitle>Hanes diwygio&#039;r dudalen hon ar y wici</subtitle>
	<generator>MediaWiki 1.43.1</generator>
	<entry>
		<id>https://cof.canolfanuwchgwyrfai.cymru/index.php?title=B._Dew_Roberts&amp;diff=13798&amp;oldid=prev</id>
		<title>Cyfaill Eben am 12:57, 20 Gorffennaf 2022</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://cof.canolfanuwchgwyrfai.cymru/index.php?title=B._Dew_Roberts&amp;diff=13798&amp;oldid=prev"/>
		<updated>2022-07-20T12:57:00Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;&lt;/p&gt;
&lt;table style=&quot;background-color: #fff; color: #202122;&quot; data-mw=&quot;interface&quot;&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;tr class=&quot;diff-title&quot; lang=&quot;cy&quot;&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;← Fersiwn hŷn&lt;/td&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;Fersiwn yn ôl 13:57, 20 Gorffennaf 2022&lt;/td&gt;
				&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot; id=&quot;mw-diff-left-l1&quot;&gt;Llinell 1:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;Llinell 1:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Hanesydd ac awdures oedd &amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;Barbara Dew Roberts&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039; (?1885-1963) a oedd yn byw ar un adeg ym [[Plas Tryfan|Mhlas Tryfan]], ger [[Rhos-isaf]]. Ychydig a wyddys am ei bywyd a&amp;#039;i gyrfa ac ni cheir sôn amdani dan yr enw a ddefnyddid ganddi yng nghofnodion y Cyfrifiad. Dichon, fodd bynnag, iddi berthyn i deulu lleol Dew, yr arwerthwyr a thwrneiod o Fangor. Os felly, gellir dychmygu ei bod yn weddol gyfforddus ei byd, gan i un gangen o&amp;#039;r teulu fyw yn Wellfield House, Bangor, ym 1891, a changen arall ym mhlasty Carreg Brân, Llanfair Pwllgwyngyll.&amp;lt;ref&amp;gt;Cyfrifiadau Bangor a Llanfair Pwllgwyngyll, 1891&amp;lt;/ref&amp;gt; Diddorol hefyd yw&amp;#039;r ffaith ei bod wedi cyhoeddi erthygl ar &amp;#039;&amp;#039;The Ynysfor Hunt&amp;#039;&amp;#039;, sydd yn awgrymu efallai ei bod â chysylltiadau â&amp;#039;r dosbarth hela a saethu!&amp;lt;ref&amp;gt;&amp;#039;&amp;#039;Trafodion Anrhydeddus Gynmdeithas y Cymmrodorion&amp;#039;&amp;#039;, 1940, t.200&amp;lt;/ref&amp;gt; Mae&amp;#039;n debyg na fu hi&amp;#039;n briod, gan i bobl wastad gyfeirio at &amp;quot;Miss B Dew Roberts&amp;quot;. Mae &amp;#039;na bosibilrwydd felly ei bod yn ferch i un o ferched teulu Dew a rhywun gyda&amp;#039;r cyfenw Roberts.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Hanesydd ac awdures oedd &amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;Barbara Dew Roberts&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039; (?1885-1963) a oedd yn byw ar un adeg ym [[Plas Tryfan|Mhlas Tryfan]], ger [[Rhos-isaf]]. Ychydig a wyddys am ei bywyd a&amp;#039;i gyrfa ac ni cheir sôn amdani dan yr enw a ddefnyddid ganddi yng nghofnodion y Cyfrifiad. Dichon, fodd bynnag, iddi berthyn i deulu lleol Dew, yr arwerthwyr a thwrneiod o Fangor. Os felly, gellir dychmygu ei bod yn weddol gyfforddus ei byd, gan i un gangen o&amp;#039;r teulu fyw yn Wellfield House, Bangor, ym 1891, a changen arall ym mhlasty Carreg Brân, Llanfair Pwllgwyngyll.&amp;lt;ref&amp;gt;Cyfrifiadau Bangor a Llanfair Pwllgwyngyll, 1891&amp;lt;/ref&amp;gt; Diddorol hefyd yw&amp;#039;r ffaith ei bod wedi cyhoeddi erthygl ar &amp;#039;&amp;#039;The Ynysfor Hunt&amp;#039;&amp;#039;, sydd yn awgrymu efallai ei bod â chysylltiadau â&amp;#039;r dosbarth hela a saethu!&amp;lt;ref&amp;gt;&amp;#039;&amp;#039;Trafodion Anrhydeddus Gynmdeithas y Cymmrodorion&amp;#039;&amp;#039;, 1940, t.200&amp;lt;/ref&amp;gt; Mae&amp;#039;n debyg na fu hi&amp;#039;n briod, gan i bobl wastad gyfeirio at &amp;quot;Miss B Dew Roberts&amp;quot;. Mae &amp;#039;na bosibilrwydd felly ei bod yn ferch i un o ferched teulu Dew a rhywun gyda&amp;#039;r cyfenw Roberts.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;A hithau&#039;n nesu at ei 50au, dechreuodd ysgrifennu erthyglau a llyfrau hanes ar bynciau&#039;n gysylltiedig â Gogledd Cymru. Bu&#039;n cyfrannu&#039;n gyson i gylchgrawn y &#039;&#039;Welsh Outlook&#039;&#039; yn ystod tair blynedd olaf y cylchgrawn hwnnw.  Ymysg ei llyfrau ceir &#039;&#039;Mr Bulkeley and the Pirate&#039;&#039; (Llundain, OUP, 1935); &#039;&#039;Mire and Musket: John Williams: Lord Keeper, Archbishop of York, 1582-1650&#039;&#039; (Llundain, OUP, 1938); a&#039;r nofelau &#039;&#039;Still Glides the Stream&#039;&#039; (Llundain, Chatto &amp;amp; Windus, 1940); &#039;&#039;Some Trees Stand&#039;&#039;, (Llundain, Chatto &amp;amp; Windus, 1943); &#039;&#039;The Island Feud&quot;, (Llundain, Chatto &amp;amp; Windus, 1947); a &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&#039;&#039;Testun italig&#039;&#039;&lt;/del&gt;The Charlie Trees: a Jacobite novel&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&#039;&#039;Testun italig&#039;&#039;&lt;/del&gt;, (Llundain, Chatto &amp;amp; Windus, 1951). Roedd A.H. Dodd yn ei hystyried yn hanesydd a oedd wedi gwneud cyfraniad sylweddol i hanes Gogledd Cymru yn y 17-18g, ac yn ei chanmol fel nofelydd hanesyddol.&amp;lt;ref&amp;gt;A&amp;gt; H&amp;gt; Dodd, &#039;&#039;Miss Dew Roberts and Caernarvonshire History&#039;&#039;, TCHSG  1941, tt.96-8. &amp;lt;/ref&amp;gt; Gellid dadlau, fodd bynnag, mai ei chynnyrch llenyddol pwysicaf oedd ei golygiad o ddyddiadur [[Edgar Christian]], bachgen o [[Clynnog Fawr|Glynnog]] a fu farw yng Nghanada. Fe&#039;i cyhoeddwyd dan y teitl &#039;&#039;Unflinching&#039;&#039; (Llundain, Murray, 1937),&amp;lt;ref&amp;gt;Llyfrgell Genedlaethol Cymru, Catalog&amp;lt;/ref&amp;gt; a bellach mae&#039;n cael ei gyfrif fel clasur yng Nghanada.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;A hithau&#039;n nesu at ei 50au, dechreuodd ysgrifennu erthyglau a llyfrau hanes ar bynciau&#039;n gysylltiedig â Gogledd Cymru. Bu&#039;n cyfrannu&#039;n gyson i gylchgrawn y &#039;&#039;Welsh Outlook&#039;&#039; yn ystod tair blynedd olaf y cylchgrawn hwnnw.  Ymysg ei llyfrau ceir &#039;&#039;Mr Bulkeley and the Pirate&#039;&#039; (Llundain, OUP, 1935); &#039;&#039;Mire and Musket: John Williams: Lord Keeper, Archbishop of York, 1582-1650&#039;&#039; (Llundain, OUP, 1938); a&#039;r nofelau &#039;&#039;Still Glides the Stream&#039;&#039; (Llundain, Chatto &amp;amp; Windus, 1940); &#039;&#039;Some Trees Stand&#039;&#039;, (Llundain, Chatto &amp;amp; Windus, 1943); &#039;&#039;The Island Feud&quot;, (Llundain, Chatto &amp;amp; Windus, 1947); a &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt; &lt;/ins&gt;The Charlie Trees: a Jacobite novel, (Llundain, Chatto &amp;amp; Windus, 1951). Roedd A.H. Dodd yn ei hystyried yn hanesydd a oedd wedi gwneud cyfraniad sylweddol i hanes Gogledd Cymru yn y 17-18g, ac yn ei chanmol fel nofelydd hanesyddol.&amp;lt;ref&amp;gt;A&amp;gt; H&amp;gt; Dodd, &#039;&#039;Miss Dew Roberts and Caernarvonshire History&#039;&#039;, TCHSG  1941, tt.96-8. &amp;lt;/ref&amp;gt; Gellid dadlau, fodd bynnag, mai ei chynnyrch llenyddol pwysicaf oedd ei golygiad o ddyddiadur [[Edgar Christian]], bachgen o [[Clynnog Fawr|Glynnog]] a fu farw yng Nghanada. Fe&#039;i cyhoeddwyd dan y teitl &#039;&#039;Unflinching&#039;&#039; (Llundain, Murray, 1937),&amp;lt;ref&amp;gt;Llyfrgell Genedlaethol Cymru, Catalog&amp;lt;/ref&amp;gt; a bellach mae&#039;n cael ei gyfrif fel clasur yng Nghanada.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Erbyn 1939 roedd hi&amp;#039;n byw ym Mhlas Tryfan, ac yno roedd hi&amp;#039;n byw pan ymunodd  â [[Cymdeithas Hanes Sir Gaernarfon|Chymdeithas Hanes Sir Gaernarfon]], ac yr oedd yn un o aelodau cyntaf y gymdeithas honno ym 1939. Ymysg ei herthyglau yn  Nhrafodion Cymdeithas Hanes y sir, ceir erthygl ar [[Maria Stella]], [[Glynllifon]]; a theuluoedd Bodfel a Bodwrdda. Ym 1947, nodwyd ei chyfeiriad fel Bryn Neuadd, Llanfaglan, ac yno yr oedd hi&amp;#039;n byw ym 1960 hefyd.&amp;lt;ref&amp;gt;Rhestrau aelodaeth Cymdeithas Hanes Sir Gaernarfon, 1939, 1947 a 1960&amp;lt;/ref&amp;gt; Bu farw yn ystod hanner cyntaf 1963.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Erbyn 1939 roedd hi&amp;#039;n byw ym Mhlas Tryfan, ac yno roedd hi&amp;#039;n byw pan ymunodd  â [[Cymdeithas Hanes Sir Gaernarfon|Chymdeithas Hanes Sir Gaernarfon]], ac yr oedd yn un o aelodau cyntaf y gymdeithas honno ym 1939. Ymysg ei herthyglau yn  Nhrafodion Cymdeithas Hanes y sir, ceir erthygl ar [[Maria Stella]], [[Glynllifon]]; a theuluoedd Bodfel a Bodwrdda. Ym 1947, nodwyd ei chyfeiriad fel Bryn Neuadd, Llanfaglan, ac yno yr oedd hi&amp;#039;n byw ym 1960 hefyd.&amp;lt;ref&amp;gt;Rhestrau aelodaeth Cymdeithas Hanes Sir Gaernarfon, 1939, 1947 a 1960&amp;lt;/ref&amp;gt; Bu farw yn ystod hanner cyntaf 1963.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>Cyfaill Eben</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>https://cof.canolfanuwchgwyrfai.cymru/index.php?title=B._Dew_Roberts&amp;diff=13797&amp;oldid=prev</id>
		<title>Cyfaill Eben am 12:56, 20 Gorffennaf 2022</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://cof.canolfanuwchgwyrfai.cymru/index.php?title=B._Dew_Roberts&amp;diff=13797&amp;oldid=prev"/>
		<updated>2022-07-20T12:56:21Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;&lt;/p&gt;
&lt;table style=&quot;background-color: #fff; color: #202122;&quot; data-mw=&quot;interface&quot;&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;tr class=&quot;diff-title&quot; lang=&quot;cy&quot;&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;← Fersiwn hŷn&lt;/td&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;Fersiwn yn ôl 13:56, 20 Gorffennaf 2022&lt;/td&gt;
				&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot; id=&quot;mw-diff-left-l1&quot;&gt;Llinell 1:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;Llinell 1:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Hanesydd ac awdures oedd &amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;Barbara Dew Roberts&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039; (?1885-1963) a oedd yn byw ar un adeg ym [[Plas Tryfan|Mhlas Tryfan]], ger [[Rhos-isaf]]. Ychydig a wyddys am ei bywyd a&amp;#039;i gyrfa ac ni cheir sôn amdani dan yr enw a ddefnyddid ganddi yng nghofnodion y Cyfrifiad. Dichon, fodd bynnag, iddi berthyn i deulu lleol Dew, yr arwerthwyr a thwrneiod o Fangor. Os felly, gellir dychmygu ei bod yn weddol gyfforddus ei byd, gan i un gangen o&amp;#039;r teulu fyw yn Wellfield House, Bangor, ym 1891, a changen arall ym mhlasty Carreg Brân, Llanfair Pwllgwyngyll.&amp;lt;ref&amp;gt;Cyfrifiadau Bangor a Llanfair Pwllgwyngyll, 1891&amp;lt;/ref&amp;gt; Diddorol hefyd yw&amp;#039;r ffaith ei bod wedi cyhoeddi erthygl ar &amp;#039;&amp;#039;The Ynysfor Hunt&amp;#039;&amp;#039;, sydd yn awgrymu efallai ei bod â chysylltiadau â&amp;#039;r dosbarth hela a saethu!&amp;lt;ref&amp;gt;&amp;#039;&amp;#039;Trafodion Anrhydeddus Gynmdeithas y Cymmrodorion&amp;#039;&amp;#039;, 1940, t.200&amp;lt;/ref&amp;gt; Mae&amp;#039;n debyg na fu hi&amp;#039;n briod, gan i bobl wastad gyfeirio at &amp;quot;Miss B Dew Roberts&amp;quot;. Mae &amp;#039;na bosibilrwydd felly ei bod yn ferch i un o ferched teulu Dew a rhywun gyda&amp;#039;r cyfenw Roberts.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Hanesydd ac awdures oedd &amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;Barbara Dew Roberts&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039; (?1885-1963) a oedd yn byw ar un adeg ym [[Plas Tryfan|Mhlas Tryfan]], ger [[Rhos-isaf]]. Ychydig a wyddys am ei bywyd a&amp;#039;i gyrfa ac ni cheir sôn amdani dan yr enw a ddefnyddid ganddi yng nghofnodion y Cyfrifiad. Dichon, fodd bynnag, iddi berthyn i deulu lleol Dew, yr arwerthwyr a thwrneiod o Fangor. Os felly, gellir dychmygu ei bod yn weddol gyfforddus ei byd, gan i un gangen o&amp;#039;r teulu fyw yn Wellfield House, Bangor, ym 1891, a changen arall ym mhlasty Carreg Brân, Llanfair Pwllgwyngyll.&amp;lt;ref&amp;gt;Cyfrifiadau Bangor a Llanfair Pwllgwyngyll, 1891&amp;lt;/ref&amp;gt; Diddorol hefyd yw&amp;#039;r ffaith ei bod wedi cyhoeddi erthygl ar &amp;#039;&amp;#039;The Ynysfor Hunt&amp;#039;&amp;#039;, sydd yn awgrymu efallai ei bod â chysylltiadau â&amp;#039;r dosbarth hela a saethu!&amp;lt;ref&amp;gt;&amp;#039;&amp;#039;Trafodion Anrhydeddus Gynmdeithas y Cymmrodorion&amp;#039;&amp;#039;, 1940, t.200&amp;lt;/ref&amp;gt; Mae&amp;#039;n debyg na fu hi&amp;#039;n briod, gan i bobl wastad gyfeirio at &amp;quot;Miss B Dew Roberts&amp;quot;. Mae &amp;#039;na bosibilrwydd felly ei bod yn ferch i un o ferched teulu Dew a rhywun gyda&amp;#039;r cyfenw Roberts.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;A hithau&#039;n nesu at ei 50au, dechreuodd ysgrifennu erthyglau a llyfrau hanes ar bynciau&#039;n gysylltiedig â Gogledd Cymru. Bu&#039;n cyfrannu&#039;n gyson i gylchgrawn y &#039;&#039;Welsh Outlook&#039;&#039; yn ystod tair blynedd olaf y cylchgrawn hwnnw.  Ymysg ei llyfrau ceir &#039;&#039;Mr Bulkeley and the Pirate&#039;&#039; (Llundain, OUP, 1935); &#039;&#039;Mire and Musket: John Williams: Lord Keeper, Archbishop of York, 1582-1650&#039;&#039; (Llundain, OUP, 1938); a&#039;r nofelau &#039;&#039;Still Glides the Stream&#039;&#039; (Llundain, Chatto &amp;amp; Windus, 1940); &#039;&#039;Some Trees Stand&#039;&#039;, (Llundain, Chatto &amp;amp; Windus, 1943); &#039;&#039;The Island Feud&quot;, (Llundain, Chatto &amp;amp; Windus, 1947); a &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&quot;&lt;/del&gt;The Charlie Trees: a Jacobite novel&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&quot;&lt;/del&gt;, (Llundain, Chatto &amp;amp; Windus, 1951). Roedd A.H. Dodd yn ei hystyried yn hanesydd a oedd wedi gwneud cyfraniad sylweddol i hanes Gogledd Cymru yn y 17-18g, ac yn ei chanmol fel nofelydd hanesyddol.&amp;lt;ref&amp;gt;A&amp;gt; H&amp;gt; Dodd, &#039;&#039;Miss Dew Roberts and Caernarvonshire History&#039;&#039;, TCHSG  1941, tt.96-8. &amp;lt;/ref&amp;gt; Gellid dadlau, fodd bynnag, mai ei chynnyrch llenyddol pwysicaf oedd ei golygiad o ddyddiadur [[Edgar Christian]], bachgen o [[Clynnog Fawr|Glynnog]] a fu farw yng Nghanada. Fe&#039;i cyhoeddwyd dan y teitl &#039;&#039;Unflinching&#039;&#039; (Llundain, Murray, 1937),&amp;lt;ref&amp;gt;Llyfrgell Genedlaethol Cymru, Catalog&amp;lt;/ref&amp;gt; a bellach mae&#039;n cael ei gyfrif fel clasur yng Nghanada.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;A hithau&#039;n nesu at ei 50au, dechreuodd ysgrifennu erthyglau a llyfrau hanes ar bynciau&#039;n gysylltiedig â Gogledd Cymru. Bu&#039;n cyfrannu&#039;n gyson i gylchgrawn y &#039;&#039;Welsh Outlook&#039;&#039; yn ystod tair blynedd olaf y cylchgrawn hwnnw.  Ymysg ei llyfrau ceir &#039;&#039;Mr Bulkeley and the Pirate&#039;&#039; (Llundain, OUP, 1935); &#039;&#039;Mire and Musket: John Williams: Lord Keeper, Archbishop of York, 1582-1650&#039;&#039; (Llundain, OUP, 1938); a&#039;r nofelau &#039;&#039;Still Glides the Stream&#039;&#039; (Llundain, Chatto &amp;amp; Windus, 1940); &#039;&#039;Some Trees Stand&#039;&#039;, (Llundain, Chatto &amp;amp; Windus, 1943); &#039;&#039;The Island Feud&quot;, (Llundain, Chatto &amp;amp; Windus, 1947); a &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&#039;&#039;Testun italig&#039;&#039;&lt;/ins&gt;The Charlie Trees: a Jacobite novel&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&#039;&#039;Testun italig&#039;&#039;&lt;/ins&gt;, (Llundain, Chatto &amp;amp; Windus, 1951). Roedd A.H. Dodd yn ei hystyried yn hanesydd a oedd wedi gwneud cyfraniad sylweddol i hanes Gogledd Cymru yn y 17-18g, ac yn ei chanmol fel nofelydd hanesyddol.&amp;lt;ref&amp;gt;A&amp;gt; H&amp;gt; Dodd, &#039;&#039;Miss Dew Roberts and Caernarvonshire History&#039;&#039;, TCHSG  1941, tt.96-8. &amp;lt;/ref&amp;gt; Gellid dadlau, fodd bynnag, mai ei chynnyrch llenyddol pwysicaf oedd ei golygiad o ddyddiadur [[Edgar Christian]], bachgen o [[Clynnog Fawr|Glynnog]] a fu farw yng Nghanada. Fe&#039;i cyhoeddwyd dan y teitl &#039;&#039;Unflinching&#039;&#039; (Llundain, Murray, 1937),&amp;lt;ref&amp;gt;Llyfrgell Genedlaethol Cymru, Catalog&amp;lt;/ref&amp;gt; a bellach mae&#039;n cael ei gyfrif fel clasur yng Nghanada.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Erbyn 1939 roedd hi&amp;#039;n byw ym Mhlas Tryfan, ac yno roedd hi&amp;#039;n byw pan ymunodd  â [[Cymdeithas Hanes Sir Gaernarfon|Chymdeithas Hanes Sir Gaernarfon]], ac yr oedd yn un o aelodau cyntaf y gymdeithas honno ym 1939. Ymysg ei herthyglau yn  Nhrafodion Cymdeithas Hanes y sir, ceir erthygl ar [[Maria Stella]], [[Glynllifon]]; a theuluoedd Bodfel a Bodwrdda. Ym 1947, nodwyd ei chyfeiriad fel Bryn Neuadd, Llanfaglan, ac yno yr oedd hi&amp;#039;n byw ym 1960 hefyd.&amp;lt;ref&amp;gt;Rhestrau aelodaeth Cymdeithas Hanes Sir Gaernarfon, 1939, 1947 a 1960&amp;lt;/ref&amp;gt; Bu farw yn ystod hanner cyntaf 1963.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Erbyn 1939 roedd hi&amp;#039;n byw ym Mhlas Tryfan, ac yno roedd hi&amp;#039;n byw pan ymunodd  â [[Cymdeithas Hanes Sir Gaernarfon|Chymdeithas Hanes Sir Gaernarfon]], ac yr oedd yn un o aelodau cyntaf y gymdeithas honno ym 1939. Ymysg ei herthyglau yn  Nhrafodion Cymdeithas Hanes y sir, ceir erthygl ar [[Maria Stella]], [[Glynllifon]]; a theuluoedd Bodfel a Bodwrdda. Ym 1947, nodwyd ei chyfeiriad fel Bryn Neuadd, Llanfaglan, ac yno yr oedd hi&amp;#039;n byw ym 1960 hefyd.&amp;lt;ref&amp;gt;Rhestrau aelodaeth Cymdeithas Hanes Sir Gaernarfon, 1939, 1947 a 1960&amp;lt;/ref&amp;gt; Bu farw yn ystod hanner cyntaf 1963.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>Cyfaill Eben</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>https://cof.canolfanuwchgwyrfai.cymru/index.php?title=B._Dew_Roberts&amp;diff=12574&amp;oldid=prev</id>
		<title>Cyfaill Eben am 16:19, 10 Ionawr 2022</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://cof.canolfanuwchgwyrfai.cymru/index.php?title=B._Dew_Roberts&amp;diff=12574&amp;oldid=prev"/>
		<updated>2022-01-10T16:19:36Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;&lt;/p&gt;
&lt;table style=&quot;background-color: #fff; color: #202122;&quot; data-mw=&quot;interface&quot;&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;tr class=&quot;diff-title&quot; lang=&quot;cy&quot;&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;← Fersiwn hŷn&lt;/td&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;Fersiwn yn ôl 17:19, 10 Ionawr 2022&lt;/td&gt;
				&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot; id=&quot;mw-diff-left-l1&quot;&gt;Llinell 1:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;Llinell 1:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Hanesydd ac awdures oedd &#039;&#039;&#039;Barbara Dew Roberts&#039;&#039;&#039; (?1885-1963) oedd yn byw ar un adeg ym [[Plas Tryfan|Mhlas Tryfan]], ger [[Rhos-isaf]]. Ychydig a wyddys am ei bywyd a&#039;i gyrfa ac ni cheir sôn amdani dan yr enw a ddefnyddid ganddi yng nghofnodion y Cyfrifiad. Dichon, fodd bynnag, iddi berthyn i deulu lleol Dew, yr arwerthwyr a thwrneiod o Fangor. Os felly, gellir dychmygu ei bod yn weddol gyfforddus ei byd, gan i un gangen o&#039;r teulu fyw yn Wellfield House, Bangor ym 1891, a changen &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;eraill &lt;/del&gt;ym mhlasty Carreg Brân, Llanfair Pwllgwyngyll.&amp;lt;ref&amp;gt;Cyfrifiadau Bangor a Llanfair Pwllgwyngyll, 1891&amp;lt;/ref&amp;gt; Diddorol hefyd yw&#039;r ffaith ei bod wedi cyhoeddi erthygl ar &#039;&#039;The Ynysfor Hunt&#039;&#039;, sydd yn awgrymu efallai ei bod â chysylltiadau &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;efo&lt;/del&gt;&#039;r dosbarth hela a saethu!&amp;lt;ref&amp;gt;&#039;&#039;Trafodion Anrhydeddus Gynmdeithas y Cymmrodorion&#039;&#039;, 1940, t.200&amp;lt;/ref&amp;gt; Mae&#039;n debyg na &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;fuodd &lt;/del&gt;hi&#039;n briod, gan i bobl wastad gyfeirio at &quot;Miss B Dew Roberts&quot;. Mae &#039;na bosibilrwydd felly ei bod yn ferch i un o ferched teulu Dew a rhywun gyda&#039;r cyfenw Roberts.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Hanesydd ac awdures oedd &#039;&#039;&#039;Barbara Dew Roberts&#039;&#039;&#039; (?1885-1963) &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;a &lt;/ins&gt;oedd yn byw ar un adeg ym [[Plas Tryfan|Mhlas Tryfan]], ger [[Rhos-isaf]]. Ychydig a wyddys am ei bywyd a&#039;i gyrfa ac ni cheir sôn amdani dan yr enw a ddefnyddid ganddi yng nghofnodion y Cyfrifiad. Dichon, fodd bynnag, iddi berthyn i deulu lleol Dew, yr arwerthwyr a thwrneiod o Fangor. Os felly, gellir dychmygu ei bod yn weddol gyfforddus ei byd, gan i un gangen o&#039;r teulu fyw yn Wellfield House, Bangor&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;, &lt;/ins&gt;ym 1891, a changen &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;arall &lt;/ins&gt;ym mhlasty Carreg Brân, Llanfair Pwllgwyngyll.&amp;lt;ref&amp;gt;Cyfrifiadau Bangor a Llanfair Pwllgwyngyll, 1891&amp;lt;/ref&amp;gt; Diddorol hefyd yw&#039;r ffaith ei bod wedi cyhoeddi erthygl ar &#039;&#039;The Ynysfor Hunt&#039;&#039;, sydd yn awgrymu efallai ei bod â chysylltiadau &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;â&lt;/ins&gt;&#039;r dosbarth hela a saethu!&amp;lt;ref&amp;gt;&#039;&#039;Trafodion Anrhydeddus Gynmdeithas y Cymmrodorion&#039;&#039;, 1940, t.200&amp;lt;/ref&amp;gt; Mae&#039;n debyg na &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;fu &lt;/ins&gt;hi&#039;n briod, gan i bobl wastad gyfeirio at &quot;Miss B Dew Roberts&quot;. Mae &#039;na bosibilrwydd felly ei bod yn ferch i un o ferched teulu Dew a rhywun gyda&#039;r cyfenw Roberts.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;A hithau&#039;n nesu at ei 50au, dechreuodd ysgrifennu erthyglau a llyfrau hanes ar bynciau&#039;n gysylltiedig â Gogledd Cymru. Bu&#039;n cyfrannu&#039;n gyson &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;at &lt;/del&gt;gylchgrawn y &#039;&#039;Welsh Outlook&#039;&#039; yn ystod tair blynedd olaf y cylchgrawn hwnnw.  Ymysg ei llyfrau ceir &#039;&#039;Mr Bulkeley and the Pirate&#039;&#039; (Llundain, OUP, 1935); &#039;&#039;Mire and Musket: John Williams: Lord Keeper, Archbishop of York, 1582-1650&#039;&#039; (Llundain, OUP, 1938); a&#039;r nofelau &#039;&#039;Still Glides the Stream&#039;&#039; (Llundain, Chatto &amp;amp; Windus, 1940); &#039;&#039;Some Trees Stand&#039;&#039;, (Llundain, Chatto &amp;amp; Windus, 1943); &#039;&#039;The Island Feud&quot;, (Llundain, Chatto &amp;amp; Windus, 1947); a &quot;The Charlie Trees: a Jacobite novel&quot;, (Llundain, Chatto &amp;amp; Windus, 1951). Roedd A.H. Dodd yn ei hystyried yn hanesydd a oedd wedi gwneud cyfraniad sylweddol i hanes Gogledd Cymru yn y 17-&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;18gg&lt;/del&gt;, ac yn ei chanmol fel nofelydd hanesyddol.&amp;lt;ref&amp;gt;A&amp;gt; H&amp;gt; Dodd, &#039;&#039;Miss Dew Roberts and Caernarvonshire History&#039;&#039;, TCHSG  1941, tt.96-8. &amp;lt;/ref&amp;gt; Gellid dadlau, fodd bynnag, mai ei chynnyrch llenyddol pwysicaf oedd ei &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;golygyddiad &lt;/del&gt;o ddyddiadur [[Edgar Christian]], bachgen o [[Clynnog Fawr|Glynnog]] a &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;farwodd &lt;/del&gt;yng Nghanada&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;, a gyhoeddwyd efo&lt;/del&gt;&#039;&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;r &lt;/del&gt;teitl &#039;&#039;Unflinching&#039;&#039; (Llundain, Murray, 1937),&amp;lt;ref&amp;gt;Llyfrgell Genedlaethol Cymru, Catalog&amp;lt;/ref&amp;gt; &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;ac sydd &lt;/del&gt;bellach &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;yn &lt;/del&gt;cael ei gyfrif fel clasur yng Nghanada.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;A hithau&#039;n nesu at ei 50au, dechreuodd ysgrifennu erthyglau a llyfrau hanes ar bynciau&#039;n gysylltiedig â Gogledd Cymru. Bu&#039;n cyfrannu&#039;n gyson &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;i &lt;/ins&gt;gylchgrawn y &#039;&#039;Welsh Outlook&#039;&#039; yn ystod tair blynedd olaf y cylchgrawn hwnnw.  Ymysg ei llyfrau ceir &#039;&#039;Mr Bulkeley and the Pirate&#039;&#039; (Llundain, OUP, 1935); &#039;&#039;Mire and Musket: John Williams: Lord Keeper, Archbishop of York, 1582-1650&#039;&#039; (Llundain, OUP, 1938); a&#039;r nofelau &#039;&#039;Still Glides the Stream&#039;&#039; (Llundain, Chatto &amp;amp; Windus, 1940); &#039;&#039;Some Trees Stand&#039;&#039;, (Llundain, Chatto &amp;amp; Windus, 1943); &#039;&#039;The Island Feud&quot;, (Llundain, Chatto &amp;amp; Windus, 1947); a &quot;The Charlie Trees: a Jacobite novel&quot;, (Llundain, Chatto &amp;amp; Windus, 1951). Roedd A.H. Dodd yn ei hystyried yn hanesydd a oedd wedi gwneud cyfraniad sylweddol i hanes Gogledd Cymru yn y 17-&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;18g&lt;/ins&gt;, ac yn ei chanmol fel nofelydd hanesyddol.&amp;lt;ref&amp;gt;A&amp;gt; H&amp;gt; Dodd, &#039;&#039;Miss Dew Roberts and Caernarvonshire History&#039;&#039;, TCHSG  1941, tt.96-8. &amp;lt;/ref&amp;gt; Gellid dadlau, fodd bynnag, mai ei chynnyrch llenyddol pwysicaf oedd ei &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;golygiad &lt;/ins&gt;o ddyddiadur [[Edgar Christian]], bachgen o [[Clynnog Fawr|Glynnog]] a &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;fu farw &lt;/ins&gt;yng Nghanada&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;. Fe&lt;/ins&gt;&#039;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;i cyhoeddwyd dan y &lt;/ins&gt;teitl &#039;&#039;Unflinching&#039;&#039; (Llundain, Murray, 1937),&amp;lt;ref&amp;gt;Llyfrgell Genedlaethol Cymru, Catalog&amp;lt;/ref&amp;gt; &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;a &lt;/ins&gt;bellach &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;mae&#039;n &lt;/ins&gt;cael ei gyfrif fel clasur yng Nghanada.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Yr oedd &lt;/del&gt;hi &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;erbyn 1939 yn &lt;/del&gt;byw ym Mhlas Tryfan, ac yno &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;yr oedd &lt;/del&gt;hi&#039;n byw pan ymunodd  â [[Cymdeithas Hanes Sir Gaernarfon|Chymdeithas Hanes Sir Gaernarfon]], ac yr oedd yn un o aelodau cyntaf &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt; &lt;/del&gt;y gymdeithas honno ym 1939. Ymysg ei herthyglau yn  Nhrafodion Cymdeithas Hanes y sir, ceir erthygl ar [[Maria Stella]], [[Glynllifon]]; a theuluoedd Bodfel a Bodwrdda. Ym 1947, nodwyd ei chyfeiriad fel Bryn Neuadd, Llanfaglan, ac yno yr oedd hi&#039;n byw ym 1960 hefyd.&amp;lt;ref&amp;gt;Rhestrau aelodaeth Cymdeithas Hanes Sir Gaernarfon, 1939, 1947 a 1960&amp;lt;/ref&amp;gt; Bu farw yn ystod hanner cyntaf 1963.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Erbyn 1939 roedd &lt;/ins&gt;hi&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&#039;n &lt;/ins&gt;byw ym Mhlas Tryfan, ac yno &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;roedd &lt;/ins&gt;hi&#039;n byw pan ymunodd  â [[Cymdeithas Hanes Sir Gaernarfon|Chymdeithas Hanes Sir Gaernarfon]], ac yr oedd yn un o aelodau cyntaf y gymdeithas honno ym 1939. Ymysg ei herthyglau yn  Nhrafodion Cymdeithas Hanes y sir, ceir erthygl ar [[Maria Stella]], [[Glynllifon]]; a theuluoedd Bodfel a Bodwrdda. Ym 1947, nodwyd ei chyfeiriad fel Bryn Neuadd, Llanfaglan, ac yno yr oedd hi&#039;n byw ym 1960 hefyd.&amp;lt;ref&amp;gt;Rhestrau aelodaeth Cymdeithas Hanes Sir Gaernarfon, 1939, 1947 a 1960&amp;lt;/ref&amp;gt; Bu farw yn ystod hanner cyntaf 1963.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;{{eginyn}}&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;{{eginyn}}&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>Cyfaill Eben</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>https://cof.canolfanuwchgwyrfai.cymru/index.php?title=B._Dew_Roberts&amp;diff=12571&amp;oldid=prev</id>
		<title>Irion am 14:38, 10 Ionawr 2022</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://cof.canolfanuwchgwyrfai.cymru/index.php?title=B._Dew_Roberts&amp;diff=12571&amp;oldid=prev"/>
		<updated>2022-01-10T14:38:18Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;&lt;/p&gt;
&lt;table style=&quot;background-color: #fff; color: #202122;&quot; data-mw=&quot;interface&quot;&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;tr class=&quot;diff-title&quot; lang=&quot;cy&quot;&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;← Fersiwn hŷn&lt;/td&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;Fersiwn yn ôl 15:38, 10 Ionawr 2022&lt;/td&gt;
				&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot; id=&quot;mw-diff-left-l10&quot;&gt;Llinell 10:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;Llinell 10:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;[[Categori:Pobl]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;[[Categori:Pobl]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;[[Categori:Awduron]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;[[Categori:Awduron]]&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-deleted&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;[[Categori:Haneswyr]]&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>Irion</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>https://cof.canolfanuwchgwyrfai.cymru/index.php?title=B._Dew_Roberts&amp;diff=12570&amp;oldid=prev</id>
		<title>Irion am 14:37, 10 Ionawr 2022</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://cof.canolfanuwchgwyrfai.cymru/index.php?title=B._Dew_Roberts&amp;diff=12570&amp;oldid=prev"/>
		<updated>2022-01-10T14:37:30Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;&lt;/p&gt;
&lt;table style=&quot;background-color: #fff; color: #202122;&quot; data-mw=&quot;interface&quot;&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;tr class=&quot;diff-title&quot; lang=&quot;cy&quot;&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;← Fersiwn hŷn&lt;/td&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;Fersiwn yn ôl 15:37, 10 Ionawr 2022&lt;/td&gt;
				&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot; id=&quot;mw-diff-left-l1&quot;&gt;Llinell 1:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;Llinell 1:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Hanesydd ac awdures oedd &#039;&#039;&#039;Barbara Dew Roberts&#039;&#039;&#039; (?1885-1963) oedd yn byw ar un adeg ym [[Plas Tryfan|Mhlas Tryfan]], ger [[Rhos-isaf]]. Ychydig a wyddys am ei bywyd a&#039;i gyrfa ac ni cheir sôn amdani dan yr enw a ddefnyddid &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;ganddiyng &lt;/del&gt;nghofnodion y Cyfrifiad. Dichon, fodd bynnag, iddi berthyn i deulu lleol Dew, yr arwerthwyr a thwrneiod o Fangor. Os felly, gellir dychmygu ei bod yn weddol gyfforddus ei byd, gan i un gangen fyw yn Wellfield House, Bangor ym 1891, a changen eraill ym mhlasty Carreg Brân, Llanfair Pwllgwyngyll.&amp;lt;ref&amp;gt;Cyfrifiadau Bangor a Llanfair Pwllgwyngyll, 1891&amp;lt;/ref&amp;gt; Diddorol hefyd yw&#039;r ffaith ei bod wedi cyhoeddi erthygl ar &#039;&#039;The Ynysfor Hunt&#039;&#039;, sydd yn awgrymu efallai ei bod â chysylltiadau efo&#039;r dosbarth hela a saethu!&amp;lt;ref&amp;gt;&#039;&#039;Trafodion Anrhydeddus Gynmdeithas y Cymmrodorion&#039;&#039;, 1940, t.200&amp;lt;/ref&amp;gt; Mae&#039;n debyg na fuodd hi&#039;n briod, gan i bobl wastad gyfeirio at &quot;Miss B Dew Roberts&quot;. Mae &#039;na &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;bosibirwydd &lt;/del&gt;felly ei bod yn ferch i un o ferched teulu Dew a rhywun gyda&#039;r cyfenw Roberts.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Hanesydd ac awdures oedd &#039;&#039;&#039;Barbara Dew Roberts&#039;&#039;&#039; (?1885-1963) oedd yn byw ar un adeg ym [[Plas Tryfan|Mhlas Tryfan]], ger [[Rhos-isaf]]. Ychydig a wyddys am ei bywyd a&#039;i gyrfa ac ni cheir sôn amdani dan yr enw a ddefnyddid &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;ganddi yng &lt;/ins&gt;nghofnodion y Cyfrifiad. Dichon, fodd bynnag, iddi berthyn i deulu lleol Dew, yr arwerthwyr a thwrneiod o Fangor. Os felly, gellir dychmygu ei bod yn weddol gyfforddus ei byd, gan i un gangen &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;o&#039;r teulu &lt;/ins&gt;fyw yn Wellfield House, Bangor ym 1891, a changen eraill ym mhlasty Carreg Brân, Llanfair Pwllgwyngyll.&amp;lt;ref&amp;gt;Cyfrifiadau Bangor a Llanfair Pwllgwyngyll, 1891&amp;lt;/ref&amp;gt; Diddorol hefyd yw&#039;r ffaith ei bod wedi cyhoeddi erthygl ar &#039;&#039;The Ynysfor Hunt&#039;&#039;, sydd yn awgrymu efallai ei bod â chysylltiadau efo&#039;r dosbarth hela a saethu!&amp;lt;ref&amp;gt;&#039;&#039;Trafodion Anrhydeddus Gynmdeithas y Cymmrodorion&#039;&#039;, 1940, t.200&amp;lt;/ref&amp;gt; Mae&#039;n debyg na fuodd hi&#039;n briod, gan i bobl wastad gyfeirio at &quot;Miss B Dew Roberts&quot;. Mae &#039;na &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;bosibilrwydd &lt;/ins&gt;felly ei bod yn ferch i un o ferched teulu Dew a rhywun gyda&#039;r cyfenw Roberts.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;A hithau&#039;n nesu at ei 50au, dechreuodd ysgrifennu erthyglau a llyfrau hanes ar bynciau&#039;n gysylltiedig â Gogledd Cymru. Bu&#039;n cyfrannu&#039;n gyson &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;i &lt;/del&gt;gylchgrawn y &#039;&#039;Welsh Outlook&#039;&#039; yn ystod tair blynedd olaf y cylchgrawn hwnnw.  Ymysg ei llyfrau ceir &#039;&#039;Mr Bulkeley and the Pirate&#039;&#039; (Llundain, OUP, 1935); &#039;&#039;Mire and Musket: John Williams: Lord Keeper, Archbishop of York, 1582-1650&#039;&#039; (Llundain, OUP, 1938); a&#039;&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;fr &lt;/del&gt;nofelau &#039;&#039;Still Glides the Stream&#039;&#039; (Llundain, Chatto &amp;amp; Windus, 1940); &#039;&#039;Some Trees Stand&#039;&#039;, (Llundain, Chatto &amp;amp; Windus, 1943); &#039;&#039;The Island Feud&quot;, (Llundain, Chatto &amp;amp; Windus, 1947); a &quot;The Charlie Trees: a Jacobite novel&quot;, (Llundain, Chatto &amp;amp; Windus, 1951). Roedd A.H. Dodd yn ei hystyried yn hanesydd a oedd wedi gwneud cyfraniad sylweddol i hanes Gogledd Cymru yn y 17-18gg.&amp;lt;ref&amp;gt;A&amp;gt; H&amp;gt; Dodd, &#039;&#039;Miss Dew Roberts and Caernarvonshire History&#039;&#039;, TCHSG  1941, tt.96-8. &amp;lt;/ref&amp;gt; Gellid dadlau, fodd bynnag, mai ei chynnyrch llenyddol pwysicaf oedd ei golygyddiad o ddyddiadur [[Edgar Christian]], bachgen o [[Clynnog Fawr|Glynnog]] a farwodd yng Nghanada, a gyhoeddwyd efo&#039;r teitl &#039;&#039;Unflinching&#039;&#039; (Llundain, Murray, 1937),&amp;lt;ref&amp;gt;Llyfrgell Genedlaethol Cymru, Catalog&amp;lt;/ref&amp;gt; ac sydd bellach yn cael ei gyfrif fel clasur yng Nghanada.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;A hithau&#039;n nesu at ei 50au, dechreuodd ysgrifennu erthyglau a llyfrau hanes ar bynciau&#039;n gysylltiedig â Gogledd Cymru. Bu&#039;n cyfrannu&#039;n gyson &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;at &lt;/ins&gt;gylchgrawn y &#039;&#039;Welsh Outlook&#039;&#039; yn ystod tair blynedd olaf y cylchgrawn hwnnw.  Ymysg ei llyfrau ceir &#039;&#039;Mr Bulkeley and the Pirate&#039;&#039; (Llundain, OUP, 1935); &#039;&#039;Mire and Musket: John Williams: Lord Keeper, Archbishop of York, 1582-1650&#039;&#039; (Llundain, OUP, 1938); a&#039;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;r &lt;/ins&gt;nofelau &#039;&#039;Still Glides the Stream&#039;&#039; (Llundain, Chatto &amp;amp; Windus, 1940); &#039;&#039;Some Trees Stand&#039;&#039;, (Llundain, Chatto &amp;amp; Windus, 1943); &#039;&#039;The Island Feud&quot;, (Llundain, Chatto &amp;amp; Windus, 1947); a &quot;The Charlie Trees: a Jacobite novel&quot;, (Llundain, Chatto &amp;amp; Windus, 1951). Roedd A.H. Dodd yn ei hystyried yn hanesydd a oedd wedi gwneud cyfraniad sylweddol i hanes Gogledd Cymru yn y 17-18gg&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;, ac yn ei chanmol fel nofelydd hanesyddol&lt;/ins&gt;.&amp;lt;ref&amp;gt;A&amp;gt; H&amp;gt; Dodd, &#039;&#039;Miss Dew Roberts and Caernarvonshire History&#039;&#039;, TCHSG  1941, tt.96-8. &amp;lt;/ref&amp;gt; Gellid dadlau, fodd bynnag, mai ei chynnyrch llenyddol pwysicaf oedd ei golygyddiad o ddyddiadur [[Edgar Christian]], bachgen o [[Clynnog Fawr|Glynnog]] a farwodd yng Nghanada, a gyhoeddwyd efo&#039;r teitl &#039;&#039;Unflinching&#039;&#039; (Llundain, Murray, 1937),&amp;lt;ref&amp;gt;Llyfrgell Genedlaethol Cymru, Catalog&amp;lt;/ref&amp;gt; ac sydd bellach yn cael ei gyfrif fel clasur yng Nghanada.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Yr oedd hi erbyn &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;hyn &lt;/del&gt;yn byw ym Mhlas Tryfan, ac yno yr oedd hi&#039;n byw pan ymunodd  â [[Cymdeithas Hanes Sir Gaernarfon|Chymdeithas Hanes Sir Gaernarfon]], ac yr oedd yn un o aelodau cyntaf  y gymdeithas honno ym 1939. Ymysg ei herthyglau yn  Nhrafodion Cymdeithas Hanes y sir, ceir erthygl ar [[Maria Stella]], [[Glynllifon]]; a theuluoedd Bodfel a Bodwrdda. Ym 1947, nodwyd ei chyfeiriad fel Bryn Neuadd, Llanfaglan, ac yno yr hi&#039;n byw ym 1960 hefyd.&amp;lt;ref&amp;gt;Rhestrau aelodaeth Cymdeithas Hanes Sir Gaernarfon, 1939, 1947 a 1960&amp;lt;/ref&amp;gt; Bu farw yn ystod hanner cyntaf 1963&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Yr oedd hi erbyn &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;1939 &lt;/ins&gt;yn byw ym Mhlas Tryfan, ac yno yr oedd hi&#039;n byw pan ymunodd  â [[Cymdeithas Hanes Sir Gaernarfon|Chymdeithas Hanes Sir Gaernarfon]], ac yr oedd yn un o aelodau cyntaf  y gymdeithas honno ym 1939. Ymysg ei herthyglau yn  Nhrafodion Cymdeithas Hanes y sir, ceir erthygl ar [[Maria Stella]], [[Glynllifon]]; a theuluoedd Bodfel a Bodwrdda. Ym 1947, nodwyd ei chyfeiriad fel Bryn Neuadd, Llanfaglan, ac yno yr &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;oedd &lt;/ins&gt;hi&#039;n byw ym 1960 hefyd.&amp;lt;ref&amp;gt;Rhestrau aelodaeth Cymdeithas Hanes Sir Gaernarfon, 1939, 1947 a 1960&amp;lt;/ref&amp;gt; Bu farw yn ystod hanner cyntaf 1963&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;.&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;{{eginyn}}&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;{{eginyn}}&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>Irion</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>https://cof.canolfanuwchgwyrfai.cymru/index.php?title=B._Dew_Roberts&amp;diff=12569&amp;oldid=prev</id>
		<title>Irion am 14:33, 10 Ionawr 2022</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://cof.canolfanuwchgwyrfai.cymru/index.php?title=B._Dew_Roberts&amp;diff=12569&amp;oldid=prev"/>
		<updated>2022-01-10T14:33:52Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;&lt;/p&gt;
&lt;table style=&quot;background-color: #fff; color: #202122;&quot; data-mw=&quot;interface&quot;&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-marker&quot; /&gt;
				&lt;col class=&quot;diff-content&quot; /&gt;
				&lt;tr class=&quot;diff-title&quot; lang=&quot;cy&quot;&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;← Fersiwn hŷn&lt;/td&gt;
				&lt;td colspan=&quot;2&quot; style=&quot;background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;&quot;&gt;Fersiwn yn ôl 15:33, 10 Ionawr 2022&lt;/td&gt;
				&lt;/tr&gt;&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot; id=&quot;mw-diff-left-l1&quot;&gt;Llinell 1:&lt;/td&gt;
&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-lineno&quot;&gt;Llinell 1:&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Hanesydd ac awdures oedd &#039;&#039;&#039;Barbara Dew Roberts&#039;&#039;&#039; (?1885-1963) oedd yn byw ar un adeg ym [[Plas Tryfan|Mhlas Tryfan]], ger [[Rhos-isaf]]. Ychydig a wyddys am ei bywyd a&#039;i gyrfa ac ni cheir sôn amdani dan yr enw a ddefnyddid ganddiyng nghofnodion y Cyfrifiad. Dichon, fodd bynnag, iddi berthyn i deulu lleol Dew, yr arwerthwyr a thwrneiod o Fangor. Os felly, gellir dychmygu ei bod yn weddol gyfforddus ei byd, gan i un gangen fyw yn Wellfield House, Bangor ym 1891, a changen eraill ym mhlasty Carreg Brân, Llanfair Pwllgwyngyll.&amp;lt;ref&amp;gt;Cyfrifiadau Bangor a Llanfair Pwllgwyngyll, 1891&amp;lt;/ref&amp;gt; Mae&#039;n debyg na fuodd hi&#039;n briod, gan i bobl wastad gyfeirio at &quot;Miss B Dew Roberts&quot;. Mae &#039;na bosibirwydd felly ei bod yn ferch i un o ferched teulu Dew a rhywun gyda&#039;r cyfenw Roberts.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;Hanesydd ac awdures oedd &#039;&#039;&#039;Barbara Dew Roberts&#039;&#039;&#039; (?1885-1963) oedd yn byw ar un adeg ym [[Plas Tryfan|Mhlas Tryfan]], ger [[Rhos-isaf]]. Ychydig a wyddys am ei bywyd a&#039;i gyrfa ac ni cheir sôn amdani dan yr enw a ddefnyddid ganddiyng nghofnodion y Cyfrifiad. Dichon, fodd bynnag, iddi berthyn i deulu lleol Dew, yr arwerthwyr a thwrneiod o Fangor. Os felly, gellir dychmygu ei bod yn weddol gyfforddus ei byd, gan i un gangen fyw yn Wellfield House, Bangor ym 1891, a changen eraill ym mhlasty Carreg Brân, Llanfair Pwllgwyngyll.&amp;lt;ref&amp;gt;Cyfrifiadau Bangor a Llanfair Pwllgwyngyll, 1891&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&amp;lt;/ref&amp;gt; Diddorol hefyd yw&#039;r ffaith ei bod wedi cyhoeddi erthygl ar &#039;&#039;The Ynysfor Hunt&#039;&#039;, sydd yn awgrymu efallai ei bod â chysylltiadau efo&#039;r dosbarth hela a saethu!&amp;lt;ref&amp;gt;&#039;&#039;Trafodion Anrhydeddus Gynmdeithas y Cymmrodorion&#039;&#039;, 1940, t.200&lt;/ins&gt;&amp;lt;/ref&amp;gt; Mae&#039;n debyg na fuodd hi&#039;n briod, gan i bobl wastad gyfeirio at &quot;Miss B Dew Roberts&quot;. Mae &#039;na bosibirwydd felly ei bod yn ferch i un o ferched teulu Dew a rhywun gyda&#039;r cyfenw Roberts.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;−&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;A hithau &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;wedi cyrraedd &lt;/del&gt;ei 50au, dechreuodd ysgrifennu erthyglau a llyfrau hanes ar bynciau&#039;n gysylltiedig â Gogledd Cymru. &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Yr oedd hi erbyn hyn yn byw ym Mhlas Tryfan, ac yno yr oedd hi&lt;/del&gt;&#039;n &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;byw pan ymunodd  â [[Cymdeithas Hanes Sir Gaernarfon|Chymdeithas Hanes Sir Gaernarfon]], ac yr oedd &lt;/del&gt;yn &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;un o aelodau cyntaf  &lt;/del&gt;y &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;gymdeithas honno ym 1939&lt;/del&gt;. Ymysg ei llyfrau ceir &#039;&#039;Mr Bulkeley and the Pirate&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&quot; &lt;/del&gt;(Llundain, OUP, 1935); &#039;&#039;Mire and Musket: John Williams: Lord Keeper, Archbishop of York, 1582-1650&#039;&#039; (Llundain, OUP, 1938); &#039;&#039;Still Glides the Stream&#039;&#039; (Llundain, Chatto &amp;amp; Windus, 1940); &#039;&#039;Some Trees Stand&#039;&#039;, (Llundain, Chatto &amp;amp; Windus, 1943); a &quot;The Charlie Trees: a Jacobite novel&quot;, (Llundain, Chatto &amp;amp; Windus, 1951). Gellid dadlau, fodd bynnag, mai ei chynnyrch llenyddol pwysicaf oedd ei golygyddiad o ddyddiadur [[&lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Edward &lt;/del&gt;Christian]], bachgen o [[Clynnog Fawr|Glynnog]] a farwodd yng Nghanada, a gyhoeddwyd efo&#039;r teitl &#039;&#039;Unflinching&#039;&#039; (Llundain, Murray, 1937),&amp;lt;ref&amp;gt;Llyfrgell Genedlaethol Cymru, Catalog&amp;lt;/ref&amp;gt; ac &lt;del style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;ydd &lt;/del&gt;bellach yn cael ei gyfrif fel clasur yng Nghanada.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;A hithau&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&#039;n nesu at &lt;/ins&gt;ei 50au, dechreuodd ysgrifennu erthyglau a llyfrau hanes ar bynciau&#039;n gysylltiedig â Gogledd Cymru. &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Bu&#039;n cyfrannu&lt;/ins&gt;&#039;n &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;gyson i gylchgrawn y &#039;&#039;Welsh Outlook&#039;&#039; &lt;/ins&gt;yn &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;ystod tair blynedd olaf &lt;/ins&gt;y &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;cylchgrawn hwnnw&lt;/ins&gt;. &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt; &lt;/ins&gt;Ymysg ei llyfrau ceir &#039;&#039;Mr Bulkeley and the Pirate&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;&#039;&#039; &lt;/ins&gt;(Llundain, OUP, 1935); &#039;&#039;Mire and Musket: John Williams: Lord Keeper, Archbishop of York, 1582-1650&#039;&#039; (Llundain, OUP, 1938); &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;a&#039;fr nofelau &lt;/ins&gt;&#039;&#039;Still Glides the Stream&#039;&#039; (Llundain, Chatto &amp;amp; Windus, 1940); &#039;&#039;Some Trees Stand&#039;&#039;, (Llundain, Chatto &amp;amp; Windus, 1943&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;); &#039;&#039;The Island Feud&quot;, (Llundain, Chatto &amp;amp; Windus, 1947&lt;/ins&gt;); a &quot;The Charlie Trees: a Jacobite novel&quot;, (Llundain, Chatto &amp;amp; Windus, 1951). &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Roedd A.H. Dodd yn ei hystyried yn hanesydd a oedd wedi gwneud cyfraniad sylweddol i hanes Gogledd Cymru yn y 17-18gg.&amp;lt;ref&amp;gt;A&amp;gt; H&amp;gt; Dodd, &#039;&#039;Miss Dew Roberts and Caernarvonshire History&#039;&#039;, TCHSG  1941, tt.96-8. &amp;lt;/ref&amp;gt; &lt;/ins&gt;Gellid dadlau, fodd bynnag, mai ei chynnyrch llenyddol pwysicaf oedd ei golygyddiad o ddyddiadur [[&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Edgar &lt;/ins&gt;Christian]], bachgen o [[Clynnog Fawr|Glynnog]] a farwodd yng Nghanada, a gyhoeddwyd efo&#039;r teitl &#039;&#039;Unflinching&#039;&#039; (Llundain, Murray, 1937),&amp;lt;ref&amp;gt;Llyfrgell Genedlaethol Cymru, Catalog&amp;lt;/ref&amp;gt; ac &lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;sydd &lt;/ins&gt;bellach yn cael ei gyfrif fel clasur yng Nghanada.&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-deleted&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt; &lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td colspan=&quot;2&quot; class=&quot;diff-side-deleted&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot; data-marker=&quot;+&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;&lt;ins style=&quot;font-weight: bold; text-decoration: none;&quot;&gt;Yr oedd hi erbyn hyn yn byw ym Mhlas Tryfan, ac yno yr oedd hi&#039;n byw pan ymunodd  â [[Cymdeithas Hanes Sir Gaernarfon|Chymdeithas Hanes Sir Gaernarfon]], ac yr oedd yn un o aelodau cyntaf  y gymdeithas honno ym 1939. Ymysg ei herthyglau yn  Nhrafodion Cymdeithas Hanes y sir, ceir erthygl ar [[Maria Stella]], [[Glynllifon]]; a theuluoedd Bodfel a Bodwrdda. Ym 1947, nodwyd ei chyfeiriad fel Bryn Neuadd, Llanfaglan, ac yno yr hi&#039;n byw ym 1960 hefyd.&amp;lt;ref&amp;gt;Rhestrau aelodaeth Cymdeithas Hanes Sir Gaernarfon, 1939, 1947 a 1960&amp;lt;/ref&amp;gt; Bu farw yn ystod hanner cyntaf 1963&lt;/ins&gt;&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;br&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;tr&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;{{eginyn}}&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;td class=&quot;diff-marker&quot;&gt;&lt;/td&gt;&lt;td style=&quot;background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;&quot;&gt;&lt;div&gt;{{eginyn}}&lt;/div&gt;&lt;/td&gt;&lt;/tr&gt;
&lt;/table&gt;</summary>
		<author><name>Irion</name></author>
	</entry>
	<entry>
		<id>https://cof.canolfanuwchgwyrfai.cymru/index.php?title=B._Dew_Roberts&amp;diff=12568&amp;oldid=prev</id>
		<title>Irion: Crëwyd tudalen newydd yn dechrau gyda &#039;Hanesydd ac awdures oedd &#039;&#039;&#039;Barbara Dew Roberts&#039;&#039;&#039; (?1885-1963) oedd yn byw ar un adeg ym Mhlas Tryfan, ger Rhos-isaf. Ychydig a wyddy...&#039;</title>
		<link rel="alternate" type="text/html" href="https://cof.canolfanuwchgwyrfai.cymru/index.php?title=B._Dew_Roberts&amp;diff=12568&amp;oldid=prev"/>
		<updated>2022-01-10T14:02:09Z</updated>

		<summary type="html">&lt;p&gt;Crëwyd tudalen newydd yn dechrau gyda &amp;#039;Hanesydd ac awdures oedd &amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;Barbara Dew Roberts&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039; (?1885-1963) oedd yn byw ar un adeg ym &lt;a href=&quot;/wici/Plas_Tryfan&quot; title=&quot;Plas Tryfan&quot;&gt;Mhlas Tryfan&lt;/a&gt;, ger &lt;a href=&quot;/wici/Rhos-isaf&quot; title=&quot;Rhos-isaf&quot;&gt;Rhos-isaf&lt;/a&gt;. Ychydig a wyddy...&amp;#039;&lt;/p&gt;
&lt;p&gt;&lt;b&gt;Tudalen newydd&lt;/b&gt;&lt;/p&gt;&lt;div&gt;Hanesydd ac awdures oedd &amp;#039;&amp;#039;&amp;#039;Barbara Dew Roberts&amp;#039;&amp;#039;&amp;#039; (?1885-1963) oedd yn byw ar un adeg ym [[Plas Tryfan|Mhlas Tryfan]], ger [[Rhos-isaf]]. Ychydig a wyddys am ei bywyd a&amp;#039;i gyrfa ac ni cheir sôn amdani dan yr enw a ddefnyddid ganddiyng nghofnodion y Cyfrifiad. Dichon, fodd bynnag, iddi berthyn i deulu lleol Dew, yr arwerthwyr a thwrneiod o Fangor. Os felly, gellir dychmygu ei bod yn weddol gyfforddus ei byd, gan i un gangen fyw yn Wellfield House, Bangor ym 1891, a changen eraill ym mhlasty Carreg Brân, Llanfair Pwllgwyngyll.&amp;lt;ref&amp;gt;Cyfrifiadau Bangor a Llanfair Pwllgwyngyll, 1891&amp;lt;/ref&amp;gt; Mae&amp;#039;n debyg na fuodd hi&amp;#039;n briod, gan i bobl wastad gyfeirio at &amp;quot;Miss B Dew Roberts&amp;quot;. Mae &amp;#039;na bosibirwydd felly ei bod yn ferch i un o ferched teulu Dew a rhywun gyda&amp;#039;r cyfenw Roberts.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
A hithau wedi cyrraedd ei 50au, dechreuodd ysgrifennu erthyglau a llyfrau hanes ar bynciau&amp;#039;n gysylltiedig â Gogledd Cymru. Yr oedd hi erbyn hyn yn byw ym Mhlas Tryfan, ac yno yr oedd hi&amp;#039;n byw pan ymunodd  â [[Cymdeithas Hanes Sir Gaernarfon|Chymdeithas Hanes Sir Gaernarfon]], ac yr oedd yn un o aelodau cyntaf  y gymdeithas honno ym 1939. Ymysg ei llyfrau ceir &amp;#039;&amp;#039;Mr Bulkeley and the Pirate&amp;quot; (Llundain, OUP, 1935); &amp;#039;&amp;#039;Mire and Musket: John Williams: Lord Keeper, Archbishop of York, 1582-1650&amp;#039;&amp;#039; (Llundain, OUP, 1938); &amp;#039;&amp;#039;Still Glides the Stream&amp;#039;&amp;#039; (Llundain, Chatto &amp;amp; Windus, 1940); &amp;#039;&amp;#039;Some Trees Stand&amp;#039;&amp;#039;, (Llundain, Chatto &amp;amp; Windus, 1943); a &amp;quot;The Charlie Trees: a Jacobite novel&amp;quot;, (Llundain, Chatto &amp;amp; Windus, 1951). Gellid dadlau, fodd bynnag, mai ei chynnyrch llenyddol pwysicaf oedd ei golygyddiad o ddyddiadur [[Edward Christian]], bachgen o [[Clynnog Fawr|Glynnog]] a farwodd yng Nghanada, a gyhoeddwyd efo&amp;#039;r teitl &amp;#039;&amp;#039;Unflinching&amp;#039;&amp;#039; (Llundain, Murray, 1937),&amp;lt;ref&amp;gt;Llyfrgell Genedlaethol Cymru, Catalog&amp;lt;/ref&amp;gt; ac ydd bellach yn cael ei gyfrif fel clasur yng Nghanada.&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
{{eginyn}}&lt;br /&gt;
==Cyfeiriadau==&lt;br /&gt;
&lt;br /&gt;
[[Categori:Pobl]]&lt;br /&gt;
[[Categori:Awduron]]&lt;/div&gt;</summary>
		<author><name>Irion</name></author>
	</entry>
</feed>